แนวทางการพัฒนาการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาปทุมธานี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษากระบวนการในการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนต้นแบบ 2) ศึกษาปัจจัยความสำเร็จของการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนต้นแบบ และ 3) เสนอแนวทางการพัฒนาการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียน ในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาปทุมธานี ผลการวิจัย พบว่า 1) กระบวนการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือของโรงเรียนต้นแบบได้ปฏิบัติตามสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานกำหนดไว้ทั้ง 5 ด้าน คือ 1) การรู้จักนักเรียนเป็นรายบุคคล 2) การคัดกรองนักเรียน 3) การส่งเสริมและพัฒนานักเรียน 4) การป้องกันและแก้ไขปัญหา และ 5) การส่งต่อนักเรียน โดยในแต่ละกระบวนการมีจุดประสงค์ในการดำเนินงานที่เป็นระบบ และมีการนำเทคโนโลยีเข้ามาขับเคลื่อนการดำเนินงานทั้ง 5 ด้าน ให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น
2) ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จในการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน พบว่ามีดังนี้ 1) ความเป็นผู้นำของผู้บริหารโรงเรียน 2) การใช้เทคโนโลยีเข้ามาจัดการในการดำเนินงาน 3) การบริหารจัดการการดำเนินอย่างเป็นระบบ 4) การนิเทศติดตามและประเมินผล 5) การพัฒนาครูและบุคคลากรอย่างต่อเนื่อง 6) การสร้างภาคีเครือข่ายและการสนับสนุนจากภายนอก และ 7) การจัดสรรงบประมาณในการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน 3) แนวทางการพัฒนาการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาปทุมธานี ทั้ง 5 ด้าน ดังนี้ 1) การรู้จักนักเรียนเป็นรายบุคคล ควรเยี่ยมบ้านนักเรียนและจัดเก็บข้อมูลนักเรียนทุกด้านเป็นระยะๆ ให้เป็นปัจจุบัน ควรบันทึกข้อมูลในระบบสารสนเทศโรงเรียนที่ครูและผู้บริหารสามารถเข้าถึงได้ตลอดเวลา 2) การคัดกรองนักเรียน ควรมีเกณฑ์ในการคัดกรองตามบริบทโรงเรียน และมีการนำเทคโนโลยีในการวิเคราะห์จำแนกนักเรียนในแต่ละกลุ่ม ตั้งแต่กลุ่มปกติ กลุ่มเสี่ยง และกลุ่มมีปัญหา ครบทุกด้าน 3) การส่งเสริมและพัฒนานักเรียน ควรวิเคราะห์และกำหนดกิจกรรมตามความต้องการจำเป็นและกลุ่มเป้าหมายของนักเรียนให้รู้จักและเห็นคุณค่าของตัวเอง 4) การป้องกันและแก้ไขปัญหา ควรมีการอบรมครูทุกคน สามารถให้คำปรึกษานักเรียนได้ ควรใช้กิจกรรมลักษณะเชิงรุกและประสานความร่วมมือกับผู้ปกครองในการแก้ไขปัญหาของนักเรียน และ 5) การส่งต่อนักเรียน โรงเรียนควรจัดสรรงบประมาณรองรับการดำเนินการส่งต่อ ใช้เทคโนโลยีในการส่งต่อและติดตามนักเรียน และมีการบันทึกข้อตกลงในการส่งต่อนักเรียนกับหน่วยงานภายนอกสถานศึกษาอย่างเป็นระบบ
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กรองทิพย์ บัวผาย. (2562). แนวปฏิบัติที่เป็นเลิศในการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 14. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยบูรพา.
กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา. (2564). หากประเทศไทยไม่มีเด็กหลุดจากระบบการศึกษา GDP จะเพิ่มขึ้น 3%. https://www.eef.or.th/infographic-24-06-21/ (เข้าถึงเมื่อ 8 กุมภาพันธ์ 2566).
จิตราพร สุทธิสาร. (2562). การพัฒนาแนวทางการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของ สถานศึกษาเอกชน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุดรธานี เขต 1.(วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ชฎารัตน์ พลเดช. (2558). ปัจจัยที่ส่งต่อการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา เขต 20. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ดวงพร สุพลดี. (2561). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนโรงเรียนในอำเภอบรรพตพิสัย จังหวัดนครสวรรค์. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์.
ธิตินัดดา สิงห์แก้ว. (2562). การพัมนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนโดยใช้วงจร PDCA : กรณีศึกษา โรงเรียนวัดป่าตึงห้วยยาบ อำเภอบ้านธิ จังหวัดลำพูน. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฎเชียงใหม่.
ปรมาภรณ์ สนธิ. (2560). แนวทางการพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนระดับประถมศึกษาของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาปทุมธานี. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.
พงศ์เทพ กันยะมี. (2564). ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จของการบริหารจัดการระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์ เขต 2. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์.
พระราชบัญญัติคุ้มเครองเด็ก. 2546. (2546), 24 กันยายน). ราชกิจจานุเบกษา. หน้า 10.
มยุรี สารีบุตร และ อุทัย ภิรมย์รื่น. (2560). ปัจจัยความสำเร็จของการดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนในอำเภอเวียงแหง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงใหม่. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย. 9(2), 283-303.
ฤทธิ์ธิชัย ภู่สำอางค์. (2563). แนวทางพัฒนาการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 3 จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา.
ลัดดาวัลย์ เพชรจันทร์. (2559). ปัญหาและแนวทางพัฒนาระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนของครูโรงเรียนบ้านปลวกแดง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 1.(วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยบูรพา.
วรรณภา เย็นมนัส. (2557). การศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของครูที่ปรึกษา โรงเรียนมัธยมศึกษาในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 3. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา.
ศุภกร รัตนวงษ์. (2565). การบริหารระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศที่ส่งผลต่อ พฤติกรรมเสี่ยงในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาจันทบุรี ตราด. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี.
ศูนย์ความรู้นโยบายเด็กและครอบครัว. (2565). รายงานสถานการณ์เด็กและครอบครัว ประจำปี 2022. สืบค้นจาก https://www.the101.world/7-trends-youth-by-kid-for-kids.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2559). การพัฒนาระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียน.กรุงเทพฯ : สมาคมแนะแนวแห่งประเทศไทย.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2565). ผลการคัดเลือกสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาและสถานศึกษา เพื่อรับรางวัลระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ปีการศึกษา 2565. คำสั่งที่ศธ 04230/3382.
อริศรา ชู่ช่วย และคณะ. (2565). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ใน การประชุมวิชาการนำเสนอผลงานวิจัยระดับชาติ ครั้งที่ 4, หน้า 1335 – 1336. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.
อาภากร แสวงการ. (2563). การพัฒนาแนวทางการดำเนินงานตามระบบดูแลช่วยเหลือนักศึกษาสถาบันอาชีวศึกษาเอกชนสังกัดสำนักงานอาชีวศึกษาจังหวัดขอนแก่น. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
อุษา ชูชาติ และลัดดา อินทร์พิมพ์. (2558). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำที่แท้จริงของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยพะเยา.
