ชาตินิยมทางเศรษฐกิจของจอมพล ป. พิบูลสงครามกับการสร้างความเป็นสถาบันการศึกษานิยมในโรงเรียนช่างก่อสร้างอุเทนถวาย
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการก่อตัวของค่านิยมสถาบันการศึกษานิยมในโรงเรียนช่างก่อสร้างอุเทนถวาย โดยศึกษาด้วยวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้การวิจัยเชิงประวัติศาสตร์ผ่านการวิจัยเอกสารทางประวัติศาสตร์เป็นเครื่องมือในการศึกษา ผลการศึกษาพบว่า การก่อตัวขึ้นของค่านิยมดังกล่าวเกิดขึ้นจากการดำเนินนโยบายชาตินิยมทางเศรษฐกิจในรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม ที่มีจุดประสงค์เพื่อขจัดอิทธิพลของชาวจีนในระบบเศรษฐกิจ ซึ่งนโยบายดังกล่าวส่งผลทำให้นโยบายแรงงานมีความเป็นชาตินิยมทางเศรษฐกิจเพื่อกีดกันชาวจีนไปด้วย ดังที่เห็นได้จากการตรากฎหมายเพื่อสงวนอาชีพบางอาชีพให้เฉพาะ คนไทยเท่านั้นที่สามารถทำได้ ส่วนอาชีพช่างก่อสร้างซึ่งถือว่าชาวจีนมีอิทธิพลอย่างมาก ถ้าหากตรากฎหมายเพื่อสงวนให้เป็นของคนไทยโดยตรง จะส่งผลกระทบต่อการพัฒนาเศรษฐกิจ จึงใช้วิธีการปลูกฝังค่านิยม ความเป็นกลุ่มก้อนในหมู่แรงงานช่างก่อสร้าง เพื่อดึงอาชีพช่างก่อสร้างให้มาเป็นอาชีพของคนไทยอย่างค่อยเป็นค่อยไป ซึ่งในขณะนั้นแหล่งผลิตช่างก่อสร้างมีเพียงโรงเรียนช่างก่อสร้างอุเทนถวาย ทำให้โรงเรียนต้องปลูกฝังการรักพวกพ้อง รักในวิชาชีพช่างก่อสร้างและรักในสถานศึกษารวมถึงอัตลักษณ์ของสถานศึกษาทุกอย่างไปด้วย จนเป็นค่านิยมสถาบันการศึกษานิยมมาจนถึงปัจจุบัน
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ฉัตรทิพย์ นาถสุภา. (2527). การแสวงหาระบบเศรษฐกิจใหม่หลังเปลี่ยนแปลงการปกครองไทย. ใน ประวัติศาสตร์เศรษฐกิจไทยจนถึง พ.ศ.2484 มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ฐานเศรษฐกิจ. (27 กุมภาพันธ์ 2567). "ย้ายอุเทนถวาย" 48 ปี ขุดรากปมข้อพิพาทที่ดิน.
https://www.thansett akij.com/news/general-news/589490.
ณัฐพล ใจจริง. (2563). ตามรอยอาทิตย์อุทัย: แผนสร้างชาติไทยสมัยคณะราษฎร. มติชน.
ปรีดารัตน์ พัฒนพีชัย. (2544). นโยบายชาตินิยมทางเศรษฐกิจของรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม กับการ
สร้างความชอบธรรมทางการเมือง (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย). Chula-Digivese. https://digiverse.chula.ac.th/Info/item/dc:33433
ผาณิต ทรงประเสริฐ. (2527). นโยบายการพัฒนาเศรษฐกิจ สมัยรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม ตั้งแต่ พ.ศ.
- 2487 มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ภูริ ฟูวงศ์เจริญ. (2558). สภาวะเส้นทางบังคับ: รัฐศาสตร์บนฐานประวัติศาสตร์. รัฐศาสตร์สาร.
ม้ง สบ.55. (2557). ก้าวแรกในอุเทนถวาย. https://ryuruntaro.blogspot.com/.
ศิวพล ชมภูพันธุ์. (2552). “การเปลี่ยนแปลงเชิงสถาบัน” ในแนวทางสถาบันนิยมเชิงประวัติศาสตร์.
สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สว่าง สุขัคคานนท์. (2517). อนุสรณ์ในงานพระราชทางเพลิงอาจารย์สว่าง สุขัคคานนท์. รุ่งเรืองการพิมพ์.
ห้องสมุดของนายอึ๊ง. (ม.ป.ป.). การซ่อมสะพานพุทธโดยนักเรียนช่างกล หลังสงครามมหาเอเชียบูรพา.
https://pubhtml5.com/tnmh/ebpr/basic/
อัจฉราพร กมุทพิสมัย. (2532). ปัญหาภายในสังคมไทยก่อนการปฏิวัติ 2475: ภาพสะท้อนจากงานเขียนทาง
หนังสือพิมพ์. สถาบันไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
อุเทนรำลึก. (2490). อุเทนรำลึก พ.ศ. 2490. โรงเรียนช่างก่อสร้างอุเทนถวาย.
________. (2505). อุเทนรำลึก พ.ศ. 2505. โรงเรียนช่างก่อสร้างอุเทนถวาย.
________. (2507). อุเทนรำลึก พ.ศ. 2507. โรงเรียนช่างก่อสร้างอุเทนถวาย.
________. (2508). อุเทนรำลึก พ.ศ. 2508. โรงเรียนช่างก่อสร้างอุเทนถวาย.
Collier, B. & Collier, D. (2002). Shaping the political arena: Critical junctures, the labor
movement, and regime dynamics in latin america. Princeton University Press.
Tosh, J. (1985). The raw materials. In The pursuit of history (pp. 88-119). Longman.
Thelen, K. & Steinmo, S. (1992). Historical Institutionalism in Comparative Politics. Cambridge University Press.
Pierson, P. (2000). Increasing Returns, Path Dependence, and the Study of Politics.
American Political Science Review, 94(2), 251-267.
Steinmo, S. (2008). Historical institutionalism. In & Porta, D. D. & Keating, M. (Eds.) Approaches and methodologies in the social sciences: A pluralist perspective. (pp. 118–138). Cambridge University Press