การส่งเสริมหลักสัปปายะ 4 ในการบริหารจัดการวัดของคณะสงฆ์ อำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาแนวคิดเกี่ยวกับการบริหารจัดการวัดของคณะสงฆ์ อำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง 2) เพื่อศึกษาหลักสัปปายะ 4 ที่ปรากฏในคัมภีร์พระพุทธศาสนา และ 3) เพื่อการส่งเสริมหลักสัปปายะ 4 ในการบริหารจัดการจัดการวัดของคณะสงฆ์ อำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง การดำเนินการวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) โดยการสัมภาษณ์เชิงลึก (In-Depth Interview) จากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 20 รูป/คน และวิเคราะห์ข้อมูลโดยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis)

  ผลการวิจัยพบว่า 

1. แนวคิดเกี่ยวกับการบริหารจัดการวัดของคณะสงฆ์ อำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง พบว่า ยึดหลักความเป็นระเบียบ โปร่งใส และมีระบบงานที่ชัดเจน ครอบคลุม 4 ด้าน ได้แก่ การปกครอง การศาสนศึกษา การเผยแผ่ และการสาธารณูปการ โดยเจ้าอาวาสมีบทบาทในการกำหนดนโยบาย วางแผนพัฒนา กำกับดูแลทรัพย์สินตามพระธรรมวินัย และส่งเสริมความร่วมมือกับชุมชน เพื่อให้วัดเป็นศูนย์กลางทางจิตใจและแหล่งเรียนรู้ของประชาชน


2. หลักสัปปายะ 4 เป็นหลักธรรมว่าด้วยสิ่งที่เหมาะสมและเกื้อกูลต่อการดำเนินชีวิตและการปฏิบัติธรรม ประกอบด้วย (1) อาวาสสัปปายะ สภาพแวดล้อมที่เหมาะสม (2) อาหารสัปปายะ อาหารที่เหมาะสม (3) ปุคคลสัปปายะ บุคคลแวดล้อมที่เกื้อกูล และ (4) ธรรมสัปปายะ กิจกรรมทางธรรมที่เหมาะสม ซึ่งล้วนเป็นปัจจัยสนับสนุนการบริหารจัดการวัดอย่างมีประสิทธิภาพ


3. แนวทางการส่งเสริมหลักสัปปายะ 4 ในการบริหารจัดการวัด พบว่า มีการประยุกต์ใช้อย่างเป็นรูปธรรม ได้แก่ การพัฒนาสภาพแวดล้อมวัดให้เหมาะสม การจัดอาหารที่เพียงพอและเป็นระบบ การสร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างพระสงฆ์กับชุมชน และการจัดกิจกรรมทางธรรมให้เหมาะกับกลุ่มเป้าหมาย ส่งผลให้การบริหารจัดการวัดมีประสิทธิภาพ เป็นระเบียบ และส่งเสริมพระพุทธศาสนาอย่างยั่งยืน