เปิดโลกสังคมศึกษา: สู่เส้นทางพลเมืองดิจิทัล

Main Article Content

เอกพันธ์ มะเดื่อ
พระครูวิริยปัญญาภิวัฒน์
พระครูศรีสุนทรสรกิจ
ฉัตรชัย ทันบาล

บทคัดย่อ

            บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอแนวทางการเปลี่ยนผ่านบทบาทของครูสังคมศึกษาจากการเป็นผู้ถ่ายทอดความรู้ (Instructor) ไปสู่การเป็นผู้อำนวยความสะดวกในการเรียนรู้ (Facilitator) และผู้ออกแบบนวัตกรรมการเรียนรู้ (Learning Designer) โดยมุ่งนำเสนอการสังเคราะห์องค์ความรู้และแนวทางการจัดการเรียนการสอนวิชาสังคมศึกษาในบริบทของโลกยุคดิจิทัลที่มีความผันผวน ไม่แน่นอน ซับซ้อน และคลุมเครือ (VUCA World) ผ่านการวิเคราะห์หลักการพื้นฐานของการจัดการเรียนการสอนสังคมศึกษาสมัยใหม่ การพัฒนาหลักสูตรที่มีความยืดหยุ่น การประยุกต์ใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อส่งเสริมทักษะการคิดขั้นสูง การเสริมสร้างความเป็นพลเมืองดิจิทัล (Digital Citizenship) และการใช้การวิจัยเป็นฐานในการพัฒนาการเรียนการสอน ผลจากการสังเคราะห์เอกสารทางวิชาการและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องสะท้อนให้เห็นว่า การจัดการเรียนรู้สังคมศึกษาในศตวรรษที่ 21 จำเป็นต้องบูรณาการศาสตร์การสอนสมัยใหม่เข้ากับเทคโนโลยีดิจิทัลอย่างกลมกลืน โดยเน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลางผ่านกระบวนการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) เพื่อพัฒนาผู้เรียนให้เป็นพลเมืองที่มีคุณภาพ มีทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ รู้เท่าทันสื่อ และมีความรับผิดชอบต่อสังคมในระดับท้องถิ่นและสังคมโลก

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
มะเดื่อ เ., พระครูวิริยปัญญาภิวัฒน์, พระครูศรีสุนทรสรกิจ, & ทันบาล ฉ. . (2026). เปิดโลกสังคมศึกษา: สู่เส้นทางพลเมืองดิจิทัล. วารสารสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม, 7(1), 257–270. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/src/article/view/5923
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

เจษฎากรณ์ รันศรี และคณะ. (2567). การพัฒนานวัตกรรมทางการสอนสังคมศึกษาเพื่อนักศึกษาวิชาชีพครูยุคดิจิทัล. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 21(3): 1-13.

ชนันภรณ์ อารีกุล. (2561). การวิจัยทางสังคมศึกษา (Social Studies Research). นนทบุรี: นิติธรรมการพิมพ์.

ฐากร สิทธิโชค. (2564). แนวทางการจัดการเรียนรู้สังคมศึกษายุคใหม่. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ทัศนา หนูทวี. (2567). บริบทการจัดการเรียนการสอนวิชาสังคมศึกษาในยุคดิจิทัล. Journal of Buddhist Education and Research, 11(4): 64-79.

ทิพย์ ขันแก้ว. (2561). การพัฒนาทักษะการคิดเชิงกลยุทธ์สำหรับครู. บุรีรัมย์: วิทยาลัยสงฆ์บุรีรัมย์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

เนาวรัตน์ หอมขจร. (2566). การใช้เทคโนโลยีดิจิทัลจัดการเรียนรู้ด้านภูมิศาสตร์: ความท้าทายสำหรับครูสังคมศึกษา. บัณฑิตศึกษาปริทรรศน์ วิทยาลัยสงฆ์นครสวรรค์, 11(3): 97-110.

พลพีระ วงศ์พรประทีป. (2567). ครูสังคมศึกษากับผู้เรียนในยุคแห่งการเปลี่ยนแปลง. วารสารนานาชาติ มหาวิทยาลัยขอนแก่น สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 14(3): 128-161.

พระมหาโกศล มาดี. (2567). การเรียนการสอนสังคมศึกษาในยุคดิจิทัลของครูสอนสังคมศึกษา. วารสารนวัตกรรมการจัดการศึกษาและการวิจัย, 6(6): 1709-1716.

พระมหาโยธิน มหาวีโร และคณะ. (2564). กลยุทธ์การสอนสังคมศึกษาในบริบทยุคเศรษฐกิจดิจิทัล. วารสารพุทธสังคมวิทยาปริทรรศน์, 6(3): 89-104.

มนตรี วงษ์สะพาน. (2564). การออกแบบและการพัฒนาหลักสูตร. มหาสารคาม: ภาควิชาหลักสูตรและการสอน, คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

วิเชียร อินทรสมพันธ์, สิริกร โตสติ และฑิตยา สิทธิโสภาสกุล. (2565). การวิจัยและพัฒนานวัตกรรมการเรียนรู้ (Learning Innovation Research and Development). กรุงเทพฯ: คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา.

วิเชียร อินทรสมพันธ์, เพชราวดี จงประดับเกียรติ และคณะ. (2568). การวัดและประเมินผลการเรียนรู้. กรุงเทพฯ: คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา.

ศุนิสา ทดลา และคณะ. (2563). ปรัชญาการศึกษา (Philosophy of Education). พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา.

สุทธิพร แท่นทอง. (2564). การสอนสังคมศึกษากับการพัฒนาความเป็นพลเมืองยุคดิจิทัล. วารสาร ศึกษาศาสตร์ มมร, 9(1): 13-24.

แสงสุรีย์ ทองขาว และคณะ. (2566). บทบาทครูไทยกับเทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อการจัดการศึกษา. วารสาร มจร การพัฒนาสังคม, 8(3): 43-56.

Ribble, M. (2015). Digital Citizenship in Schools: Nine Elements all student should know. 3rd ed. Washington DC: International Society for Technology in Education.