การบริหารโครงการสถานศึกษาสีขาวแบบมีส่วนร่วม ตามหลักสังคหวัตถุ 4 ของโรงเรียนหัวไทร (เรือนประชาบาล) สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครศรีธรรมราช เขต 3

Main Article Content

สวิตต์ นวลมิ่ง
บุญเลิศ วีระพรกานต์
พระครูเขมธรรมโฆษิต

บทคัดย่อ

            บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) สภาพการดำเนินงานโครงการสถานศึกษาสีขาวแบบมีส่วนร่วม 2) แนวทางการบริหารโครงการสถานศึกษาสีขาวแบบมีส่วนร่วม ตามหลักสังคหวัตถุ 43) นำเสนอและประเมินแนวทาง งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ประกอบด้วย 3 ระยะ ดังนี้ ระยะที่ 1 ศึกษาสภาพการดำเนินงานโครงการสถานศึกษาสีขาวแบบมีส่วนร่วม ซึ่งเก็บข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึก ผู้ให้ข้อมูล จำนวน 15 คน ประกอบด้วยรองผู้อำนวยการและครู เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสัมภาษณ์เชิงลึกโดยตรวจสอบความตรงของเนื้อหา การวิเคราะห์ข้อมูลใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ระยะที่ 2 การร่างแนวทางการบริหารโครงการสถานศึกษาสีขาวแบบมีส่วนร่วม ตามหลักสังคหวัตถุ 4 เก็บข้อมูลโดยการสัมภาษณ์ผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 รูป/คน ประกอบด้วย นักวิชาการศึกษา ผู้อำนวยการโรงเรียนและพระสงฆ์ เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสัมภาษณ์เพื่อร่างแนวทาง การวิเคราะห์ข้อมูลใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ระยะที่ 3 การนำเสนอและประเมินแนวทาง เก็บข้อมูลจากผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 7 รูป/คน ประกอบด้วย ประธานคณะกรรมการสถานศึกษา ผู้อำนวยการ และพระสงฆ์ โดยการสนทนากลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบประเมินแนวทาง การวิเคราะห์ข้อมูลใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา


            ผลจากการวิจัยพบว่า 1) สภาพการดำเนินโครงการสถานศึกษาสีขาวแบบมีส่วนร่วม พบว่ามีการดำเนินงานโครงการสถานศึกษาสีขาว 5 มาตรการ โดยอาศัยการมีส่วนร่วมของทุกฝ่าย ส่งผลให้ลดปัจจัยเสี่ยงด้านยาเสพติดและอบายมุขของโรงเรียน แต่มีข้อจำกัดด้านการสื่อสาร ภาระงานครูมากเกินไป ข้อจำกัดด้านงบประมาณ ขาดผู้เชี่ยวชาญ และการมีส่วนร่วมระหว่างโรงเรียน ชุมชนและหน่วยงานภายนอกไม่ทั่วถึง 2) การศึกษาแนวทางพบว่า การดำเนินงานสถานศึกษาสีขาว 5 มาตรการ คือ มาตรการด้านการป้องกัน มาตรการด้านการค้นหา มาตรการด้านการรักษา มาตรการด้านการเฝ้าระวังและมาตรการด้านการบริหารจัดการ แบบมีส่วนร่วม 4 องค์ประกอบ คือ การตัดสินใจ การดำเนินการ การรับผลประโยชน์และการติดตามประเมินผล และบูรณาการกับหลักสังคหวัตถุ 4 คือ ทาน ปิยวาจา อัตถจริยาและสมานัตตตา โดยมีกระบวนการดำเนินงานโดยการวางแผน ดำเนินงาน ติดตามประเมินผลและปรับปรุงพัฒนา 3) การนำเสนอและประเมินแนวทางพบว่า ผู้ทรงคุณวุฒิทุกคนมีความเห็นว่าแนวทางที่เสนอมีความครบถ้วน เหมาะสม เป็นไปได้ เป็นประโยชน์และสามารถนำไปใช้ได้จริงในบริบทของโรงเรียน

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
นวลมิ่ง ส., วีระพรกานต์ บ. ., & พระครูเขมธรรมโฆษิต. (2026). การบริหารโครงการสถานศึกษาสีขาวแบบมีส่วนร่วม ตามหลักสังคหวัตถุ 4 ของโรงเรียนหัวไทร (เรือนประชาบาล) สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครศรีธรรมราช เขต 3. วารสารสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม, 7(1), 27–41. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/src/article/view/5798
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). คู่มือแนวทางการดำเนินงานโครงการสถานศึกษาสีขาว ปลอดยาเสพติดและอบายมุข. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.

กรมการศาสนา. (2544). สารานุกรมไทย ฉบับเยาวชน เล่ม 4. กรุงเทพฯ: พระบรมมหาราชวัง.

ธีรพงศ์ ชูพันธ์. (2562). การพัฒนาแนวทางการดำเนินงานสถานศึกษาสีขาว ปลอดยาเสพติดและอบายมุข สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 23. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารและพัฒนาการศึกษา, บัณฑิตวิทยาลัย, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

นงนิตย์ สังขภิญโญ. (2567). การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาสีขาวปลอดยาเสพติดและอบายมุข โรงเรียนบ้านโคกพนมดี จังหวัดปราจีนบุรี. วารสารวิชาการและวิจัย มทร. พระนคร สาขาวิชามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์. 9(2): 73-98.

บุณณดา ภัทรธันยพงศ์. จังหวัดนครศรีธรรมราช มีผลการจับกุมคดียาเสพติดในรอบปีงบประมาณ 2567 สูงสุดเป็นอันดับ 1 ของประเทศ. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา: https://www.facebook.com/prnakhonsi/posts [25 มกราคม 2568].

พระครูปัญญาธีรานุวัตร. (2563). การพัฒนาการบริหารแบบมีส่วนร่วมตามหลักสังคหวัตถุ 4 สำหรับโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ฯ. 7(2): 53-64.

ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ.2561-2580). (2561, 31 ตุลาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 135 ตอนที่ 82 หน้า 5-8.

รัดดาวัล พานาดา. (2561). รูปแบบการพัฒนาผู้เรียนตามโครงการสถานศึกษาสีขาวเชิงพุทธบูรณาการ โรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา อำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี. ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต, สาขาวิชาพระพุทธศาสนา, บัณฑิตวิทยาลัย, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ศักดา มังคะรัตน์. (2563). แนวทางการดำเนินงานป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 3 จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต. สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย, มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา.

Norsayyidatina Che Rozubi, Azad Athahiri Anuar and Nurul Ain Mohd Daud. (2024). The effectiveness of drug prevention programs among children in schools. International Journal of Public Health Science. 13(1): 44-49.