การพัฒนาหลักสูตรเสริมโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมการคิดตามแนวคิดเศรษฐกิจสร้างสรรค์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาความต้องการและข้อมูลพื้นฐานเกี่ยวกับการหลักสูตรเสริมโดยใช้ชุมชนเป็นฐานเพื่อส่งเสริมการคิดตามแนวคิดเศรษฐกิจสร้างสรรค์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น 2) เพื่อพัฒนาและหาคุณภาพหลักสูตรเสริมโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมการคิดตามแนวคิด เศรษฐกิจสร้างสรรค์สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น ใช้ระเบียบวิจัยแบบวิจัยและพัฒนา โดยการเก็บรวบรวมข้อมูลแบบผสานวิธี ผู้วิจัยกำหนดระยะเวลาในการเก็บรวบรวมข้อมูลระห่วาง เดือนพฤษภาคมพ.ศ. 2568 ถึงเดือนมีนาคม พฤศจิกายน พ.ศ. 2568 กลุ่มเป้าหมายในการศึกษาความต้องการ คือ นักเรียน จำนวน 44 คน ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องจำนวน 7 คน ผู้ทรงคุณวุฒิในวิพากษ์หลักสูตรหลักสูตร จำนวน 6 คน ผู้ทรงคุณวุฒิในการประเมินคุณภาพหลักสูตร จำนวน 5 คน เครื่องมือวิจัย ได้แก่ แบบวิเคราะห์เอกสาร แบบสัมภาษณ์ แบบสอบถาม ประเด็นสนทนากลุ่ม แบบประเมินความสอดคล้องและเหมาะสมของหลักสูตร

ผลการวิจัย พบว่า 1) ผลการศึกษาความต้องการและแนวทางการพัฒนาหลักสูตรเสริมโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมการคิดตามแนวคิด เศรษฐกิจสร้างสรรค์สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น พบว่า ผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง และนักเรียนมีความต้องการในการเรียนรู้ผ่านประสบการณ์จริงในชุมชนผ่านแนวทางการพัฒนาหลักสูตรเสริมใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมการคิดตามแนวคิด เศรษฐกิจสร้างสรรค์ เพื่อเป็นการนำต้นทุนทางวัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่นมาบูรณาการเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มและส่งเสริมทักษะการคิดที่สอดคล้องกับแนวคิดเศรษฐกิจสร้างสรรค์ 2) ผลการพัฒนาหลักสูตรเสริม พบว่า กระบวนการพัฒนาหลักสูตร มี 6 ขั้นตอน ดังนี้ 1) การศึกษาความต้องการ และวิเคราะห์ข้อมูลพื้นฐาน 2) การออกแบบ 3) การตรวจสอบคุณภาพ 4) การนำหลักสูตรไปใช้ 5) การประเมินหลักสูตร 6) การปรับปรุงหลักสูตร โดยหลักสูตรที่ได้พัฒนาขึ้นประกอบด้วย มี 7 องค์ประกอบ ได้แก่ 1)หลักการ 2) จุดมุ่งหมายของหลักสูตร 3) โครงสร้างหลักสูตร 4) แนวทางนำหลักสูตร ไปใช้ 5) แผนการจัดการเรียนรู้  6) สื่อประกอบการจัดการเรียนรู้ 7) การวัดผลประเมินผล โดยผลการประเมิน ความเหมาะสมของหลักสูตร ภาพรวมมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด (M = 4.87, SD = 0.05)