จิตวิทยาเชิงบวกกับความสุขของแม่เลี้ยงเดี่ยวในบริบทสังคมไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์แนวคิดจิตวิทยาเชิงบวกกับความสุขของแม่เลี้ยงเดี่ยวในบริบทสังคมไทย และเสนอแนวทางเชิงพัฒนาเพื่อเสริมสร้างคุณภาพชีวิตอย่างยั่งยืน โดยอาศัยการสังเคราะห์แนวคิด ทฤษฎี และวรรณกรรมที่เกี่ยวข้อง ทั้งในด้านจิตวิทยา สังคมศาสตร์ และการพัฒนาครอบครัว ผลการวิเคราะห์พบว่า แนวคิดจิตวิทยาเชิงบวก โดยเฉพาะกรอบแนวคิด PERMA ซึ่งประกอบด้วย อารมณ์เชิงบวก การมีส่วนร่วม ความสัมพันธ์ที่ดี ความหมายในชีวิต และความสำเร็จ สามารถอธิบายกลไกการสร้างความสุขของแม่เลี้ยงเดี่ยวได้อย่างเป็นระบบ นอกจากนี้ แนวคิดความเข้มแข็งทางจิตใจ ยังมีบทบาทสำคัญในการช่วยให้แม่เลี้ยงเดี่ยวสามารถปรับตัวต่อความเปลี่ยนแปลง ความเครียด และข้อจำกัดทางเศรษฐกิจและสังคมได้อย่างเหมาะสม ความสุขของแม่เลี้ยงเดี่ยวจึงมิได้ขึ้นอยู่กับปัจจัยภายนอกเพียงอย่างเดียว แต่สัมพันธ์กับศักยภาพภายใน เช่น การรับรู้คุณค่าในตนเอง การมองโลกในแง่บวก ความสามารถในการจัดการอารมณ์ และการสร้างความหมายให้กับบทบาทความเป็นมารดา บทความนี้เสนอว่า การพัฒนานโยบายและมาตรการสนับสนุนแม่เลี้ยงเดี่ยวควรมุ่งเน้นการเสริมสร้างพลังทางจิตใจควบคู่กับการสนับสนุนทางสังคมและเศรษฐกิจ เพื่อส่งเสริมความผาสุก ความมั่นคงทางอารมณ์ และคุณภาพชีวิตในระยะยาว อันจะนำไปสู่การพัฒนาครอบครัวและสังคมไทยอย่างยั่งยืน และลดความเปราะบางของกลุ่มแม่เลี้ยงเดี่ยวในบริบทสังคมที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว อย่างเหมาะสมในบริบทสังคมไทยในระยะสั้นและระยะยาวอย่างต่อเนื่อง
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กรมกิจการสตรีและสถาบันครอบครัว. (2567). รายชื่อศูนย์เรียนรู้การพัฒนาสตรีและครอบครัว. เอกสารภายใน (อัดสำเนา).
กองคุ้มครองและพัฒนาอาชีพ. (2564). คู่มือการจัดสวัสดิการศูนย์บริการแม่เลี้ยงเดี่ยวและครอบครัว. กรุงเทพฯ: กรมกิจการสตรีและสถาบันครอบครัว, กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์.
ณัฐกา สงวนวงษ์. (2561). ความหมายและการเสริมพลังอำนาจภายในของแม่เลี้ยงเดี่ยวในสังคมไทย. ใน ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการวิจัยและพัฒนาศักยภาพมนุษย์. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ธวัลรัตน์ ใหม่รัตนไชยชาญ และ อาแว มะแส. (2564). ความอยู่ดีมีสุขของแม่เลี้ยงเดี่ยวในชุมชนแออัดเขตคลองเตย กรุงเทพมหานคร. วารสารวิจัยและพัฒนาเพื่อสังคมและเศรษฐกิจ, 14(2), 7–31.
Cheung, H. (2024). Single Mothers in Thailand: Women, Motherhood, and Going it All Alone. (1st ed.). Cham: Palgrave Macmillan.
Cobb, S. (1976). Social support as a moderator of life stress. Psychosomatic Medicine, 38(5), 300–314.
Diener, E. & Biswas-Diener, R. (2008). Happiness: Unlocking the Mysteries of Psychological Wealth. Malden, MA: Blackwell Publishing.
Held, B. S. (2004). The negative side of positive psychology. Journal of Humanistic Psychology, 44(1), 9–46.
House, J. S. (1981). Work, Stress and Social Support. Reading, MA: Addison Wesley.
Masten, A. S. (2001). Ordinary magic: Resilience processes in development. American Psychologist, 56(3), 227–238.
Seligman, M. E. P. (2011). Flourish: A Visionary New Understanding of Happiness and Well-Being. New York: Free Press.
Seligman, M. E. P., & Csikszentmihalyi, M. (2000). Positive psychology: An introduction. American Psychologist, 55(1), 5–14.
Sen, A. (1999). Development as Freedom. Oxford: Oxford University Press.
Twinkl Thailand. (2024). เปิดสถิติคุณแม่เลี้ยงเดี่ยว Single Mom ยุคใหม่ เทรนด์ที่เพิ่มมากขึ้นในประเทศไทย. เรียกใช้เมื่อ 24 กุมภาพันธ์ 2569 จาก https://www.twinkl. co.th/blog/single-mom-trends-in-thailand
Zhang, Y., Sun, L., & Sun, L. (2024). The health status, social support, and subjective well being of older individuals: Evidence from the Chinese General Social Survey. Frontiers in Public Health, 11, Article 1312841.
