บทบาทการปกครองพระสังฆาธิการต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์ อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา

Main Article Content

พระครูสถิตรัตนบรรพต (ณพฤทธิ์ ขินจากพรรดิ์)
กันตภณ หนูทองแก้ว

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาบทบาทการปกครองของพระสังฆาธิการต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์ 2) เปรียบเทียบการปกครองของพระสังฆาธิการต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์ และ 3) ศึกษาแนวทางส่งเสริมบทบาทการปกครองของพระสังฆาธิการต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์อำเภอเมืองสงขลา การวิจัยเป็นเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างได้แก่ พระภิกษุ สามเณร และแม่ชีจากวัดในสังกัดมหานิกาย จำนวน 144 รูป/คน เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถามที่มีค่าความเชื่อมั่น 0.86 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว และการเปรียบเทียบรายคู่ด้วยวิธี LSD ผลการวิจัยพบว่า 1) บทบาทการปกครองของพระสังฆาธิการต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์ อำเภอเมืองสงขลา โดยรวมอยู่ในระดับมาก รายด้านพบว่า ด้านการปกครองมีค่าเฉลี่ยสูงสุด รองลงมาคือ ด้านการสาธารณูปโภค ด้านการเผยแผ่ ด้านการศึกษาสงเคราะห์ ด้านการศาสนศึกษา และด้านการ สาธารณสงเคราะห์ ตามลำดับ 2) การเปรียบเทียบพบว่ากลุ่มตัวอย่างที่มีอายุ สถานภาพทางสมณเพศ การมีส่วนร่วมในกิจกรรมของคณะสงฆ์ ระดับการศึกษาสามัญ และระดับความรู้สายนักธรรมมีความคิดเห็นแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และ 3) แนวทางส่งเสริมบทบาทการปกครองของพระสังฆาธิการต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์อำเภอเมืองสงขลา ควรเน้นการมีส่วนร่วมของพระสงฆ์และชุมชน พัฒนาการศึกษาผ่านระบบออนไลน์ ส่งเสริมความร่วมมือกับภาครัฐ เอกชน และสถานศึกษา สนับสนุนทุนช่วยเหลือสังคม ตลอดจนพัฒนาวัดให้เป็นศูนย์กลางศาสนา

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พระครูสถิตรัตนบรรพต (ณพฤทธิ์ ขินจากพรรดิ์), & หนูทองแก้ว ก. (2026). บทบาทการปกครองพระสังฆาธิการต่อการบริหารกิจการคณะสงฆ์ อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา. วารสารปราชญ์ประชาคม, 4(4), 237–253. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/watmahasawat_jsc/article/view/5300
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ชนะชัย นิราศโศรก. (2558). บทบาทของเจ้าอาวาสในการพัฒนาชุมชนตามหลักมรรคมีองค์ 8: กรณีศึกษาพระสังฆาธิการ ตำบลบ้านกาศ อำเภอสูงเม่น จังหวัดแพร่ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยพะเยา.

ชัยยงค์ ขามรัตน์. (2551). ศักยภาพชุมชนหมู่บ้านอีสาน: กรณีศึกษาบ้านตะแบก อำเภอเมือง จังหวัดสุรินทร์. ม.ป.ท.

ชุติพงศ์ คงกาจธัญกรณ์ (สิริวิชโย). (2564). การบริหารกิจการคณะสงฆ์ของพระสังฆาธิการในเขตปกครองคณะสงฆ์อำเภอเมืองขอนแก่น [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยสารคาม.

ประเสริฐ ไชยเชื้อ. (2554). ศักยภาพผู้นำในการบริหารงานพัฒนา. เจพีแอล ปริ้นส์.

พระครูพิฑูรนคราภิรักษ์ (อนุชาติ นรินฺโท). (2564). ทักษะการบริหารกิจการคณะสงฆ์. วารสารวิจัยวิชาการ, 4(2), 235-250.

พระครูวินัยธรถวิล เรียบร้อย. (2557). การบริหารจัดการวัดของเจ้าอาวาสในเขตการปกครองคณะสงฆ์อำเภอเมือง จังหวัดกาญจนบุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี.

พระครูสุชาติวุฒิกิจ (เฉลิมชัย อภิชาโต). (2554). บทบาทของพระสังฆาธิการในการบริหารกิจการคณะสงฆ์ อำเภอมหาราช จังหวัดพระนครศรีอยุธยา [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์].มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระณรงค์ สังขวิจิตร. (2560). การปกครองคณะสงฆ์ไทยปัจจุบัน: ปัญหาและแนวทางแก้ไข. วารสาร มจร. สังคมศาสตร์ปริทรรศน์, 6(1), 27-40.

พระเทพปริยัติสุธี (วรวิทย์ คงฺคปญฺโญ). (2550). เอกสารประกอบการบรรยาย เรื่องการคณะสงฆ์และการศาสนา. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช). (2551). พจนานุกรมเพื่อการศึกษาอธิบายศัพท์และแปลความหมายคำวัด. ธรรมสภาและสถาบันบันลือธรรม.

พระธรรมปริยัติโสภณ (วรวิทย์ คงฺคปญฺโญ). (2550). การพัฒนาพระสังฆาธิการภาค 2 ภาคปฏิบัติการ. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระปิยปราชญ์ อาจารสุโภ. (2561). การพัฒนาการบริหารกิจการคณะสงฆ์ในอำเภอเมือง จังหวัดราชบุรี. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ, 1(2), 1-15.

พระมหาจำนงค์ สิริวณฺโณ (ผมไผ). (2564). การบริหารกิจการคณะสงฆ์ของพระสังฆาธิการในศตวรรษที่ 21. Journal of Modern Learning Development, 6(6), 371-383.

พระมหาชุติพงศ์ คงกาจธัญกรณ์ (สิริวิชโย). (2565). การบริหารกิจการคณะสงฆ์ของพระสังฆาธิการในเขตการปกครองคณะสงฆ์ อำเภอเมืองขอนแก่น [บทความวิชาการ]. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

พระมหาดนัย วงศ์พรหม. (2556). ความสัมพันธ์ของธรรมาภิบาลกับประสิทธิผลในการบริหารวัด ในเขตบางพลัด กรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา.

พระมหาวรเมธ เตชธมฺโม (ดีสุรกุล). (2561). การส่งเสริมการบริหารกิจการคณะสงฆ์ ด้านสาธารณสงเคราะห์ของอำเภอแก้งคร้อ จังหวัดชัยภูมิ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาสมชาย สนฺติกโร (ชุ่มจิต). (2555). บทบาทของพระสังฆาธิการในการบริหารกิจการคณะสงฆ์ด้านสาธารณูปการของวัดในจังหวัดปทุมธานี [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์].มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาสุวิทย์ โนนงาม. (2556). การบริหารกิจการคณะสงฆ์ด้านการปกครองคณะสงฆ์ จังหวัดสิงห์บุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยอีสเทิร์นเอเชีย.

พระมหาอภิชาต ชยเมธี (ถาวร). (2566). การพัฒนาภาวะผู้นำของพระสังฆาธิการในยุคปัจจุบัน. วารสารบวรสหการศึกษาและมนุษยสังคมศาสตร์, 4(1), 108-120.

พระสมุห์กำพร สุชาโต (พิเชฐสกุล). (2554). บทบาทของพระสังฆาธิการในการบริหารกิจการคณะสงฆ์ในอำเภอทองผาภูมิจังหวัดกาญจนบุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระสุริโย รุ่งเรือง. (2561). บริหารจัดการคณะสงฆ์อย่างไรให้มีประสิทธิภาพ. วารสารสมาคมศิษย์เก่า มหาวิทยาลัยจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 7(2), 101-115.

พีระศิลป์ บุญทอง. (2557). การบริหารกิจการคณะสงฆ์ของคณะสงฆ์ในภาคใต้. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 5(1), 20-35.

มนตรี แก้วไพฑูรย์. (2564). บทบาทพระสังฆาธิการในการบริหารกิจการคณะสงฆ์ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดชลบุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยบูรพา.

วัดโมลีโลกยาราม. (2564). พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พุทธศักราช 2505 และ (ฉบับที่ 2) พุทธศักราช 2535. https://www.watmoli.com/wittaya-one/1192/

สนธยา พลศรี. (2556). การพัฒนาความสามารถของบุคคลและกลุ่ม (พิมพ์ครั้งที่ 2). โอเดียนสโตร์.

สมเด็จพระมหารัชมังคลาจารย์ (ช่วง วรปุญฺโญ). (2007). พุทธวิธีในการบริหาร. โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

Yamane, T. (1967). Statistics: An introductory analysis (2nd ed.). Harper & Row