พุทธทัศน์วิถีใหม่ในการสร้างภาวะผู้นำในสังคมผู้สูงอายุ ในจังหวัดอุบลราชธานี

Main Article Content

ศิวเดชน์ สมโคตร
ณภิไกร คะตะวงศ์
ประกอบ คงยะมาศ

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่อง“พุทธทัศน์วิถีใหม่ในการสร้างภาวะผู้นำในสังคมผู้สูงอายุในจังหวัดอุบลราชธานี ”มีวัตถุประสงค์ 3 ประการคือ 1) เพื่อศึกษาภาวะผู้นำในสังคมผู้สูงอายุในจังหวัดอุบลราชธานี 2) เพื่อเสริมสร้างต้นแบบภาวะผู้นำในสังคมผู้สูงอายุตามพุทธทัศน์วิถีใหม่ และ 3) เพื่อบูรณาการต้นแบบผู้นำตามแนวพุทธทัศน์วิถีใหม่ในจังหวัดอุบลราชธานี พบว่า 1) ภาวะผู้นำในสังคมผู้สูงอายุในจังหวัดอุบลราชธานี เกิดจากการรวมกลุ่มผู้สูงอายุในชุมชนโดยมีกิจกรรมต่างๆในชุมชนเป็นกระบวนการที่ทำให้เกิดภาวะผู้นำในสังคมผู้สูง มีการตั้งองค์กรให้เป็นรูปธรรมที่ชัดเจน คือ การตั้งชมรมผู้สูงอายุขึ้น โดยมีกิจกรรมร่วมกัน 2 ครั้งต่อเดือน มีการเลือกตั้งประธานชมรม รองประธาน เลขานุการ เหรัญญิก และกรรมการ โดยมีการเชิญผู้ทรงคุณวุฒิจากองค์กร หน่วยงานราชการต่างๆมาร่วมกิจกรรมและให้ความรู้เกี่ยวกับการดูแลสุขภาพให้แก่ผู้สูงอายุ และแซ่ประสบการณ์ต่างๆร่วมกัน 2) การเสริมสร้างต้นแบบภาวะผู้นำในสังคมผู้สูงอายุตามพุทธทัศน์วิถีใหม่ การสร้างต้นแบบผู้นำในการดูแลผู้สูงอายุ การเพิ่มศักยภาพบทบาทของผู้นำของชุมชน คือ การส่งเสริมสนับสนุนให้ชุมชนมีส่วนร่วมในการดูแลผู้สูงอายุให้เกิดความเข้มแข็ง โดยใช้หลักธรรมในทางพระพุทธศาสนา เป็นเครื่องขัดเกลาเป็นกระบวนการเรียนรู้ด้วยตนเอง เพื่อให้มีคุณสมบัติตามประสงค์เป็นการสร้างสรรค์สิ่งที่ดีงามให้เกิดขึ้นกับตนเอง โดยเน้นการพัฒนาทางด้านจิตใจและ ปัญญา ตามหลักพุทธศาสนากล่าวภาวนาไว้ 2 ระดับ คือ สมถภาวนา การอบรมขัดเกลาจิตใจ ให้มีความสงบมีสมาธิมั่นคง และวิปัสสนาภาวนา การอบรมขัดเกลาด้านปัญญา ให้มีความรู้ ความเข้าใจในสิ่งต่างๆ ตามความเป็นจริง การฝึกอบรม, จึงสามารถกำหนดทิศทาง วิธีการดำเนินชีวิตที่พอเพียง และมีเอกลักษณ์ของตนเอง ในขณะเดียวกันก็สามารถปรับตัวรับรู้เท่าทันกับสภาพ แวดล้อมด้านต่างๆภายนอกชุมชนที่เปลี่ยนไป กระบวนการในการเพิ่มศักยภาพ ประกอบด้วย 1) การให้องค์กรชุมชนมีความเข้มแข็ง มีเครือข่ายเชื่อมโยงกันเพื่อเกื้อกูลส่งเสริมประชาสังคมและความเข้มแข็งของชุมชน 2) การดำรงรักษาแบบแผน ความคิด คุณค่าจิตสำนึกที่ดีงามของชุมชน 3) การเสริมสร้างกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ โดยเชื่อมโยงกับเครือข่ายขององค์กร หน่วยงานภายนอก ซึ่งการพัฒนาเพื่อความเข้มแข็งของชุมชนหรือเป็นชุมชนต้นแบบได้

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สมโคตร ศ. ., คะตะวงศ์ ณ. ., & คงยะมาศ ป. . (2024). พุทธทัศน์วิถีใหม่ในการสร้างภาวะผู้นำในสังคมผู้สูงอายุ ในจังหวัดอุบลราชธานี. วารสารพุทธศาสตร์ มจร.อุบลราชธานี, 6(1), 399–414. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JOBU2025/article/view/5433
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมการศาสนา กระทรวงศึกษาธิการ. (2540). คู่มือพระสังฆาธิการ ว่าด้วยการคณะสงฆ์และการพระศาสนา. กรุงเทพฯ : กระทรวงศึกษาธิการ,

พระธรรมปิฎก (ป.อ.ปยุตฺโต), (2543). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลศัพท์, กรุงเทพฯ: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย,

พระเทพเวที (ประยุทธ์ ปยุตฺโต), (2538). พจนานุกรมพุทธศาสน์ฉบับประมวลธรรม, กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ไพโรจน์ วงศ์วุฒิวัฒน์. (2551), สังคมผู้สูงอายุ : เราจะเตรียมรับมืออย่างไร, กรุงเทพฯ : จุลสารธนาคารกรุงเทพ,.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สัญญา สัญญาวิวัฒน์. (2540). ทฤษฎีสังคมวิทยา เนื้อหาและแนวการใช้ประโยชน์เบื้องต้น. พิมพ์ครั้งที่ 12. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ช.ชยินทร์ เพ็ชญไพศิษฎ์. (2562). แนวทางและมาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับสวัสดิการผู้สูงอายุในประเทศไทย, รายงานการวิจัย : มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ.

Caffrey , A.R. Family caregiving to the elderly in Northeast Thailand : Changing

patterns. The degree of doctor of Philosophy in the department of Anthropology, 1990.

http://www.sirinun.com/lesson2/a7.php