การวิเคราะห์ข้อจํากัดของกฎหมายแพ่งว่าด้วยการซื้อขายสินค้าออนไลน์เมื่อเกิดความผิดทางอาญา: ศึกษาเปรียบเทียบกับกฎหมายประเทศญี่ปุ่น
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยเรื่อง “การวิเคราะห์ข้อจำกัดของกฎหมายแพ่งว่าด้วยการซื้อขายสินค้าออนไลน์เมื่อเกิดความผิดทางอาญา: ศึกษาเปรียบเทียบกับกฎหมายประเทศญี่ปุ่น” มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ข้อจำกัดเชิงโครงสร้างของกฎหมายไทยเกี่ยวกับการซื้อขายสินค้าออนไลน์เมื่อเกิดความผิดทางอาญา ศึกษากลไกทางกฎหมายและมาตรการคุ้มครองผู้บริโภคของประเทศญี่ปุ่น และเสนอแนวทางพัฒนากฎหมายและระบบคุ้มครองผู้บริโภคของประเทศไทยให้สอดคล้องกับบริบทสังคมดิจิทัล การศึกษานี้ใช้แนวทางเชิงคุณภาพ โดยบูรณาการการวิเคราะห์ทางนิติศาสตร์เชิงวิชาการกับแนวทางนิติศาสตร์เปรียบเทียบ เก็บรวบรวมข้อมูลจากบทบัญญัติกฎหมาย คำพิพากษาศาล เอกสารวิชาการ และการสัมภาษณ์เชิงลึก ผลการศึกษาพบว่าระบบกฎหมายไทยยังมีข้อจำกัดสำคัญจากการแยกส่วนระหว่างคดีแพ่งและคดีอาญา ส่งผลให้ผู้เสียหายต้องรับภาระในการติดตามคดีและเรียกร้องค่าเสียหายด้วยตนเอง แม้จะมีกลไกคุ้มครองผู้บริโภคและสิทธิเรียกค่าสินไหมทดแทนในคดีอาญา แต่ในทางปฏิบัติยังไม่สามารถเยียวยาผู้เสียหายได้อย่างมีประสิทธิภาพ ดังนั้น ประเทศไทยควรดำเนินการปฏิรูปเชิงระบบ โดยพัฒนาบทบัญญัติเกี่ยวกับสัญญาออนไลน์ เสริมบทบาทหน่วยงานคุ้มครองผู้บริโภคให้มีลักษณะเชิงรุก กำหนดความรับผิดชอบของแพลตฟอร์มตัวกลาง และพัฒนากลไกการบูรณาการคดีแพ่งและคดีอาญา เพื่อให้การคุ้มครองผู้บริโภคออนไลน์มีประสิทธิภาพและสอดคล้องกับบริบทของสังคมดิจิทัล
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กาญจณา สุขาบูรณ์. (2564). ความรับผิดของผู้ประกอบธุรกิจออนไลน์: การเปรียบเทียบกฎหมายไทยและต่างประเทศ. วารสารนิติศาสตร์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 50(3), 45-78. https://so03.tcithaijo.org/index.php/polscilaw_journal/article/view/258745
ฐิติรัตน์ ศิริบูล. (2560). กฎหมายพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ (พิมพ์ครั้งที่ 4). สำนักพิมพ์วิญญูชน.
พงษ์ลดา ภัทรมานะวงศ์. (2566). การคุ้มครองผู้บริโภคกับการซื้อขายออนไลน์. วารสารนิติศาสตร์, 52(1), 112-145. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JLPRU/article/view/260996
พระราชบัญญัติคุ้มครองผู้บริโภค พ.ศ. 2522. (2522). ราชกิจจานุเบกษา, 96(72 ก).
พระราชบัญญัติว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544. (2544). ราชกิจจานุเบกษา, 118(123 ก).
พระราชกำหนดมาตรการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี พ.ศ. 2566. (2566).
ราชกิจจานุเบกษา, 140(11 ก).
ศศินี เรืองอารีย์รัชต. (2566). แนวทางในการแก้ไขปัญหาการละเมิดสิทธิของผู้บริโภคของการใช้ดาร์ก แพทเทิร์นของประเทศไทยภายใต้พระราชบัญญัติคุ้มครองผู้บริโภค พ.ศ. 2522 [เอกัตศึกษา, หลักสูตรปริญญานิติศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. https://digital.car.chula.ac.th/cgi/viewcontent.cgi?article=14159&context=chulaetd
สินีอร ณ นคร. (2565). ความรับผิดทางแพ่งของแพลตฟอร์มพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์: ศึกษากรณีการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สำนักงานตำรวจแห่งชาติ. (2567). สถิติคดีอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ประจำปี 2567. สำนักงานตำรวจแห่งชาติ.
อรจิรา ทุมแสน. (2562). ปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับการซื้อขายสินค้าทางออนไลน์ ศึกษาในกรณี: สิทธิหน้าที่ของผู้ขายและการคุ้มครองผู้บริโภค [บทความทางวิชาการ. คณะนิติศาสตร์, มหาวิทยาลัยรามคำแหง.]
Bogdan, M. (1994). Comparative law. Kluwer Law International.
Howells, G., Micklitz, H.-W., Durovic, M., & Janssen, A. (Eds.). (2022). Consumer protection in Asia. Hart Publishing.
Japan. (1976). Act on Specified Commercial Transactions (Act No. 57 of 1976).
Japan. (2007). Act on Damage Recovery Benefit Distributed from Fund in Bank Accounts Used for Crimes (Act No. 133 of 2007).
Patton, M. Q. (2015). Qualitative research & evaluation methods: Integrating theory and practice (4th ed.). SAGE Publications.
Nottage, L. (2018). Japanese consumer law: An overview. Asian Law, 20(1), 1-35.
Oda, H. (2021). Japanese law (4th ed.). Oxford University Press.
Zweigert, K., & Kötz, H. (1998). An introduction to comparative law (3rd ed.). Oxford University Press.