ทรรศนะของพระพุทธศาสนาต่อบทบาทและหน้าที่ของสตรี ในสังคมไทยปัจจุบัน

บทคัดย่อ

บทบาทและหน้าที่ของสตรีทางพระพุทธศาสนาในสังคมไทยปัจจุบัน ได้มีการดำเนินการยกระดับสถานภาพสตรีอย่างต่อเนื่อง เช่น ได้มีการปรับปรุงแก้ไขกฎหมายอันเกี่ยวกับสตรี โดยมีการจัดตั้งกลุ่มหรือสมาคมต่าง ๆ ขึ้นมาเพื่อร่วมกันทำงานในการแก้ไขปัญหา และยกระดับสถานภาพสตรี รวมถึงการให้บริการ คำปรึกษา คำแนะนำ เป็นที่พึ่ง ที่พักพิง ให้ความช่วยเหลือสตรีที่มีความเดือดร้อน เป็นต้น ประเด็นสำคัญที่เป็นข้อถกเถียงก็คือ การบวชภิกษุณีของสตรีไทยในสังคมปัจจุบัน ซึ่งมีสตรีไทยจำนวนมากเลื่อมใสในพระพุทธศาสนาออกบวชเป็นภิกษุณี แต่ไม่ได้การรับรองจากคณะสงฆ์และกฎหมาย ซึ่งหลายฝ่ายได้มีการนำเสนอให้มีบทบัญญัติเพิ่มเติมบทนิยามคำว่า “คณะสงฆ์อื่น” ให้หมายความรวมถึง “ภิกษุณีสายศรีลังกา” เพื่อรองรับสถานภาพทางกฎหมายของภิกษุณีให้มีผลตามกฎหมายในการดำเนินการใดๆ ที่เกี่ยวข้องกับทางราชการ แต่บางกลุ่มยังมีความคิดเห็นแย้ง และเสนอทางออกในประเด็นของการบวช โดยให้ยึดพระธรรมวินัยแต่มิใช่มาให้คณะสงฆ์มารับรองย่อมผิดเจตนารมณ์ของพระธรรมวินัยหรือมีความพยายามเสนอให้มีการรับรองด้วยกฎหมายผ่านพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ ส่วนความเคลื่อนไหวของสตรีไทยปัจจุบัน มีบทบาทและเป็นที่ยอมรับจากสังคมมากขึ้นทัดเทียมผู้ชาย นอกจากนั้นสตรีไทยยังได้ต่อสู้เพื่อความชอบธรรมในการบวชภิกษุณีตามหลักสิทธิมนุษยชน หลักสตรีนิยม หลักสิทธิและเสรีภาพตามกฎหมายรัฐธรรมนูญ ซึ่งยังมีประเด็นปัญหาข้อกฎหมายหรือขนบจารีตประเพณีและยังไม่เป็นที่ยอมรับในสังคมสงฆ์ ในกระบวนการบวชภิกษุณีที่ต้องยึดถือปฏิบัติตามพระธรรมวินัยในฝ่ายพุทธศาสนาเถรวาทเป็นประเด็นสำคัญ