การบริหารงานวิชาการตามหลักภาวนา 4 ของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2

Main Article Content

จักพันธ์ บัวมี
พระครูปริยัติคุณรังษี (ลิขิต คำหงษา)
พระครูปลัดสมชัย นิสฺสโภ

บทคัดย่อ

วิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพการบริหารงานวิชาการของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 2) เพื่อศึกษาการบริหารงานวิชาการตามหลักภาวนา 4 ของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 และ 3) เพื่อเสนอแนวทางการบริหารงานวิชาการตามหลักภาวนา 4 ของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ผลการวิจัยพบว่า 1. การบริหารงานวิชาการของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีความคิดเห็นต่อการบริหารงานวิชาการของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 โดยภาพรวม อยู่ในระดับมากที่สุด เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านสามารถเรียงจากด้านที่มีค่าสูงสุดไปหาด้านที่มีค่าต่ำสุดได้ดังนี้ มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือด้านการจัดการเรียนการสอนในสถานศึกษา รองลงมาคือด้านการนิเทศการศึกษา  ด้านพัฒนาหลักสูตรและการบริหารหลักสูตรของสถานศึกษา ด้านการพัฒนาสื่อนวัตกรรมและเทคโนโลยีทางการศึกษา และด้านการวัดและการประเมินผลการศึกษา ตามลำดับ 2. การบริหารงานวิชาการตามหลักภาวนา 4 ของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีความคิดเห็นต่อการบริหารงานวิชาการตามหลักภาวนา 4 ของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 โดยภาพรวม อยู่ในระดับมากที่สุด เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านสามารถเรียงจากด้านที่มีค่าสูงสุดไปหาด้านที่มีค่าต่ำสุดได้ดังนี้ ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือด้านจิตภาวนา รองลงมาคือด้านกายภาวนา ด้านปัญญาภาวนา และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุดคือด้านศีลภาวนา ตามลำดับ 3. แนวทางการบริหารงานวิชาการตามหลักภาวนา 4 ของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ในการบริหารงานวิชาการทั้ง 5 ด้านผู้บริหารสามารถนำหลักภาวนา 4 เข้ามาบูรณาการพัฒนาแนวทางการบริหารงานวิชาการได้ ดังนี้ 1) ด้านพัฒนาหลักสูตรและการบริหารหลักสูตร การพัฒนาหลักสูตรเน้นความต้องการของผู้เรียนและชุมชน ควบคู่กับการปลูกฝังคุณธรรมและทักษะชีวิต โดยบูรณาการหลักธรรมและการเรียนรู้เพื่อสร้างความเข้าใจเชิงลึกทั้งทางโลกและทางธรรม 2) ด้านการวัดและการประเมินผลการศึกษา การประเมินผลมุ่งสะท้อนการพัฒนาทั้งความรู้และจิตใจ โดยใช้เครื่องมือหลากหลาย โปร่งใส และเน้นการพัฒนาผู้เรียนอย่างต่อเนื่องทั้งในด้านปัญญาและคุณธรรม 3) ด้านการจัดการเรียนการสอนในสถานศึกษา การจัดการเรียนการสอนส่งเสริมสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม เน้นการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์และลึกซึ้ง เชื่อมโยงชีวิตจริง พร้อมปลูกฝังคุณธรรมผ่านการเป็นแบบอย่างของครู 4) ด้านการนิเทศการศึกษาการนิเทศเน้นสร้างแรงบันดาลใจและการแลกเปลี่ยนความรู้ ช่วยพัฒนาครูด้วยวิธีที่โปร่งใส มีความกรุณา และมุ่งเสริมสร้างคุณธรรมเพื่อประสิทธิภาพการสอน และ 5) ด้านการพัฒนาสื่อนวัตกรรมและเทคโนโลยีทางการศึกษา การพัฒนาสื่อเน้นการใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสมและสร้างสรรค์ สอดคล้องกับชีวิตจริง ส่งเสริมการพึ่งพาตนเอง พร้อมปลูกฝังคุณธรรมและจิตสำนึกในการใช้นวัตกรรมอย่างมีคุณค่า

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
บัวมี จ. ., (ลิขิต คำหงษา) พ. ., & นิสฺสโภ พ. . (2025). การบริหารงานวิชาการตามหลักภาวนา 4 ของผู้บริหารโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2. วารสารพุทธศาสตร์ มจร.อุบลราชธานี, 7(1), 677–688. สืบค้น จาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JOBU2025/article/view/3814
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ประภัสสร ทวีการ. (2565). การพัฒนาการบริหารงานวิชาการตามหลักไตรสิกขาในยุคฐานวิถีชีวิตใหม่ของโรงเรียนกลุ่มเครือข่ายส่งเสริมประสิทธิภาพการจัดการศึกษา จังหวัดปทุมธานี. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระเทพเวที (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2538). พจนานุกรมพุทธศาสน์ฉบับประมวลธรรม. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระธานี จนฺทิโก (กลมนอก). (2560). การพัฒนาตนเองตามหลักภาวนา 4 ของเยาวชนตำบลตาขัน อำเภอบ้านค่าย จังหวัดระยอง. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ลมัย บัวขันธ์. (2562). การพัฒนาการเรียนรู้ตามหลักภาวนา 4 เพื่อส่งเสริมความเป็นพลเมืองที่ดีตามหลักประชาธิปไตยของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนหนองแวงวิทยา จังหวัดสกลนคร. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2. (2567). รายงานผลการการทดสอบการศึกษาระดับชาติขั้นพื้นฐาน ปีการศึกษา 2566. กลุ่มนิเทศ ติดตาม และ ประเมินผลการศึกษา. จังหวัดเลย: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขึ้นพื้นฐาน.

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://nscr.nesdc.go.th/ns/ [27 มิถุนายน 2567].

สำนักเลขาธิการการศึกษากระทรวงศึกษาธิการ. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ.2560-2564. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ บริษัท พริกหวานกราฟฟิค จํากัด.

อุทัย บุญประเสริฐ. (2555). การวางแผนและจัดระบบแผนงานในโรงเรียน. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์เอส ดีเพรส.