การบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน : กรณีศึกษาวัดในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม

ผู้แต่ง

  • สัญญา สดประเสริฐ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, วิทยาลัยสงฆ์พุทธปัญญาศรีทวารวดี

คำสำคัญ:

การบริหารจัดการ, ส่งเสริมการเรียนรู้, ชุมชน

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. ศึกษาการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน 2. เปรียบเทียบการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน จำแนกตามปัจจัยส่วนบุคคล
3. ศึกษาปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะในการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน : กรณีศึกษาวัดในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม การวิจัยเปนแบบผสานวิธี วิจัยเชิงปริมาณ ใชแบบสอบถามเปนเครื่องมือในการเก็บรวบรวมขอมูล กลุมตัวอยาง ไดแก ประชาชนที่มีอายุ 18 ปบริบูรณขึ้นไปในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม จํานวน 397 คน สถิติที่ใช้วิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่
ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ทดสอบสมมติฐานโดยการทดสอบค่าที ค่าเอฟ วิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว และการวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้วิธีการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 9 รูปหรือคน วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงพรรณนา

ผลวิจัยพบว่า

  1. ความคิดเห็นของพระสงฆ์ต่อการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน ทั้ง 2 ด้าน คือ ด้านบุคคล และด้านวัตถุ พบว่า ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก โดยมีค่าเฉลี่ย 4.42 และเมื่อจำแนกรายด้านเรียงลำดับค่าเฉลี่ยมากที่สุด พบว่า ความคิดเห็นต่อการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน ในด้านวัตถุเป็นอันดับหนึ่ง โดยมีค่าเฉลี่ย 4.43 รองลงมา คือ ด้านบุคคล มีค่าเฉลี่ย 4.40
  2. การเปรียบเทียบความคิดเห็นของพระสงฆ์ในการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน โดยจำแนกตามปัจจัยส่วนบุคคล ได้แก่ อายุ พรรษา วุฒิการศึกษาสามัญ วุฒิการศึกษาทางธรรม และวุฒิการศึกษาทางบาลี พบว่า พระสงฆ์ที่มีปัจจัยส่วนบุคคล คือ อายุ พรรษา วุฒิการศึกษาสามัญ วุฒิการศึกษานักธรรม วุฒิการศึกษาเปรียญธรรม ต่างกัน มีความคิดเห็นเกี่ยวกับการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน ไม่แตกต่างกันในทุกด้าน จึงปฏิเสธสมมติฐานการวิจัย

3. ปัญหาและอุปสรรคในการบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน : กรณีศึกษาวัดในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม มีดังนี้ ด้านบุคคล ขาดงบประมาณในการสนับสนุนการจัดโครงการต่างๆ ทำให้การจัดทำโครงการส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน ไม่ประสบผลสำเร็จ ด้านวัตถุ สถานที่ไม่ค่อยสะอาด ขาดการดูแลเอาใจใส่อย่างจริงจัง ไม่มีเทคโนโลยีทันสมัย ช่วยในการส่งเสริมการเรียนรู้ อันเป็นอุปกรณ์ทำให้สะดวกรวดเร็วในการเรียนรู้ ทำให้ไม่ได้รับความสนใจจากเยาวชน

ประวัติผู้แต่ง

สัญญา สดประเสริฐ, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, วิทยาลัยสงฆ์พุทธปัญญาศรีทวารวดี

B.A. (Political Science), Grad.Dip. (Teaching Profession), M.A. (Social Development), M.P.A. (Public Administration), Ph.D. (Social Development)

เอกสารอ้างอิง

ประกอบ กรรณสูตร. (2542). สถิติเพื่อการวิจัยทางพฤติกรรมศาสตร์. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ : ด่านสุทธาการพิมพ์.

พระราชบัญญัติส่งเสริมการเรียนรู้ พ.ศ. 2566 (19 มีนาคม 2566) ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 140 ตอนที่ 20 ก หน้า 61.

พระถวิล ถาวโร (ผาสุข). (2560). “ศึกษาแนวทางการสอนวิชาพระพุทธศาสนาที่มีต่อการพัฒนาจริยธรรมนักเรียนในโรงเรียนวิถีพุทธ : กรณีศึกษาโรงเรียนอนุบาลบ้านเพียมิตรภาพที่ 138 ตำบลเมืองเพีย อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาเทวินทร์ วรปญฺโ (ชิณบุตร). (2563). “รูปแบบการพัฒนาสถานศึกษาเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิตตามหลักพุทธบูรณาการ”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระสง่า จนฺทวณฺโณ (เปลี่ยนกลาง). (2561). “การบริหารจัดการวัดให้เป็นศูนย์การเรียนรู้ในชุมชนของคณะสงฆ์อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการเชิงพุทธ. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระธีรภัทร์ นาถสีโล (นาคกลั่น). (2562). “การบริหารจัดการวัดของพระสังฆาธิการเพื่อส่งเสริมความศรัทธาของประชาชน อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการเชิงพุทธ. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระราชวรมุนี (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2530). บทบาทของพระสงฆ์ในสังคมไทยปัจจุบัน. หนังสือชุดหลักธรรมเฉลิมพระเกียรติ เล่ม 54/60. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์การศาสนา.

พระราชวรมุนี (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2527). สถาบันสงฆ์ในสังคมไทย. กรุงเทพฯ : มูลนิธิโกมลคีมทอง.

สุมน อมรวิวัฒน์. (2546). วิถีการเรียนรู้ : คุณลักษณะที่คาดหวังในช่วงวัย. กรุงเทพฯ : พริกหวานกราฟฟิค จำกัด.

Cronbach. Lee J.. (1971). Essentials of psychological testing. 4th ed.. New York : Harper & Row.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-14

รูปแบบการอ้างอิง

1.
สดประเสริฐ ส. การบริหารจัดการวัดเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน : กรณีศึกษาวัดในอําเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม. Civil society [อินเทอร์เน็ต]. 14 มิถุนายน 2026 [อ้างถึง 14 ตุลาคาม 2026];3(1):23-32. available at: https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JNKCS/article/view/7759

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย