การแก้ไขปัญหาความยากจนของครัวเรือนเกษตรกร ด้วยนวัตกรรมเกษตรอัจฉริยะพอเพียง
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อหาแนวทางในการแก้ไขความยากจนของครัวเรือนเกษตรกรด้วยนวัตกรรมเกษตรอัจฉริยะพอเพียง เป็นการวิจัยแบบมีส่วนร่วมกับ อปท. ในภาคเหนือ โดยการเลือกแบบเจาะจง ได้แก่ จ.เชียงใหม่ จ.ลำพูน จ.ลำปาง จ.เชียงราย จ.พะเยา จ.แพร่ จ.น่าน จ.อุตรดิตถ์ และ จ.พิษณุโลก รวม 9 จังหวัด 27 ตำบล รวมเกษตรกรทั้งสิ้น 312 ราย เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลที่เรียกว่าระบบดิจิทัลแพลตฟอร์ม Smart SEP Farmer on Mobile Application ทำการวิเคราะห์และอภิปรายผลด้วยสถิติเชิงพรรณนา คือ ค่าเฉลี่ยและค่าร้อยละ จากนั้นทำการจัดเวทีคืนข้อมูลให้กับเกษตรกร และ อปท. เพื่อใช้ในการวางแผนเพื่อแก้ปัญหาความยากจนของเกษตรกรให้ดีขึ้น ด้วยการ Focus Group และวิพากษ์ด้วยผู้ทรงคุณวุฒิจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจำนวน 10 หน่วยงาน
ผลการวิจัยสามารถหาแนวทางในการแก้ไขความยากจนของครัวเรือนเกษตรกรด้วยการยกระดับความเป็นเศรษฐกิจพอเพียงของครัวเรือนเกษตรกรให้สูงขึ้น จากระดับเข้าข่ายเป็นเข้าใจและเข้าถึงความเป็นเศรษฐกิจพอเพียงที่สมบูรณ์แบบด้วยนวัตกรรมเกษตรอัจฉริยะพอเพียง ผ่านดิจิทัลแพลตฟอร์ม SEPAction โดยสามารถยกระดับศักยภาพของเกษตรกรจากไม่เข้าข่ายเป็นเข้าข่ายเกษตรกรอัจฉริยะพอเพียงได้ 169 ราย ยกระดับศักยภาพของเกษตรกรจากเข้าข่ายเป็นเข้าใจได้ 118 ราย และพัฒนาเป็นเกษตรกรระดับเข้าถึง จำนวน 4 ราย โดยภาพรวมพบว่าเกษตรกร 9 จังหวัด มีการยกระดับศักยภาพเพิ่มขึ้นร้อยละ 31.29 และสามารถแก้ไขปัญหาความยากจนด้วยการยกระดับความเป็นอยู่ของเกษตรกรในมิติเศรษฐกิจที่สามารถวัดผลเป็นรูปธรรมในการแก้ปัญหาความยากจน สามารถเพิ่มศักยภาพของเกษตรกรและส่งผลต่อการเพิ่มรายได้ภาคการเกษตรเพิ่มขึ้น ด้วยการลดรายจ่ายภาคการเกษตรได้ร้อยละ 21.44 และส่งผลต่อการลดหนี้สินได้มากถึงร้อยละ 19.74
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรมส่งเสริมการเกษตร. (2566). หลักเกณฑ์การคัดเลือกเกษตรกร และสถาบันเกษตรกรดีเด่น. กรม.
กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น. (2564). คู่มือ บทบาทที่พึ่งปฏิบัติในการสนับสนุนการสร้างความร่วมมือระหว่างท้องถิ่นขององค์การบริหารส่วนจังหวัดและสำนักงานส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นจังหวัด. กรม.
กัลยาณี เสนาสุ และภัทรวุฒิ สมยานะ. (2565). รายงานวิจัย: การบริหารราชการแผ่นดินบนพื้นฐานปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง (ระยะที่ 2). สำนักงานวิจัยแห่งชาติ.
เกศินี ประทุมสุวรรณ และพีรพัฒน์ พันศิริ. (2564). วิสาหกิจเพื่อสังคมบนฐานทุนวัฒนธรรมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 41(3), 88-101.
จิรัฐ เจนพึ่งพร วิษณุ อรรถวานิช โสมรัศมิ์ จันทรัตน์ และบุญธิดา เสงี่ยมเนตร. (2562). พลวัตการทำเกษตรไทยและนัยต่อผลตอบแทนและความเสี่ยงของครัวเรือนเกษตร.
ชัยรัตน์ นทีประสิทธิพร และวีระศักดิ์ สมยานะ. (2563). บทบาทหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ในการส่งเสริมและสนับสนุนภาคการเกษตรชุมชนจังหวัดเชียงใหม่ วารสารวิชาการ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 16(2), .
พิทวัส เอื้อสังคมเศรษฐ์ กมลชนก สุทธิวาทนฤพุฒิ และรวิพิมพ์ ฉวีสุข. (2562). การปฏิบัติทางการเกษตรอินทรีย์ ความได้เปรียบทางการแข่งขัน และผลการดำเนินงานด้านต้นทุนของเกษตรกรไทย. จุฬาลงกรณ์ธุรกิจปริทัศน์, 41(160),.
ภัทรวุฒิ สมยานะ. (2566). การขับเคลื่อนเครือข่ายเกษตรกรอัจฉริยะพอเพียงด้วยดิจิทัลแพลตฟอร์ม SEP Action ต่อการยกระดับความเป็นอยู่ของเกษตรกรภาคเหนือตอนบน ระยะที่ 2. สำนักงานวิจัยแห่งชาติ.
วีระศักดิ์ สมยานะ และกมลทิพย์ คำใจ. (2563). การบริหารงบประมาณขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นภาคเหนือ The Budget Management of Local Administration Organizations in Northern Region. สักทอง: วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ (สทมส.), 27(3), 34-47.
วีระศักดิ์ สมยานะ (2562). การประยุกต์ใช้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ต่อการพัฒนาชุมชนในเขตภาคเหนือ. สำนักงานวิจัยแห่งชาติ.
วีระศักดิ์ สมยานะ. (2564). การประยุกต์ใช้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ต่อการพัฒนาชุมชนในเขตภาคเหนือ. สำนักงานวิจัยแห่งชาติ.
สถาพร เริงธรรม. (2562). รายงานการวิจัยแนวทางการพัฒนาการบริหารงานขององค์การบริหารส่วนตำบล และเทศบาลตำบลตามแนวทางเศรษฐกิจพอเพียงขององค์การบริหารส่วนตำบลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ.
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2568). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2565-2568).
อภิชัย พันธเสน. (2560). กรอบวิจัยกลางโครงการขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ทั่วประเทศไทย ฉบับปี 2562 ปรับปรุงครั้งที่ 2 (เดือนสิงหาคม).
อภิชาติ ใจอารีย์. (2561). แนวทางการขับเคลื่อนเกษตรอินทรีย์เพื่อสร้างความมั่นคงด้านอาหารปลอดภัยสำหรับชุมชน: บทสะท้อนจากภาคปฏิบัติการ. วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร, 38(5), 1-17, 2561.
A. Arslan, N. McCarthy, L. Lipper, S. Asfaw, A. Cattaneo, M. Kokwe. (2015). Climate smart Agriculture? Assessing the adaptation implications in Zambia. Journal Agric. Econ., 66(3), pp. 753-780.
Arabska, E. (2018). Farmers’ markets as a business model encouraging sustainable production and consumption. Visegrad Journal on Bioeconomy and Sustainable Development, 7(1), 2-6.
Björklund, J. C. (2018). Barriers to sustainable business model innovation in Swedish agriculture. Journal of Entrepreneurship, Management and Innovation, 14(1), 65-90.
Caffaro, F., & Cavallo, E. (2019). The effects of individual variables, farming system characteristics and perceived barriers on actual use of smart farming technologies: Evidence from the Piedmont region, northwestern Italy. Agriculture, 9(5), 111.
Javaid, M., Haleem, A., Singh, R. P., & Suman, R. (2022). Enhancing smart farming through the applications of Agriculture 4.0 technologies. International Journal of Intelligent Networks, 3, 150-164.Filipe Pereira, Nídia S. Caetano, Carlos Felgueiras. (2022). Increasing energy efficiency with a smart farm—An economic evaluation. Energy Reports, Volume 8, Supplement 3, 2022, pp. 454-461.
Gebresenbet, G., Bosona, T., Patterson, D., Persson, H., Fischer, B., Mandaluniz, N., & Nasirahmadi, A. (2023). A concept for application of integrated digital technologies to enhance future smart agricultural systems. Smart Agricultural Technology, 5, 100255.
Kostiantyn Niemets, Kateryna Kravchenko, Yurii Kandyba, Pavlo Kobylin, Cezar Morar. (2021). World cities in terms of the sustainable development concept. Geography and Sustainability, Volume 2, Issue 4, 2021, pp. 304-311.
Kwanmuang, K., Pongputhinan, T., Jabri, A., & Chitchumnung, P. (2020). Small-scale farmers under Thailand’s smart farming system. FFTC Agricultural Policy Platform (FFTC-AP), 2647.
Michael J. O'Grady, Gregory M.P. O'Hare. (2017). Modelling the smart farm Information Processing in Agriculture, Volume 4, Issue 3, 2017, pp. 179-187.
Mohamed E.S, Bela AA, et al. (2021). Smart farming for improving agricultural management. The Egyptian Journal of Remote Sensing and Space Scienc, 24(3), pp. 971-981.
Senyolo, M. P., Long, T. B., Blok, V., & Omta, O. (2018). How the characteristics of innovations impact their adoption: An exploration of climate-smart agricultural innovations in South Africa. Journal of Cleaner Production, 17(2), pp. 3825-3840.
Sjaak Wolfert, Lan Ge, Cor Verdouw, Marc-Jeroen Bogaardt. (2017). Big Data in Smart Farming – A review Agricultural Systems, Volume 153, 2017, pp. 69-80.
Van der Burg, S., Bogaardt, M. J., & Wolfert, S. (2019). Ethics of smart farming: Current questions and directions for responsible innovation towards the future. NJAS-Wageningen Journal of Life Sciences, 90, 100289.
Walter, A., Finger, R., Huber, R., & Buchmann, N. (2017). Smart farming is key to developing sustainable agriculture. Proceedings of the National Academy of Sciences, 114(24), 6148-6150.
