การบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน : กรณีศึกษาวัดในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม
คำสำคัญ:
การบริหารจัดการ, ส่งเสริมการเรียนรู้, ชุมชนบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. ศึกษาการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน 2. เปรียบเทียบการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน จำแนกตามปัจจัยส่วนบุคคล
3. ศึกษาปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะในการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน : กรณีศึกษาวัดในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม การวิจัยเปนแบบผสานวิธี วิจัยเชิงปริมาณ ใชแบบสอบถามเปนเครื่องมือในการเก็บรวบรวมขอมูล กลุมตัวอยาง ไดแก ประชาชนที่มีอายุ 18 ปบริบูรณขึ้นไปในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม จํานวน 397 คน สถิติที่ใช้วิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่
ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ทดสอบสมมติฐานโดยการทดสอบค่าที ค่าเอฟ วิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว และการวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้วิธีการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 9 รูปหรือคน วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงพรรณนา
ผลวิจัยพบว่า
- ความคิดเห็นของพระสงฆ์ต่อการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน ทั้ง 2 ด้าน คือ ด้านบุคคล และด้านวัตถุ พบว่า ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก โดยมีค่าเฉลี่ย 4.42 และเมื่อจำแนกรายด้านเรียงลำดับค่าเฉลี่ยมากที่สุด พบว่า ความคิดเห็นต่อการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน ในด้านวัตถุเป็นอันดับหนึ่ง โดยมีค่าเฉลี่ย 4.43 รองลงมา คือ ด้านบุคคล มีค่าเฉลี่ย 4.40
- การเปรียบเทียบความคิดเห็นของพระสงฆ์ในการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน โดยจำแนกตามปัจจัยส่วนบุคคล ได้แก่ อายุ พรรษา วุฒิการศึกษาสามัญ วุฒิการศึกษาทางธรรม และวุฒิการศึกษาทางบาลี พบว่า พระสงฆ์ที่มีปัจจัยส่วนบุคคล คือ อายุ พรรษา วุฒิการศึกษาสามัญ วุฒิการศึกษานักธรรม วุฒิการศึกษาเปรียญธรรม ต่างกัน มีความคิดเห็นเกี่ยวกับการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน ไม่แตกต่างกันในทุกด้าน จึงปฏิเสธสมมติฐานการวิจัย
3. ปัญหาและอุปสรรคในการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน : กรณีศึกษาวัดในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม มีดังนี้ ด้านบุคคล ขาดงบประมาณในการสนับสนุนการจัดโครงการต่างๆ ทำให้การจัดทำโครงการส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน ไม่ประสบผลสำเร็จ ด้านวัตถุ สถานที่ไม่ค่อยสะอาด ขาดการดูแลเอาใจใส่อย่างจริงจัง ไม่มีเทคโนโลยีทันสมัย ช่วยในการส่งเสริมการเรียนรู้ อันเป็นอุปกรณ์ทำให้สะดวกรวดเร็วในการเรียนรู้ ทำให้ไม่ได้รับความสนใจจากเยาวชน
เอกสารอ้างอิง
ประกอบ กรรณสูตร. (2542). สถิติเพื่อการวิจัยทางพฤติกรรมศาสตร์. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ : ด่านสุทธาการพิมพ์.
พระราชบัญญัติส่งเสริมการเรียนรู้ พ.ศ. 2566 (19 มีนาคม 2566) ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 140 ตอนที่ 20 ก หน้า 61.
พระถวิล ถาวโร (ผาสุข). (2560). “ศึกษาแนวทางการสอนวิชาพระพุทธศาสนาที่มีต่อการพัฒนาจริยธรรมนักเรียนในโรงเรียนวิถีพุทธ : กรณีศึกษาโรงเรียนอนุบาลบ้านเพียมิตรภาพที่ 138 ตำบลเมืองเพีย อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระมหาเทวินทร์ วรปญฺโ (ชิณบุตร). (2563). “รูปแบบการพัฒนาสถานศึกษาเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิตตามหลักพุทธบูรณาการ”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระสง่า จนฺทวณฺโณ (เปลี่ยนกลาง). (2561). “การบริหารจัดการวัดให้เป็นศูนย์การเรียนรู้ในชุมชนของคณะสงฆ์อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการเชิงพุทธ. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระธีรภัทร์ นาถสีโล (นาคกลั่น). (2562). “การบริหารจัดการวัดของพระสังฆาธิการเพื่อส่งเสริมความศรัทธาของประชาชน อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการเชิงพุทธ. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระราชวรมุนี (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2530). บทบาทของพระสงฆ์ในสังคมไทยปัจจุบัน. หนังสือชุดหลักธรรมเฉลิมพระเกียรติ เล่ม 54/60. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์การศาสนา.
พระราชวรมุนี (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2527). สถาบันสงฆ์ในสังคมไทย. กรุงเทพฯ : มูลนิธิโกมลคีมทอง.
สุมน อมรวิวัฒน์. (2546). วิถีการเรียนรู้ : คุณลักษณะที่คาดหวังในช่วงวัย. กรุงเทพฯ : พริกหวานกราฟฟิค จำกัด.
Cronbach. Lee J.. (1971). Essentials of psychological testing. 4th ed.. New York : Harper & Row.