ปัญหาการบังคับใช้กฎหมายในการบำบัดผู้ป่วยทางจิตเวช ในกระบวนการทางคดีอาญาในระบบกฎหมายไทย

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาถึงปัญหาของการบังคับบำบัดผู้ป่วยทางจิตเวชในกระบวนการทางคดีอาญาในระบบกฎหมายไทย เปรียบเทียบแนวทางการบังคับบำบัดผู้ป่วยทางจิตเวชในกระบวนการทางคดีอาญาในระบบกฎหมายไทยและต่างประเทศ วิเคราะห์หาแนวทางในการแก้ไขปัญหาการบังคับบำบัดผู้ป่วยทางจิตเวชในกระบวนการทางคดีอาญาในระบบกฎหมายไทย และนำเสนอแนวทางรูปแบบใหม่ในการบังคับบำบัดผู้ป่วยทางจิตเวชในกระบวนการทางคดีอาญาในระบบกฎหมายไทยที่ไม่ให้ล้าช้าและมีประสิทธิภาพมากขึ้น ผลการศึกษา พบว่า 1) ระบบกฎหมายประเทศสหรัฐอเมริกา ในส่วนที่ว่า ระบบศาลสุขภาพจิต ซึ่งเป็นระบบการคัดกรองว่าจำเลยในคดีอาญาสมควรที่จะเป็นผู้ป่วยทางจิตเวชหรือไม่ 2) ตามกฎหมายประเทศสหรัฐอเมริกา 18 U.S. Code Chapter 313-Offenders With Mental Disease or Defect กรณีการส่งตรวจตามมาตรา 4241 ซึ่งมีความชัดเจนแน่นอนในการคัดกรองและบำบัดรักษาในระยะเวลาตามหลักเกณฑ์ซึ่งมีความแน่นอนคาดการณ์ผลการรักษาได้จริงซึ่งลดความเสี่ยงที่ผู้ป่วยจิตเวชจะกลับมากระทำผิดซ้ำอีก และ 3) ในระบบศาลของประเทศเนเธอร์แลนด์สามารถพิพากษาแบ่งการลงโทษได้โดยการออกคำสั่ง (Maatregel van terbeschikingstelling หรือ TBS) ในคำพิพากษา โดย “คำสั่ง TBS” มีบัญญัติไว้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาของเนเธอร์แลนด์ CCP, Art. 350 ข้อ 37a ที่ให้อำนาจศาลสามารถพิพากษาแบ่งการลงโทษผู้ป่วยจิตเวชซึ่งเป็นจำเลยในคดีอาญาได้โดยพิพากษาลงโทษอาญาในสถานเบาระยะสั้น และลงโทษให้บำบัดรักษาอาการของโรคจิตเวชในระยะยาว เพื่อให้ผู้ป่วยจิตเวชได้รับการรักษาที่ถูกต้องและรักษาหายได้จริง