การประยุกต์ใช้หลักพุทธธรรมในการเสริมสร้างศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ของเพศทางเลือกในสังคมไทย
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาหลักพุทธธรรมที่สามารถนำมาประยุกต์ใช้ในการเสริมสร้างศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของเพศทางเลือกในสังคมไทย โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงเอกสาร จากการศึกษาพระไตรปิฎก อรรถกถา และงานวิจัยที่เกี่ยวข้องทั้งในประเทศและต่างประเทศ พร้อมทั้งใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหาและการตีความเชิงพุทธปรัชญา เพื่อสังเคราะห์เป็นกรอบแนวคิดในการส่งเสริมความเสมอภาคและการยอมรับความหลากหลายทางเพศในสังคมไทยร่วมสมัย
หลักพุทธธรรมที่สำคัญ ได้แก่ พรหมวิหาร 4 สังคหวัตถุ 4 ศีล 5 และหลักอนัตตา สามารถนำมาประยุกต์ใช้เพื่อส่งเสริมความเข้าใจ การยอมรับ และการอยู่ร่วมกันอย่างสันติในสังคมที่มีความหลากหลายทางเพศ โดยหลักเมตตาและกรุณาช่วยลดอคติและความเกลียดชัง หลักสมานัตตตาส่งเสริมความเสมอภาค และหลักการไม่เบียดเบียนช่วยป้องกันการเลือกปฏิบัติในทุกมิติ นอกจากนี้ การตีความหลักอนัตตาในเชิงสังคมยังช่วยลดการยึดติดในอัตลักษณ์ทางเพศ อันนำไปสู่การเปิดรับความแตกต่างอย่างมีเหตุผล และสอดคล้องกับแนวคิดสิทธิมนุษยชนสากลในปัจจุบัน
การการประยุกต์ใช้หลักพุทธธรรมดังกล่าวสามารถดำเนินการได้ในระดับบุคคล ครอบครัว สถาบันการศึกษา และสังคมโดยรวม โดยมุ่งเน้นการปรับทัศนคติ การส่งเสริมความเข้าใจ และการสร้างวัฒนธรรมแห่งความเคารพในความหลากหลายทางเพศ ตลอดจนการส่งเสริมบทบาทของสถาบันศาสนาในการเผยแผ่หลักธรรมอย่างไม่กีดกัน ซึ่งจะช่วยยกระดับศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของเพศทางเลือกให้ได้รับการยอมรับอย่างเท่าเทียม และสามารถดำรงชีวิตในสังคมได้อย่างมีคุณค่าและศักดิ์ศรี อันจะนำไปสู่สังคมไทยที่มีความเสมอภาค ความเข้าใจ และสันติสุขอย่างยั่งยืน
Article Details
เอกสารอ้างอิง
สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ. (2563). รายงานสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย ปี 2563. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2560). พระพุทธศาสนากับสิทธิมนุษยชน. พระนครศรีอยุธยา: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2555). พุทธธรรม (ฉบับปรับปรุงและขยายความ). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ผลิธัมม์.
กรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ. (2564). สิทธิมนุษยชนกับความหลากหลายทางเพศ. กรุงเทพฯ: กระทรวงยุติธรรม.
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.). (2562). ความหลากหลายทางเพศในสังคมไทย. กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.).
สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล. (2563). รายงานสถานการณ์ความหลากหลายทางเพศในประเทศไทย. นครปฐม: มหาวิทยาลัยมหิดล.
มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.