การพัฒนาแบบทดสอบวินิจฉัยสามระดับเพื่อประเมินมโนทัศน์ที่คลาดเคลื่อนในการแก้โจทย์ปัญหาเศษส่วนของนักเรียน ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ด้วยแนวคิดทฤษฎีการตอบสนองข้อสอบ (IRT)
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างและหาคุณภาพของแบบทดสอบวินิจฉัยสามระดับเพื่อประเมินมโนทัศน์ที่คลาดเคลื่อนในการแก้โจทย์ปัญหาเศษส่วนของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 และศึกษามโนทัศน์ที่คลาดเคลื่อน ประชากร คือ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิษณุโลก เขต 1 จำนวน 2,264 คน 1) กลุ่มตัวอย่างที่สุ่มแบบอย่างง่าย ซึ่งแบ่งเป็นกลุ่มวิเคราะห์คุณภาพตามแนวคิดทฤษฎีการทดสอบแบบมาตรฐานเดิม 30 คน ผลการวิเคราะห์พบว่า มีค่าความยาก (p) ระหว่าง 0.47 ถึง 0.73 ค่าอำนาจจำแนก (r) ระหว่าง 0.40 ถึง 0.60 และค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับ (KR-20) เท่ากับ 0.85 จำนวน 18 ข้อ โดยจากข้อสอบ 18 ข้อได้พัฒนาเป็นแบบทดสอบวินิจฉัยสามระดับ และปรับลดเหลือ 15 ข้อตามคำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญเพื่อให้เหมาะสมกับเวลาสอบ และ 2) กลุ่มตัวอย่างสุ่มแบบหลายขั้นตอน เป็นกลุ่มวิเคราะห์คุณภาพตามแนวคิดทฤษฎีการตอบสนองข้อสอบ 306 คน เครื่องมือคือแบบทดสอบวินิจฉัยสามระดับ 15 ข้อ ผลการวิจัยพบว่า แบบทดสอบมีความเป็นมิติเดียว โดยองค์ประกอบหลักแรกอธิบายความแปรปรวนได้ร้อยละ 36.40 และมีความเป็นอิสระเชิงท้องถิ่น ผลการวิเคราะห์ด้วยโมเดล 2PLM ข้อสอบทุกข้อมีค่าอำนาจจำแนก (a) ระหว่าง 1.81 ถึง 3.94 ผ่านเกณฑ์สากล ค่าความยาก (b) ระหว่าง -1.30 ถึง 0.50 ฟังก์ชันสารสนเทศให้สารสนเทศสูงสุดเท่ากับ 21 ณ ระดับความสามารถระหว่าง (θ) 0.0 ถึง 0.5 แสดงว่าเครื่องมือมีความแม่นยำสูงในการวัดผู้เรียนกลุ่มความสามารถปานกลาง ผลการศึกษามโนทัศน์ พบว่า กลุ่มมโนทัศน์คลาดเคลื่อนเป็นร้อยละ 22.18 เมื่อจำแนกตามกระบวนการแก้โจทย์ปัญหา จะได้ ด้านการตีความโจทย์ปัญหา ด้านการตรวจสอบการแก้ปัญหา ด้านการใช้ทฤษฎีบทหรือนิยาม และด้านการคิดคำนวณ ตามลำดับ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กมลวรรณ ตังธนกานนท์. (2557). การวัดและประเมินทักษะการปฏิบัติ. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ชนาธิป ทุ้ยแป. (2553). คู่มือการประเมินคุณภาพผู้เรียนและเครื่องมือวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน. สำนักทดสอบทางการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
ชนาธิป ทุ้ยแป. (2553). แนวทางการจัดกิจกรรมการเรียนรู้และการประเมินผลตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. สำนักทดสอบทางการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
ทิพยเกสร พรหมภักดี. (2560). การสร้างระบบสอบวัดมาตรฐานความรู้ทางด้านเทคโนโลยีและสารสนเทศ ใน
มหาวิทยาลัยรังสิตด้วยทฤษฎีทดสอบแบบมาตรฐานเดิมและทฤษฎีตอบสนองข้อสอบ (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยรังสิต). คลังปัญญา มหาวิทยาลัยรังสิต. https://rsuir-library.rsu.ac.th/handle/123456789/1056
มะนิวรรณ แก้วดวงดี. (2567). การศึกษามโนทัศน์ที่คลาดเคลื่อนทางคณิตศาสตร์ เรื่อง เศษส่วน ของนักศึกษาครูประถมศึกษาในเขตภาคใต้ของสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว (วิทยานิพนธ์ปริญญาบัณฑิตวิทยาลัย, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ). iThesis Srinakharinwirot University. https://ir-ithesis.swu.ac.th/server/api/core/bitstreams/ea8dcc00-e2b9-4321-ad23-13a38fd11387/content
เวชฤทธิ์ อังกนะภัทรขจร. (2546). การสังเคราะห์งานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับมโนทัศน์ที่คลาดเคลื่อนในวิชาคณิตศาสตร์ (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย). คลังปัญญาจุฬาฯเพื่อประเทศไทย (Chula ETD). https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/33212/
ศิริเดช สุชีวะ. (2538). การวินิจฉัยมโนทัศน์ที่คลาดเคลื่อน. ศูนย์ตำราและเอกสารทางวิชาการ คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศิริชัย กาญจนวาสี. (2555). ทฤษฎีการทดสอบแบบดั้งเดิม (พิมพ์ครั้งที่ 7). โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศิริชัย กาญจนวาสี. (2555). ทฤษฎีการตอบสนองข้อสอบ. โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศิริชัย กาญจนวาสี. (2556). วิธีการวิทยาการประเมิน: ทางเลือกที่หลากหลาย (พิมพ์ครั้งที่ 8). โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สิริพร ทิพย์คง. (2545). การแก้ปัญหาคณิตศาสตร์. พัฒนาคุณภาพวิชาการ (พว.).
สิริพร ทิพย์คง. (2545). หลักสูตรและการสอนคณิตศาสตร์. พัฒนาคุณภาพวิชาการ (พว.).
เยาวดี วิบูลย์ศรี. (2548). การวัดผลและการสร้างแบบสอบผลสัมฤทธิ์ (พิมพ์ครั้งที่ 4). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
เยาวดี วิบูลย์ศรี. (2556). การวัดผลและการสร้างแบบสอบผลสัมฤทธิ์ (พิมพ์ครั้งที่ 10). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
อณันริกา เนียมแก้ว. (2565). การศึกษามโนทัศน์ทางคณิตศาสตร์และยุทธวิธีในการแก้ปัญหาเกี่ยวกับทศนิยม
และเศษส่วนของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์, มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม). คลังสารสนเทศดิจิทัลพิบูลสงคราม. https://psruir.psru.ac.th/handle/123456789/384
American Educational Research Association, American Psychological Association, & National
Council on Measurement in Education. (2014). Standards for educational and psychological testing. American Educational Research Association.
Baker, F. B. (2001). The basics of item response theory (2nd ed.). Heinemann.
Carmines, E. G., & Zeller, R. A. (1979). Reliability and validity assessment. SAGE Publications.
Hambleton, R. K., Swaminathan, H., & Rogers, H. J. (1991). Fundamentals of item response theory. SAGE Publications.
Lord, F. M. (1980). Applications of item response theory to practical testing problems. Routledge.
Ni, Y., & Zhou, Y.-D. (2005). Teaching and learning fraction and rational numbers: The origins
and implications of whole number bias. Educational Psychologist, 40(1), 27–52. https://doi.org/10.1207/s15326985ep4001_3
Pesman, H., & Eryilmaz, A. (2010). Development of a three-tier test to assess misconceptions
about introductory mechanics. The Journal of Educational Research, 103(3), 208–222. https://doi.org/10.1080/00220670903383126
Radatz, H. (1979). Error analysis in mathematics education. Journal for Research in
Mathematics Education, 10(3), 163–172. https://doi.org/10.2307/748804
Reckase, M. D. (1979). Unifactor latent trait models applied to multifactor tests: Results and
implications. Journal of Educational Statistics, 4(3), 207–230.
https://doi.org/10.2307/1164671
Vamvakoussi, X., & Vosniadou, S. (2004). Understanding the structure of the set of rational numbers: A conceptual change approach. Learning and Instruction, 14(5), 453–467.
https://doi.org/10.1016/j.learninstruc.2004.06.013
Verschaffel, L., Greer, B., & De Corte, E. (2000). Making sense of word problems. Swets & Zeitlinger.
