ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อการทำกิจวัตรประจำวันของผู้สูงอายุ อำเภอป่าพะยอม จังหวัดพัทลุง
บทคัดย่อ
การศึกษาเชิงวิเคราะห์ภาคตัดขวางนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันของผู้สูงอายุ และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อการทำกิจวัตรประจำวันของผู้สูงอายุในอำเภอป่าพะยอม จังหวัดพัทลุง ในกลุ่มผู้สูงอายุที่ขึ้นทะเบียนในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบล จำนวน 1,692 คน วิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงพรรณนา และสถิติถดถอยพหุคูณโลจิสติก ผลการศึกษาพบว่า ผู้สูงอายุส่วนใหญ่ร้อยละ 73.8 มีความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันระดับที่ช่วยเหลือตัวเองได้ และยังพบว่า ปัจจัยด้านเพศ อายุ อาชีพ การมีโรคประจำตัว และการเข้าร่วมชมรมผู้สูงอายุ มีความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติกับระดับ ADL ผู้สูงอายุเพศชายมีแนวโน้มที่จะช่วยเหลือตัวเองได้บ้างมากกว่าเพศหญิง 1.69 เท่า (ORadj = 1.69) ผู้สูงอายุในช่วงอายุ 60-69 ปี และ 70-79 ปี มีแนวโน้มที่จะช่วยเหลือตัวเองได้บ้างมากกว่ากลุ่มอายุ 80 ปีขึ้นไป ในด้านอาชีพ พบว่าผู้ที่ประกอบอาชีพเกษตรกรรมมีแนวโน้มที่จะช่วยเหลือตัวเองได้บ้างมากกว่ากลุ่มอาชีพอื่น 2.71 เท่า นอกจากนี้ ผู้สูงอายุที่ไม่มีโรคประจำตัวมีแนวโน้มที่จะสามารถช่วยเหลือตัวเองได้บ้างมากกว่าผู้ที่มีโรคประจำตัวถึง 1.83 เท่า และผู้ที่เข้าร่วมกิจกรรมของชมรมผู้สูงอายุสามารถช่วยเหลือตัวเองได้บ้าง 1.36 เท่า จากผลการศึกษา บุคลากรสาธารณสุขจึงควรส่งเสริมและจัดกิจกรรมที่เน้นการดูแลสุขภาพกาย จิตใจ และสังคมให้แก่ผู้สูงอายุ เพื่อช่วยให้ผู้สูงอายุสามารถรักษาความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันได้
Downloads
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. Ageing and health. WHO Center for Health Development: Inter-National Association of Gerontology. Geneva, World Health Organization. Accessed 24 April 2025 from https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/ageing-and-health.
United Nations. Peace, dignity and equality on a healthy planet. Accessed 2 May 2025 from https://www.un.org/en/global-issues/ageing.
World Health Organization. Thailand’s leadership and innovations towards healthy ageing. Accessed 20 April 2025 from https://www.who.int/southeastasia/news/feature-stories/detail/thailands-leadership-and-innovation-towards-healthy-ageing.
ฐานริณทร์ หาญเกียรติวงศ์, และศิริวรรณ ชอบธรรมกุล. การศึกษาแนวทางการดำเนินงานของภาครัฐในการเตรียมความพร้อมเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุของประเทศไทย. วารสารวิชาการ การจัดการภาครัฐและเอกชน. 2566; 5(3): 1-15.
สุพล ศิริ. การเตรียมความพร้อมเพื่อเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุของประชาชนในจังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์. 2566; 6(1): A-168-76.
กริช เกียรติญาณ, และ ธนัสถา โรจนตระกูล. การเตรียมความพร้อมเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ กรณีศึกษาตำบลวัดไทรย์ อำเภอเมืองนครสวรรค์. วารสารพัฒนาการเรียนรู้สมัยใหม่. 2564; 6(2): 60-74.
โชคลาภ มั่นคง, กนกพร ภาคีฉาย, กนกกาญจน์ กล่อมเกลา, ชุตินันท์ วิลามาศ, และ ศศินันท์ ศาสตร์สาระ. ความฉลาดรู้ทางการเงินในการเตรียมความพร้อมเข้าสู่สังคมสูงวัย. วารสารบริหารธุรกิจราชมงคลสุวรรณภูมิ. 2567; 1(2): 43-64.
นิตยา ดิษฐาน. ความสัมพันธ์ระหว่างคุณภาพชีวิตกับความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันของผู้สูงอายุ ตำบลนากะชะ อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารวิชาการเพื่อการพัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิและสาธารณสุข. 2567; 2(1): 130-41.
สุมณฑา สุภาวิมล, และ บริษัท ชัยสุภา แมนชั่น จำกัด. การส่งเสริมคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุตามหลักไตรสิขา. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์. 2565; 5(2): A105-12.
ยุพารัตน์ รัชดาชาน, โสภิณ แสงอ่อน, พัชรินทร์ นินทจันทร์, และ มาลาตี รุ่งเรืองศิริพันธ์. อิทธิพลของเพศ อายุ ความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวัน ความว่าเหล่ และความหมกมุ่นครุ่นคิดต่อภาวะซึมเศร้าในผู้สูงอายุที่อาศัยในสถานสงเคราะห์คนชรา. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต. 2564; 35(3): 1-22.
ทรัพย์ทวี หิรัญเกิด. ความสามารถในการปฏิบัตรกิจวัตรประจำวันและคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในตำบลโคกสูง อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ. วารสารวิชาการพยาบาลและสาธารณสุข. 2568; 1(1): 71-80.
ฐิรพร ไพศาล, สุพัชชา ศรีนา, สุพัตรา บุตราช, ศึกษา อุ่นเจริญ, และ มณฑิญา กงลา. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับระดับความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันของผู้สูงอายุในคลินิกโรคเรื้อรัง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลค้อใหญ่ อำเภอกู่แก้ว จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ. 2567; 17(2): 55-68.
Department of Older Persons. Statistics on the number of elderly people by province and age. Accessed 1 June 2024 from http://www.dop.go.th/th/know/1/159.
Ministry of Public Health. Medical and health information warehouse system (Health Data Center: HDC). Accessed 31 January 2024 from https://itjournal.moph.go.th/page/detail/21.
Hsieh FY, Bloch DA, and Larsen MD. A simple method of sample size calculation for linear and logistic regression. Statistics in Medicine. 1998; 8: 1623-34.
National Health Examination Survey Office. Report of the 4th National Health Examination Survey of Thailand. Accessed 18 January 2025 from https://dol.thaihealth.or.th/resourcecenter/sites/default/files/documents/10raayngaankaarsamrwcchkaarbriophkhaahaarkhngp.pdf.
Cohen J. Statistical Power Analysis for the Behavioral Sciences (2nd ed.). 1988. Accessed 31 January 2025 from https://doi.org/10.4324/9780203771587.
อลงกรณ์ เปกาลี, และ ภรณี วัฒนสมบูรณ์. การปฏิบัติกิจวัตรประจำวันที่จำกัดของผู้สูงอายุไทย: ข้อมูลจาก การสำรวจประชากรสูงอายุในประเทศไทย พ.ศ. 2560. วารสารสุขศึกษา. 2564; 44(1): 49-58.
ดาราวรรณ รองเมือง, ชวนชม พืชพันธ์ไพศาล, ผกามาศ พิมพ์ธารา และ ยศพล เหลืองโสมนภา. ความชุกของภาวะสมองเสื่อม และความสามารถในการดำเนินชีวิตประจำวันของผู้สูงอายุในเขตอำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี. วารสารวิจัยราชภัฏพระนคร สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. 2564; 16(1): 1-12.
Gao J, Gao Q, Huo L, and Yang J. Impaired Activity of Daily Living Status of the Older Adults and Its Influencing Factors: A Cross-Sectional Study. International Journal of Environmental Research and Public Health. 2022; 19(23): 15607.
กัญชรีย์ พัฒนา, อนงค์นุช สารจันทร์, เอกลักษณ์ ฟักสุข, นันทวัน สุวรรณรูป, ประภา ยุทธไตร, และ อรพรรณ โตสิงห์. ปัจจัยที่มีความสัมพรธ์กับระดับความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันของผู้สุงอายุที่อาศัยในแฟลตเคหะชุมชน. วารสารพยาบาลทหารบก. 2563; 22(3): 488-97.
Pyatak EA, Carandang K, Rice Collins C, and Carlson M. Optimizing Occupations, Habits, and Routines for Health and Well-Being with Lifestyle Redesign®: A Synthesis and Scoping Review. The American Journal of Occupational Therapy. 2022; 76(5): 7605205050.
พิชามญชุ์ สุวรรรฉัตร, ภัทรัตน์ ปานสุวรรณจิตร์, และ วิชุดา จิรพรเจริญ. ผลลัพธ์ของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วยระยะกลาง ในการเพิ่มความสามารถการดำเนินกิจวัตรประจำวันของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง ผู้ป่วยบาดเจ็บไขสันหลังและผู้ป่วยบาดเจ็บที่ศีรษะในโรงพยาบาลสารภีบวรพัฒนา จังหวัดเชียงใหม่. วารสารสาธารณสุขล้านนา. 2564; 17(2): 78-90.
นาเดียร์ มะนิ, รูซีฮัน เจ๊ะนุ, และ ลุกมาน ดุลย์ธารา. ปัจจจัยเสี่ยงที่มีผลต่อภาวะสมองเสื่อมของผู้สูงอายุในเขตรับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบานา อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี. วารสารการศึกษาและวิจัยการสาธารณสุข. 2567; 2(1): 64-78.
วรวุฒิ ชมภูพาน, และ วรางคณา ชมภูพาน. ผลของการเข้าร่วมกิจกรรมกลุ่มต่อความสุขของผู้สูงอายุในชุมชน.วารสารสหวิชาการเพื่อสุขภาพ. 2564; 3(1): 53-60.
อุไรรัชต์ บุญแท้, ธีรนันท์ วรรณศิริ, และ จุฑารัตน์ ผู้พิทักษ์กุล. ผลของการเข้าโรงเรียนผู้สูงอายุต่อกิจกรรมทางสังคมของผู้สูงอายุเขตสุขภาพที่ 5 .วารสารพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยคริสเตียน. 2567; 11(1): 17-33.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
หมวดหมู่
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารการศึกษาและวิจัยการสาธารณสุข

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
