การออกแบบกิจกรรมที่ส่งเสริมทักษะทางปัญญาตามกรอบมาตรฐาน TQF สำหรับการเรียนการสอนระดับอุดมศึกษาในระบบทางไกล
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา ได้กำหนดกรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษา
แห่งชาติ พ.ศ.2552 (THAI QUALIFICATIONS FRAMEWORK FOR HIGHER EDUCATION-
TQF : HEd) เพื่อแสดงถึงคุณภาพของบัณฑิตเมื่อสำเร็จการศึกษาตามหลักสูตรจาก
สถาบันการศึกษาต่างๆ ให้มีคุณภาพเทียบเคียงกัน ทั้งในสถาบันการศึกษาที่จัดการศึกษาแบบปกติ
และสถาบันการศึกษาที่จัดการศึกษาระบบทางไกล สาระสำคัญส่วนหนึ่งที่มีการกำหนดไว้ใน
กรอบมาตรฐานฯ คือ คุณสมบัติด้านการเรียนรู้และมาตรฐานผลการเรียนรู้ 5 ด้านของบัณฑิต
ได้แก่ 1) ด้านคุณธรรมจริยธรรม 2) ด้านความรู้ 3) ด้านทักษะทางปัญญา 4) ด้านทักษะ
ความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลและความรับผิดชอบ และ 5) ด้านทักษะการคิดวิเคราะห์เชิงตัวเลข
การสื่อสารและการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ ในคุณสมบัติด้านการเรียนรู้ทั้ง 5 ด้านนี้ การเรียนรู้
ด้านทักษะทางปัญญา มีลักษณะเป็นทักษะกระบวนการ จึงมีลักษณะพิเศษที่แตกต่างไปจาก
การเรียนรู้ด้านความรู้ การจัดการเรียนการสอนเพื่อให้ผู้เรียนเกิดทักษะทางปัญญา จึงมีลักษณะ
เฉพาะที่ผู้สอนจำเป็นต้องทำความเข้าใจเพื่อนำไปใช้เป็นแนวทางในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้และ
จัดการวัดและประเมินผลได้อย่างถูกต้อง
ผู้สอนสามารถออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมทักษะทางปัญญาของ
ผู้เรียนได้ โดยเริ่มต้นจากการทำความเข้าใจคำที่แสดงพฤติกรรมทักษะทางปัญญาหรือทักษะ
การคิดซึ่งมีอยู่เป็นจำนวนมาก เช่นคำว่า คิดวิเคราะห์ คิดสังเคราะห์ คิดอย่างมีวิจารณญาณ
คิดสร้างสรรค์ คิดไตร่ตรอง คิดอย่างมีวิสัยทัศน์ และอื่นๆ ผู้สอนต้องทำความเข้าใจเกี่ยวกับ
ความหมาย ขั้นตอนการปฏิบัติ และตัวบ่งชี้พฤติกรรมของการคิดแต่ละประเภทเพื่อนำขั้นตอน
การปฏิบัติมาเป็นแนวทางออกแบบกิจกรรม คำสั่ง/คำถามให้ผู้เรียน ได้ลงมือปฏิบัติและใช้ตัวบ่งชี้
พฤติกรรมของการคิด เป็นแนวทางในการกำหนดเกณฑ์การประเมินพฤติกรรม หรือผลงานของ
ผู้เรียนที่แสดงพฤติกรรมการคิดนั้น
มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช เป็นสถาบันการศึกษาที่จัดการศึกษาในระบบทางไกล
มีความตระหนักในความสำคัญของการจัดการศึกษาเพื่อผลิตบัณฑิตให้มีคุณสมบัติตามกรอบ
มาตรฐานฯ ได้ใช้ช่องทางในการจัดกิจกรรมหลายช่องทางได้แก่ กิจกรรมที่เป็นเอกสาร กิจกรรม
การปฏิบัติเมื่อมีการเผชิญหน้า และกิจกรรมปฏิสัมพันธ์ผ่านสื่อต่างๆ รวมถึงการใช้เครือข่าย
คอมพิวเตอร์ เพื่อให้นักศึกษาได้รับการฝึกฝน เพื่อให้มีคุณภาพการเรียนรู้ด้านทักษะปัญญาอย่างเต็มที่
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสารเอกสารอ้างอิง
ชาลินี ตรีวรัญญู. (2553). “การผลิต การใช้สื่อ และการพัฒนานวัตกรรมเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้”
ในเอกสารการสอนชุดวิชาจิตวิทยาและวิทยาการการเรียนรู้ หน่วยที่ 15. นนทบุรี สาขาวิชา
ศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
ทิศนา แขมมณี. (2552). เอกสารประกอบการบรรยายในการสัมมนาทางวิชาการ เรื่อง กรอบ
มาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2552 (TQF) ครั้งที่ 3 : กลยุทธ์การสอน
และการประเมินผลตามกรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษา. วันที่ 1 ธันวาคม
ณ ห้องสามศร อาคารอเนกนิทัศน์, นนทบุรี.
ทิศนา แขมมณี และคณะ. (2540). ทฤษฎีการเรียนรู้ เพื่อพัฒนากระบวนการคิด ต้นแบบเรียนรู้
ด้านทฤษฎีและแนวปฏิบัติ. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ
___________. (2547). เอกสารประกอบการประชุมปฏิบัติการ การจัดการเรียนรู้เพื่อพัฒนา ทักษะ
การคิด. กรุงเทพมหานคร ภาควิชาประถมศึกษา คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
(อัดสำเนา).
นวลจิตต์ เชาวกีรติพงศ์. (2551). “การคิดกับการแก้ปัญหาและการตัดสินใจ ในประมวลสาระ
ชุดวิชาประสบการณ์วิชาชีพ มหาบัณฑิต หลักสูตรและการสอน หน่วยที่ 8. นนทบุรี
บัณฑิตศึกษา สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
_________. (2553). “สารเคมีในชีวิตประจำวัน” ในแนวการศึกษาชุดวิชา การจัดประสบการณ์
การเรียนรู้วิทยาศาสตร์ หน่วยที่ 5. นนทบุรี บัณฑิตวิทยาลัย สาขาวิชาศึกษาศาสตร์
มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
