แนวคิดความรักกับความสุขในพุทธปรัชญา

Main Article Content

สุภิศรา บุญช่วย

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ คือ 1.แนวคิดความรักในพุทธปรัชญา  2.แนวคิดความสุขในพุทธปรัชญา 3.วิเคราะห์แนวคิดความรักกับความสุขในพุทธปรัชญา เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ จุดหมายเพื่อศึกษาความรักกับความสุขในพุทธปรัชญาเถรวาท โดยความรู้สึกสองประเภทนี้ถึงความแตกต่างและมีความสัมพันธ์กันอย่างไร โดยศึกษาระดับของความรักและความสุขและประเภทของความรักและความสุขในพุทธปรัชญาเถรวาท โดยคำนึงถึงคุณค่าทางจิตใจในด้านความรักและความสุขในชีวิตของมนุษย์โดยแนวคิดของพุทธปรัชญาเถรวาท ผลการวิจัยพบว่า 1.ความรักในพุทธปรัชญา โดยเฉพาะในพุทธศาสนาเถรวาท มักถูกมองผ่านมุมมองของความเป็นกลางและการหลุดพ้นจากความยึดติด ความรักที่เป็นกุศลเรียกว่า"เมตตา" ซึ่งหมายถึงความรักที่บริสุทธิ์และปราศจากความยึดมั่นในความเป็นเจ้าของ หรือ "ตัณหา" (ความปรารถนา) ที่นำไปสู่ความทุกข์ ดังที่พระพุทธเจ้าได้ทรงสอนว่า การยึดติดในสิ่งต่างๆ รวมถึงความรักที่มาพร้อมกับความปรารถนาหรือความเป็นเจ้าของนั้น เป็นเหตุแห่งทุกข์ (พระธรรมปิฎก (ป.อ.ปยุตฺโต), ธรรมชาติของเมตตา, 2546.) 2. ความสุขในพุทธปรัชญานั้นไม่ได้หมายถึงความสุขทางโลกที่เกิดจากการเสพสุขทางกายหรือความสำเร็จทางวัตถุ แต่เป็นความสุขที่ลึกซึ้งกว่า ซึ่งมาจากการฝึกฝนจิตใจและการลดละตัณหา ความสุขที่แท้จริงในทางพุทธศาสนาเกิดจากการปล่อยวางจากความยึดติดและความปรารถนาที่นำไปสู่ทุกข์ 3. ในพุทธปรัชญา ความรักและความสุขมีความเกี่ยวข้องกันอย่างลึกซึ้ง แต่ต้องพิจารณาในบริบทที่แตกต่างจากแนวคิดทั่วไปของสังคม ในพุทธศาสนา ความรักและความสุขไม่ใช่สิ่งที่เกิดจากการแสวงหาความพึงพอใจส่วนบุคคลหรือการยึดติดในความสัมพันธ์ แต่เป็นผลมาจากการพัฒนาจิตใจให้บริสุทธิ์ ปลอดจากตัณหาและอุปาทาน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
บุญช่วย ส. . . (2024). แนวคิดความรักกับความสุขในพุทธปรัชญา. วารสารพุทธศาสตร์ มจร.อุบลราชธานี, 6(3), 2177–2188. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JOBU2025/article/view/3519
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

พระธรรมโกศาจารย์, (2551), เปรียบเทียบแนวคิดพุทธทาสกับซาร์ต, กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์สุขภาพใจ,

พระณัฐภัทร กิจฺจกาโร (เจริญรักษ์) “ความสุขในพุทธปรัชญา”, วารสาร มจร. พุทธศาสตร์ปริทรรศน์ ปีที่ 3 ฉบับที่ 2 (กรกฎาคม-ธันวาคม 2562) : หน้า 94.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ.ปยุตโต), (2551), พจนานุกรมพุทธศาสตร์ฉบับประมวลศัพท์, กรุงเทพฯ:เอส อาร์ พริ้นติ้ง แมส โปรดั๊ก จำกัด,

ว.วชิรเมธี, (2565), มหัศจรรย์แห่งรัก, กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์ เทน้ำ เทท่า จำกัด), หน้า 56.

รัสส์ แฮร์ริส. (2552), กับดักแห่งความสุข The Happiness Trap, แปลโดย นิลุบล หฤทัยวิจิตร. กรุงเทพฯ : ซีเอ็ดยูเคชั่น.

มาติเยอร์ ริการ์, (2551),ความสุข, แปลโดย สดใส ขันติวรพงศ์, กรุงเทพฯ:สำนักพิมพ์สวนเงินมีมา,

พระมหาปรีชา ปริญาณจารี (หลักโคตร), (2545), “ความรักในพุทธปรัชญา” บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, พิมพ์ที่ระลึกในวันสถาปนามหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.

พระมหาขวัญชัย กิตติเมธี, (2560), ความรักและการแต่งงานในพุทธปรัชญาเถรวาท, วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร ปีที่ 5 ฉบับพิเศษ การประชุมวิชาการระดับชาติ มจร.ขอนแก่น 31 มีนาคม พ.ศ.2560