อำนาจและความชอบธรรมในการจัดบริการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุของเทศบาลนครสมุทรปราการ : การวิเคราะห์การเมืองเชิงนโยบายในสังคมสูงวัยในเขตเมืองอุตสาหกรรม

Main Article Content

ราเชนทร์ นพณัฐวงศกร

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาอำนาจ บทบาท และกลไกการดำเนินงานของเทศบาลนครสมุทรปราการ ในการจัดบริการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุ 2) วิเคราะห์กระบวนการต่อรองเชิงนโยบายและความสัมพันธ์เชิงอำนาจระหว่างองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และ 3) เสนอแนวทางการพัฒนาการจัดบริการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุในบริบทสังคมสูงวัยเขตเมืองอุตสาหกรรม การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ การสัมภาษณ์เชิงลึก การสังเกตแบบมีส่วนร่วม และการวิเคราะห์เอกสาร ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ได้แก่ ผู้บริหารเทศบาลนครสมุทรปราการและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง จำนวน 28 คน ข้อมูลที่ได้ถูกนำมาวิเคราะห์ด้วยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis)


ผลการวิจัยพบว่า


1) เทศบาลนครสมุทรปราการมีบทบาทสำคัญในการจัดบริการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุในฐานะหน่วยปฏิบัติการเชิงพื้นที่ โดยดำเนินงานร่วมกับหน่วยบริการสุขภาพ เครือข่ายชุมชน และสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติผ่านกลไก Care Manager (CM) และ Care Giver (CG) อย่างไรก็ตามเทศบาลนครสมุทรปราการ ยังประสบข้อจำกัดด้านงบประมาณ บุคลากร และอำนาจในการกำหนดนโยบาย ซึ่งยังอยู่ภายใต้การกำกับของรัฐส่วนกลาง


2) การจัดบริการดูแลระยะยาวสะท้อนให้เห็นถึงกระบวนการต่อรองเชิงนโยบายและความสัมพันธ์เชิงอำนาจระหว่างองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น หน่วยงานภาครัฐ หน่วยบริการสุขภาพ และเครือข่ายชุมชน โดยการจัดสวัสดิการผู้สูงอายุถูกใช้เป็นกลไกในการสร้างความชอบธรรมและความไว้วางใจทางการเมืองขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และ


3) แนวทางการพัฒนาการจัดบริการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุควรมุ่งเน้นการกระจายอำนาจด้านงบประมาณและการตัดสินใจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น การพัฒนาศักยภาพบุคลากร การสร้างเครือข่ายความร่วมมือในชุมชน และการพัฒนาระบบฐานข้อมูลผู้สูงอายุให้มีความเชื่อมโยงและทั่วถึง

Article Details

ประเภทบทความ
บทความ

เอกสารอ้างอิง

กรมกิจการผู้สูงอายุ. (2566). รายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2566. กรุงเทพมหานคร: กรมกิจการผู้สูงอายุ.

โกวิทย์ พวงงาม. (2564). การปกครองท้องถิ่นไทย: หลักการและมิติใหม่ในอนาคต. (พิมพ์ครั้งที่ 11). กรุงเทพมหานคร: วิญญูชน.

ชุติมา กองจันทร์. (2566). การพัฒนารูปแบบการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงภายใต้ระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ จังหวัดสงขลา. วารสารวิชาการสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคาม, 7(14), 85–101

เทศบาลนครสมุทรปราการ. (2567). แผนพัฒนาท้องถิ่นและรายงานผลการดำเนินงานด้านการ ดูแลผู้สูงอายุ. สมุทรปราการ: เทศบาลนครสมุทรปราการ.

ปิยะ อินทกูล และชุติมา กันหาล่า. (2567). มาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครองสุขภาพและการจัดสวัสดิการสำหรับผู้สูงอายุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดนครราชสีมา. วารสารการบริหารนิติบุคคลและนวัตกรรมท้องถิ่น, 7(1), 45–60.

รุ่งทิวา ศรีขจรวงศ์ และประสพชัย ชัชพสุนนท์. (2566). กระบวนการเชิงบูรณาการในการกำหนดสวัสดิการภาครัฐด้านการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุ. วารสารการจัดการนิติ บุคคลและนวัตกรรมท้องถิ่น, 9(4)

รุ่งทิวา ศรีขจรวงศ์, ประยูร เคณาภูมิ และประสพชัย ชัชพสุนนท์. (2566). นวัตกรรมการจัดการบริการสาธารณสุขด้านการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เขตสุขภาพที่ 7. วารสารสหวิทยาการวิชาการและการวิจัย, 3(6), 1041–1058.

ลัดดาวัลย์ สิริวรรณ. (2567). แนวทางการพัฒนานโยบายผู้สูงอายุระดับท้องถิ่นในประเทศไทย. Asia Social Issues, 17(6), 1–18

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2567). สถิติผู้สูงอายุประเทศไทย. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานสถิติแห่งชาติ.

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2566). รายงานสถานการณ์สังคมไทยและแนวโน้มประชากรสูงวัย. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจ และสังคมแห่งชาติ.

อภิรักษ์ บริหาร. (2565). สวัสดิการสังคมผู้สูงอายุภายใต้การเมืองท้องถิ่น. วารสารสหวิทยาการ วิชาการและการวิจัย, 2(4), 1–16

Aung, M. N., Moolphate, S., Aung, T. N. N., Koyanagi, Y., Kurusattra, A., Chantaraksa, S., Supakankunti, S., & Yuasa, M. (2022). Effectiveness of a community-integrated intermediary care service model to enhance family-based long-term care for Thai older adults

in Chiang Mai, Thailand: A cluster-randomized controlled trial. Health Research Policy and Systems, 20, 1–12

Castells, M. (2018). The power of identity (2nd ed.). Oxford: Wiley-Blackwell.

Dye, T. R. (2017). Understanding public policy (15th ed.). Boston: Pearson.

Foucault, M. (2021). The birth of biopolitics: Lectures at the Collège de France 1978–1979. London: Palgrave Macmillan.

Habermas, J. (2015). The theory of communicative action. Boston: Beacon Press.

Pierre, J., & Peters, B. G. (2020). Governance, politics and the state (2nd ed.). London: Red Globe Press.

Rondinelli, D. A. (2017). Development projects as policy experiments: An adaptive approach to development administration. London: Routledge.

Teerawichitchainan, B., Pothisiri, W., & Long, G. T. (2021). Long-term care (LTC) policy in Thailand on the homebound and bedridden elderly happiness. Health Policy Open,

Weber, M. (2019). Economy and society: A new translation. Cambridge: Harvard University Press.

World Health Organization. (2021). Decade of healthy ageing: Baseline report. Geneva: World Health Organization.