การศึกษาประยุกต์หลักพุทธธรรมการพัฒนาจิตใจของคนรุ่นใหม่ในสังคมยุคดิจิทัล

Main Article Content

พระบุญเพ็ง ปยุตโต

บทคัดย่อ

บทบทความนี้กล่าวถึงการใช้หลักธรรมตามแนวพุทธเพื่อพัฒนาพฤติกรรมนักเรียนวัยรุ่นในยุคดิจิทัล เทคโนโลยีและสื่อสังคมออนไลน์ได้กลายเป็นส่วนสำคัญในชีวิตประจำวันของคนรุ่นใหม่ ไม่ว่าจะเป็นการเรียนรู้ การทำงาน หรือการสื่อสารกับผู้อื่น แม้เทคโนโลยีเหล่านี้จะอำนวยความสะดวกในหลายด้าน แต่ ขณะเดียวกันก็ส่งผลกระทบต่อสุขภาวะทางจิตใจ เช่น ความเครียด ความวิตกกังวล ภาวะซึมเศร้า และความรู้สึกโดดเดี่ยวจากการเปรียบเทียบตนเองกับผู้อื่นในโลกออนไลน์ ปัญหาเหล่านี้สะท้อนถึงความจำเป็นในการพัฒนาเครื่องมือหรือแนวทางที่จะช่วยเสริมสร้างจิตใจให้เข้มแข็งและสมดุล หลักพุทธธรรมเป็นแนวทางการดำเนินชีวิตที่เน้นการฝึกฝนจิตใจให้เกิดความสงบ มีสติ และสามารถเผชิญกับความเปลี่ยนแปลงในชีวิตได้อย่างมีสติปัญญา หลักธรรมสำคัญ เช่น สติ (สติปัฏฐาน 4) สมาธิ (สัมมาสมาธิ) และปัญญา (สัมมาทิฏฐิ) สามารถประยุกต์ใช้เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งทางจิตใจ ช่วยให้คนรุ่นใหม่สามารถจัดการกับความกดดันจากสังคมดิจิทัลได้อย่างมีประสิทธิภาพ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ปยุตโต พ. . (2025). การศึกษาประยุกต์หลักพุทธธรรมการพัฒนาจิตใจของคนรุ่นใหม่ในสังคมยุคดิจิทัล. วารสารพุทธศาสตร์ มจร.อุบลราชธานี, 7(3), 73–84. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JOBU2025/article/view/3212
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ.ปยุตฺโต), (2548), คนไทยกับเทคโนโลยี, พิมพ์ครั้งที่ 8, กรุงเทพฯ :มูลนิธิปัญญาประทีป,

สมปอง, สุขใจ. (2565). ผลกระทบของการใช้สื่อดิจิทัลต่อพัฒนาการทางจิตใจของคนรุ่นใหม่. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์การศึกษาไทย.

พรรณี, ไชยสวัสดิ์. (2566). การใช้เทคโนโลยีและสื่อดิจิทัล: ปัญหาทางจิตใจและวิธีการแก้ไขสำหรับคนรุ่นใหม่. กรุงเทพฯ: ศูนย์การศึกษาแห่งชาติ.

รุ่งทิพย์, ภูมิเดช. (2567). เทคโนโลยีและความท้าทายทางจิตใจของคนรุ่นใหม่. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 8 (1), 285-298

สำนักพิมพ์จิตวิทยา.พจนารถ สุพรรณกุล. (2557). การเผยแผ่พระพุทธศาสนากับเทคโนโลยีสารสนเทศ. เรียกใช้เมื่อ 20 สิงหาคม 2561 จาก http://phd.mbu.ac.th/index.php/2014-08-28-08-57-4/106-2014-09-2008-27-56.

จิตติมา, สุขสม. (2566). เทคโนโลยีและความโดดเดี่ยวทางสังคมในยุคดิจิทัล. นครราชสีมา: สำนักพิมพ์ธรรมชาติ.

ปรียาพร, รัตนชาติ. (2566). ผลกระทบของสื่อสังคมออนไลน์ต่อสุขภาพจิตของวัยรุ่นในยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์สุขภาพใจ.

ภัทราวดี, ศรีบุญเรือง. (2568). การเสพติดเทคโนโลยี: ปัญหาและแนวทางการแก้ไขสำหรับคนรุ่นใหม่. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์พัฒนาไทย.

สุวัฒน์, นพเก้า. (2567). ผลกระทบของวิดีโอสั้นต่อสมาธิและความสามารถในการจดจ่อของวัยรุ่น. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จิตวิทยาสมัยใหม่.

Gunaratana, B. H. (2012). Mindfulness in plain English. Wisdom Publications.

Kabat-Zinn, J. (1994). Wherever you go, there you are: Mindfulness meditation in everyday life. Hyperion.

Twenge, J. M. (2017). iGen: Why today’s super-connected kids are growing up less rebellious, more tolerant, less happy—and completely unprepared for adulthood. Atria Books.