รัฐ ชุมชน และองค์กรศาสนา: ตัวแสดงและบทบาทในเครือข่ายการจัดการไฟป่าภูหลง เทือกเขาภูแลนคา จังหวัดชัยภูมิ
คำสำคัญ:
ป่าภูหลง, การจัดการไฟป่า, เครือข่ายบทคัดย่อ
การจัดการไฟป่า เป็นปัญหาสาธารณะหนึ่งที่มีความซับซ้อนและยากต่อการจัดการกับปัญหาเกินกว่าที่ภาครัฐจะรับมือได้โดยลำพัง การทำงานแบบเครือข่ายจึงกลายเป็นแนวทางที่ได้รับความสนใจมากขึ้น การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา ตัวแสดงและบทบาทของตัวแสดงในเครือข่ายการจัดการไฟป่าภูหลง จังหวัดชัยภูมิ จากตัวแสดงสามภาคส่วน ได้แก่ ภาครัฐ ภาคชุมชน และองค์กรศาสนา โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพแบบกรณีศึกษา ใช้การเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยวิธีการสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้ให้ข้อมูลหลัก 11 คน และการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหา และการตรวจสอบข้อมูลแบบสามเส้า
ผลการศึกษาพบว่า การจัดการไฟป่าภูหลงเกิดขึ้นภายใต้รูปแบบการทำงานแบบเครือข่าย ที่มีลักษณะความสัมพันธ์แนวราบ และการปรึกษาหารือ พึ่งพาอาศัยกันระหว่างตัวแสดง โดยมีคณะกรรมการป่าชุมชนบ้านตาดรินทอง ทำหน้าที่เป็นตัวแสดงหลักของเครือข่าย ในขณะที่ภาครัฐ ได้แก่ หน่วยป้องกันรักษาป่า ชย.7 (ตาดรินทอง) และเทศบาลตำบลธาตุทอง ตลอดจนองค์กรศาสนา ได้แก่ วัดป่ามหาวัน เป็นหน่วยสนับสนุนภารกิจในมิติการสนับสนุนทรัพยากร ทั้งในการป้องกันการเผชิญเหตุและการฟื้นฟู
เอกสารอ้างอิง
ชาลี นวธราดล. (2567, 23 กุมภาพันธ์). ข้อมูลไฟป่าในไทยย้อนหลัง 10 ปี เผาผลาญไปมากกว่า 1 ล้านไร่.https://www.thaipbs.or.th/now/content/845
ส่วนควบคุมไฟป่า. (ม.ป.ป.). สถิติไฟป่า. กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช. สืบค้นเมื่อ 20 มีนาคม 2569, จาก https://portal.dnp.go.th/Content/firednp?contentId=15705
สำนักจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ 10 ราชบุรี. (2558). คู่มือการปฏิบัติงานสำหรับเจ้าหน้าที่ในการจัดตั้งพุทธอุทยาน. http://new.forest.go.th/wp-content/uploads/sites/74/2015/09/พุทธอุทยาน-รูปเล่ม.pdf
Ansell, C., & Gash, A. (2008). Collaborative Governance in Theory and Practice. Journal of Public Administration Research and Theory, 18(4), 543-571. https://doi.org/10.1093/jopart/mum032
FAO. (2020). Global Fire Management Strategy. Food and Agriculture Organization of the United Nations.
Klijn, E. H., & Koppenjan, J. (2016). Governance Networks in the Public Sector. Routledge.
Patton, M. Q. (2002). Qualitative Research and Evaluation Methods (3rd ed.). Sage.
Provan, K. G., & Kenis, P. (2008). Mode of Network Governance: Structure, Management, and Effectiveness. Journal of Public Administration Research and Theory, 18, 229-252. https://doi.org/10.1093/jopart/mum015
Wang, H., & Ran, B. (2023). Network governance and collaborative governance: a thematic analysis on their similarities, differences, and entanglements. Public Management Review, 25(6), 1187-1211. https://doi.org/10.1080/14719037.2021.2011389
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารสังคมศาสตร์ทัศนา
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
การอนุญาตให้ใช้ข้อความ เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ของสิ่งพิมพ์ ผู้ใช้รายใดก็ตามที่จะอ่าน ดาวน์โหลด คัดลอก แจกจ่าย พิมพ์ ค้นหา หรือเชื่อมโยงไปยังข้อความทั้งหมดของบทความ รวบรวมข้อมูลสำหรับการจัดทำดัชนี ส่งต่อเป็นข้อมูลไปยังซอฟต์แวร์ หรือใช้เพื่อวัตถุประสงค์ทางกฎหมายอื่นใด แต่ห้ามนำไปใช้ในเชิงพาณิชย์หรือมีเจตนาเอื้อประโยชน์ทางธุรกิจใดๆ เผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์แบบแสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า (Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License)
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License
