พุทธธรรมกับการปกป้องสิ่งแวดล้อมในโลกดิจิทัล

Main Article Content

พระมหาสุนทร ชาตเมธี (สุดชา)
สมโภชน์ ตราชู
พระมหาวรพันธุ์ วรปญฺโญ (กระจายศรี)

บทคัดย่อ

ในยุคดิจิทัล หลักพุทธธรรมสามารถประยุกต์ใช้เพื่อส่งเสริมการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมได้อย่างมีประสิทธิภาพ เทคโนโลยีดิจิทัล เช่น สื่อสังคมออนไลน์และแพลตฟอร์มการศึกษาออนไลน์ กลายเป็นเครื่องมือสำคัญในการเผยแพร่ความรู้และปลูกฝังทัศนคติที่ดีต่อธรรมชาติและการพึ่งพากันตามหลักปฏิจจสมุปบาท โดยเน้นให้เห็นความเชื่อมโยงระหว่างการกระทำของมนุษย์และผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม การสร้างชุมชนออนไลน์ที่สนับสนุนการปฏิบัติตามหลักพุทธธรรม เช่น การลดการบริโภคอย่างฟุ่มเฟือยและการใช้ชีวิตอย่างเรียบง่าย ช่วยกระตุ้นให้เกิดความร่วมมือในการแก้ปัญหาสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน นอกจากนี้ การศึกษาผ่านช่องทางออนไลน์เกี่ยวกับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ยังสามารถส่งเสริมให้เกิดการพัฒนาจิตสำนึกที่สอดคล้องกับแนวทางการดำเนินชีวิตแบบยั่งยืน บทความนี้มุ่งเน้นการบูรณาการหลักพุทธธรรมเข้ากับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ผ่านการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในการเผยแพร่และส่งเสริมให้เกิดความตระหนักรู้และการปฏิบัติจริง โดยชี้ให้เห็นถึงศักยภาพของเทคโนโลยีในการสร้างการรับรู้เกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์และธรรมชาติ การนำเสนอหลักศีลธรรมทางพุทธศาสนาผ่านสื่อออนไลน์จะช่วยปลูกฝังจิตสำนึกด้านความยั่งยืน และกระตุ้นให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในระดับบุคคลและสังคมที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมในระยะยาว

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ชาตเมธี (สุดชา) พ. ., ตราชู ส., & วรปญฺโญ (กระจายศรี) พ. . (2025). พุทธธรรมกับการปกป้องสิ่งแวดล้อมในโลกดิจิทัล. วารสารพุทธศาสตร์ มจร.อุบลราชธานี, 7(1), 2129–2142. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JOBU2025/article/view/4712
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

กมลทิพย์ สุวรรณปรีชา. (2560). สื่อดิจิทัลกับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมในยุคปัจจุบัน. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์สิ่งแวดล้อมศึกษา.

กิตติศักดิ์ ภูมิโพธิ์. (2561). สื่อดิจิทัลกับสิ่งแวดล้อม: การปลูกฝังพฤติกรรมสิ่งแวดล้อมในยุคดิจิทัล. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์วิจัยเพื่อพัฒนาสังคม.

ชาญชัย ชินวโร. (2562). พุทธธรรมในโลกดิจิทัล: มุมมองและแนวทางการปฏิบัติ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ธรรมสภา.

นภัสสร พัฒนาพร. (2563). การใช้พุทธธรรมในการศึกษาออนไลน์: การสร้างจิตสำนึกและความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

นิธิ เอียวศรีวงศ์. (2560). ปัญญาและการอนุรักษ์ธรรมชาติในสังคมสมัยใหม่. กรุงเทพฯ:สำนักพิมพ์สารคดี.

พระธรรมปิฎก (ป.อ.ปยุตฺโต). (2555).“คู่มือชีวิต”.พิมพ์ครั้งที่ 26.กรุงเทพฯ :สำนักพิมพ์ มูลนิธิพุทธธรรม.

______. (2557). บทบาทของเทคโนโลยีกับสิ่งแวดล้อม. กรุงเทพฯ: ธรรมสภา.

______. (2560). พระพุทธศาสนากับการพัฒนาเพื่อความยั่งยืน. กรุงเทพฯ:ธรรมสภา.

______. (2561). สื่อดิจิทัลในการส่งเสริมการเรียนรู้ด้านสิ่งแวดล้อม. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ มูลนิธิพุทธธรรม.

______. (2562). การศึกษาออนไลน์เพื่อสิ่งแวดล้อม: การสร้างจิตสำนึกด้านธรรมชาติ. กรุงเทพฯ: ธรรมสภา.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ.ปยุตฺโต). (2553). ธรรมนูญชีวิต. พิมพ์ครั้งที่ 122. กรุงเทพฯ:สำนักพิมพ์สหธรรมิก.

______. (2554). พุทธธรรม ฉบับปรับขยาย. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์สหธรรมิก.

______. (2555). พุทธธรรม ฉบับปรับขยาย. พิมพ์ครั้งที่ 25. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์สหธรรมิก.

______. (2556). พุทธธรรม ฉบับปรับขยาย. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์สหธรรมิก.

______. (2557).พุทธวจน. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ มูลนิธิพุทธธรรม.

______. (2558). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. พิมพ์ครั้งที่ 31. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ผลิธัม.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2559). ธรรมะกับการจัดการสิ่งแวดล้อมในยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: มูลนิธิพุทธธรรม.

______. (2560). การใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในการปฏิบัติธรรมและอนุรักษ์ธรรมชาติ. กรุงเทพฯ: มูลนิธิพุทธธรรม.

พระพรหมบัณฑิต. (2560). พุทธศาสนากับการจัดการสิ่งแวดล้อม. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์วิชาการ.

พระไพศาล วิสาโล. (2561). ธรรมะกับการดูแลโลก: หลักปฏิจจสมุปบาทในสิ่งแวดล้อม. นครปฐม: มูลนิธิชีวิตธรรม.

______. สิ่งแวดล้อมและการพึ่งพาอาศัยในธรรมะ. นครปฐม: มูลนิธิชีวิตธรรม.

______. ธรรมชาติ ธรรมะ ความสัมพันธ์ของชีวิต. กรุงเทพฯ: มูลนิธิสัมมาชีพ.

พุทธทาสภิกขุ. (2563). ธรรมะในยุคใหม่. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ธรรมะ.

วารินทร์ ทองไทย. (2561). เทคโนโลยีเพื่อการอนุรักษ์ธรรมชาติ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ธรรมชาติศึกษา.

วารุณี อินทวงศ์. (2563). บทบาทของสื่อดิจิทัลกับการส่งเสริมจิตสำนึกด้านสิ่งแวดล้อม. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

ศิริพร ชูสวัสดิ์. (2562). เทคโนโลยีและการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม. กรุงเทพฯ: สถาบันสิ่งแวดล้อมศึกษา.

สุภีร์ ทุมทอง. (2562). การพัฒนาสิ่งแวดล้อมและจิตวิญญาณในสังคมไทย. กรุงเทพฯ:สถาบันสิ่งแวดล้อมศึกษา.

สุวรรณา บุญสิทธิ์. (2563). การสร้างสังคมออนไลน์ที่มีคุณภาพ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์วิทยาลัยการศึกษานอกระบบ.

สุวินัย ภรณวลัย. (2563). จิตวิทยาสิ่งแวดล้อม: ผลกระทบและการฟื้นฟูคุณภาพชีวิต. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ปัญญาชน.