วิเคราะห์คุณสมบัติของพ่อค้าในเสรีววาณิชชาดก

บทคัดย่อ

         บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาคุณสมบัติของพ่อค้าในเสรีววาณิชชาดก พบว่า เสรีววาณิชชาดก: เป็นชาดกเกี่ยวกับภิกษุผู้ตั้งใจปฏิบัติธรรมอย่างเคร่งครัดด้วยความพากเพียร แต่ยังไม่เห็นผลก็บังเกิดความท้อแท้ หมดกำลังใจคลายความเพียรลงและเป็นต้นเหตุความผูกอาฆาตของพระเทวทัตที่มีต่อพระพุทธเจ้า ในคราวเป็นพ่อค้าเสรีวะผู้ใจคดที่ทำการค้าที่เก็งกำไร ด้วยด้วยเจ้าเล่ห์ มารยา มุสาวาทเพราะความโลภของตน

        คุณธรรมของพ่อค้าที่ดีในเสรีววาณิชชาดก: กระบวนการไปสู่ความสำเร็จของพ่อค้าจะต้องมีคุณธรรม 5 ประการ 1 ) ด้านสัจจะ จริงใจ ซื่อตรง ซื่อสัตย์ต่อลูกค้า มอบบริการที่ดีเพื่อให้ลูกค้าพึงพอใจ นำไปสู่การซื้อซ้ำได้ในอนาคต 2 ) ด้านหิริ เกิดความละอายใจแก่ตนเองไม่คิดเอาเปรียบเบียดเบียนคดโกงลูกค้า 3 ) ด้านโอตัปปะ เกิดความกลัวว่าหากคิดเอาเปรียบเบียดเบียนคดโกงลูกค้า ใครรู้เข้าการค้าขายของตนต้องฉิบหาย 4 ) ด้านปิยวาจา การกล่าวคำสุภาพพูดด้วยความเมตตา ไม่ทำร้ายทำลายผู้อื่น ย่อมประสบความสำเร็จในการขายโดยง่าย 5 ) ด้านอโลภะ จิตใจของพ่อค้าที่ไม่ปล่อยให้ความอยากได้ครอบงำใจ จึงไม่ทำผิดศีลธรรมและกฎหมาย ในส่วนของบรรพชิตต้องมี หิริ โอตตัปปะประจำใจ ถึงจะมีกิเลส คือความหลง ความโลภ ความโกรธ อยู่ในจิตใจ แต่มีคุณธรรมคือหิริ โอตตัปปะ ประจำใจ ย่อมนำความเจริญรุ่งเรืองมาสู่ตนเอง และพระพุทธศาสนาสืบไป บัณฑิตเมื่อรู้ธรรมย่อมปฏิบัติตามธรรม ความรู้นั้นย่อมเป็นไปเพื่อความเจริญแก่เขา