จิตตปัญญาศึกษากับการจัดการเรียนรู้พลศึกษาในศตวรรษที่ 21

Main Article Content

กวิน บุญประโคน
มนัสวี บุรานศรี
จตุรงค์ สว่างวงศ์

บทคัดย่อ

จิตตปัญญาศึกษาเป็นกระบวนการเรียนรู้ด้วยใจอย่างใคร่ครวญ โดยเน้นกระบวนการศึกษาที่มุ่งความสำคัญไปที่คนและกระบวนการเรียนรู้ของคน การพัฒนาความคิด จิตใจ อารมณ์ภายในตนเอง อย่างแท้จริง เพื่อให้เกิดการตระหนักรู้ในตนเอง รู้คุณค่าของสิ่งต่างๆ โดยปราศจากอคติ เกิดความรักความเมตตา อ่อนน้อม ต่อธรรมชาติ มีจิตสำนึกต่อส่วนรวม และสามารถประยุกต์เชื่อมโยงกับศาสตร์ต่างๆ ในการดำเนินชีวิตประจำวันได้อย่างสมดุลและ มีคุณค่า การจัดการเรียนรู้พลศึกษาในศตวรรษที่ 21 ผู้สอนต้องคำนึงถึงการนำเอาความรู้วิชาที่เกี่ยวข้องกับการเรียนการสอนวิชาพลศึกษาที่สัมพันธ์กัน นำมาผสมผสานให้เข้ากัน สอดคล้อง กลมกลืนแล้วนำมาจัดการเรียนรู้ภายใต้หัวข้อเดียวกัน โดยเน้นองค์รวมของเนื้อหาที่เรียนรู้ทั้งภาคทฤษฎีและ ภาคปฏิบัติ สร้างองค์ความรู้ของผู้เรียนมากกว่าการให้ผู้เรียนเรียนรู้จากเนื้อหาโดยครูเป็นผู้กำหนด รูปแบบ ในการจัดการเรียนรู้และสามารถนำเอาประสบการณ์จากภาคปฏิบัติมาใช้เป็นหลักในการศึกษาของภาคทฤษฎี เพื่อให้ภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติรองรับซึ่งกันและกัน ช่วยให้ผู้เรียนแสวงหาความรู้ที่มีความรู้อยู่รอบตัว เป็นแนวทางช่วยให้ผู้เรียนได้ทำงานร่วมกันอย่างมีความสุข ส่งเสริมสนับสนุนให้ผู้เรียนได้คิดวิธีการและนำเทคนิคใหม่ ๆ เพื่อพัฒนามนุษย์ซึ่งกระบวนการต่าง ๆ นี้ จัดเป็นการศึกษาสำหรับศตวรรษที่ 21 ที่เป็นยุคแห่งการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วโดยการผสานเชื่อมโยงจิตตปัญญาศึกษาและพลศึกษาสู่การพัฒนามนุษย์ที่สมบูรณ์ยิ่งขึ้น

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
บุญประโคน ก. ., บุรานศรี ม. ., & สว่างวงศ์ จ. . (2024). จิตตปัญญาศึกษากับการจัดการเรียนรู้พลศึกษาในศตวรรษที่ 21 . วารสารพุทธศาสตร์ มจร.อุบลราชธานี, 6(1), 1383–1396. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JOBU2025/article/view/5642
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

โครงการเอกสารวิชาการการเรียนรู้สู่การเปลี่ยนแปลง ศูนย์จิตตปัญญาศึกษา มหาวิทยาลัยมหิดล. (2552). จิตตปัญญาศึกษา คืออะไร. (พิมพ์ครั้งที่ 1). นครปฐม: ศูนย์จิตตปัญญาศึกษา มหาวิทยาลัยมหิดล.

โคทม อารียา, ปาริชาด สุวรรณบุบผา, และ แสงแข ชมภูมิ่ง. (2550). สานเสวนา : การฟังและการสื่อสารด้วยเมตตาเพื่อปัญญาและสันติสุข. กรุงเทพ: ศูนย์ศึกษาและพัฒนาสันติวิธี มหาวิทยาลัยมหิดล.

จิรัฐกาล พงศ์ภคเธียร. (2550). การวิจัยและพัฒนาจิตตปัญญาศึกษาในสถาบันอุดมศึกษาไทย. วิทยานิพนธ์ ค.ด. (พัฒนศึกษา). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

จุมพล พูลภัทรชีวิน. (2555, 23 มิถุนายน). จิตวิวัฒน์ : การตกผลึกและการระเบิดประสบการณ์ ทางจิตตปัญญาทัศน์และจิตตปัญญาปฏิบัติ. มติชน, น. 6.

ประเวศ วะสี. (2547). การเรียนรู้ที่ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงภายในในประเวศ วะสี (บรรณาธิการ)ธรรมชาติของสรรพสิ่งการเข้าถึงวามจริงทั้งหมด. กรุงเทพฯ : มูลนิธิสํานึกรักบ้านเกิด.

ประเวศ วะสี. (2550). ระบบการเรียนรู้ใหม่ไปให้พ้นวิกฤตแห่งยุคสมัย. กรุงเทพฯ: สวนเงินมีมา.

________. (2550). วิถีมนุษย์ในศตวรรษที่ 21 : ศูนย์ หนึ่ง เก้า. (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพฯ: โครงการหนังสือวิชาการจิตตปัญญา.

ประเวศ วะสี. (2554). ระบบการศึกษาที่แก้ความทุกข์ยากของคนทั้งแผ่นดิน. (พิมพ์ครั้งที่ 2). นครปฐม: ศูนย์จิตตปัญญาศึกษา มหาวิทยาลัยมหิดล

ปราณี อ่อนศรี และคณะ. (2556). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมเพื่อเสริมสร้างคุณลักษณะตามแนวคิดจิตตปัญญาศึกษาสำหรับนิสิตระดับอุดมศึกษา. รวมบทความประชุมวิชาการประจำปีจิตตปัญญาศึกษา ครั้งที่ 5 :ภาวะผู้นำ จิตวิญาณ และการพัฒนามนุษย์.

ปาริชาด สุวรรณบุบผา. (2548). สานเสวนาเป็นสันติวิธีได้หรือไม่.ใน สันติวิธีจากมุมมองศาสนา. วารีญา ภวภูตานนท์ ณ มหาสารคาม, (บรรณาธิการ). นครปฐม: คณะสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล.

พงษ์เอก สุขใส. (2561).ครูพลในศตวรรษที่ 21.วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยฟาร์อีสเทิร์น,12,8-21.

วนาพร วัฒนกุล และ ศิรินาถ ตงศิริ (2556). การสอนวิชาเวชศาสตร์ครอบครัวแก่นิสิตคณะแพทยศาสตร์มหาวิทยาลัยมหาสารคามด้วยกระบวนการจิตตปัญญาศึกษา. รวมบทความประชุมวิชาการประจำปีจิตตปัญญาศึกษา ครั้งที่ 5 : ภาวะผู้นำ จิตวิญาณ และการพัฒนามนุษย์. (พิมพ์ครั้งที่ 1). นครปฐม: ศูนย์จิตตปัญญาศึกษา มหาวิทยาลัยมหิดล.

วิจารณ์ พานิช. (2560). “เส้นทางสู่คุณภาพการศึกษายุคประเทศไทย ๔.๐”. การประชุมเชิงวิชาการทางการศึกษาระดับชาติ ครั้งที่ 4 มหาวิทยาลัยวงษ์เชาวลิตกุล ศูนย์ประชุมสตาร์เวลล์จังหวัดนคราชสีมา. นคราชสีมา : มหาวิทยาลัยวงษ์ชวลิตกุล

วรศักดิ์ เพียรชอบ (2561). ปรัชญา หลักการ วิธีสอน และการวัดเพื่อประเมินผลทาง การศึกษา. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย: กรุงเทพ ฯ.

ศิริรัตน์ จำปีเรือง (2556). การจัดการศึกษาเพื่อพัฒนาคุณลักษณะที่พึงประสงค์สำหรับนักศึกษาพยาบาลโดยใช้กระบวนการสุนทรียสนทนา. รวมบทความประชุมวิชาการ ประจำปีจิตตปัญญาศึกษา ครั้งที่ 5 :ภาวะผู้นำ จิตวิญญาณ และการพัฒนามนุษย์. (พิมพ์ครั้งที่ 1). นครปฐม: ศูนย์จิตตปัญญาศึกษา มหาวิทยาลัยมหิดล.

Bohm, David. (1996). On Dialogue. London: Routledge.Burns, Sarah & Bulman, Chris. (2000). Reflective practice in nursing: The Growth of the Professional Practitioner. United Kingdom: Blackwell Science.

Hodes, Carly (2014). “Contemplative practices boost creativity in problem-solving”. Cornell Chronicle. July 11, 2014.