ผลกระทบ การปรับตัว และความต้องการสวัสดิการของครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวในพื้นที่ตำบลไผ่โทน อำเภอร้องกวาง จังหวัดแพร่

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลส่วนบุคคลของครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวในพื้นที่ตำบลไผ่โทน และวิเคราะห์ผลกระทบ การปรับตัว และความต้องการสวัสดิการของครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวในตำบลไผ่โทน 4 ด้าน ได้แก่ 1) ด้านเศรษฐกิจ 2) ด้านสังคม 3) ด้านสุขภาพจิต และ 4) ด้านสุขภาพกาย เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามเพื่อการสัมภาษณ์กลุ่มตัวอย่าง 21 ครัวเรือนเลี้ยงเดี่ยว จากครัวเรือนเลี้ยงเดี่ยวทั้งหมด 70 ครัวเรือน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และการจัดอันดับ

ผลการวิจัยพบว่า

1. กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นแม่เลี้ยงเดี่ยว อายุเฉลี่ย 32 ปี สำเร็จการศึกษาในระดับประถมศึกษาปีที่ 4 มีภูมิลำเนาอยู่ในตำบลไผ่โทนแต่กำเนิด แต่งงานและจดทะเบียนสมรส มีบุตรเฉลี่ย 3 คน กลายเป็นครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวจากการหย่าร้าง แยกทาง และไม่คิดที่จะมีคู่สมรสใหม่
2. ครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวส่วนใหญ่เป็นเกษตรกร ได้รับผลกระทบด้านเศรษฐกิจเพราะรายได้ไม่เพียงพอกับค่าใช้จ่าย และเกือบทั้งหมดไม่ได้รับค่าเลี้ยงดูจากคู่สมรสเดิม แก้ไขปัญหาโดยการกู้ยืมในชุมชน ต้องการสวัสดิการด้านเงินช่วยเหลือเพื่อเลี้ยงดูบุตร และหน่วยงานให้คำปรึกษาด้านสิทธิทางกฎหมาย
3. ครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวส่วนใหญ่ยังมีบทบาททางสังคม แต่การเข้าร่วมกิจกรรมลดลง แก้ปัญหา
   โดยการฝากบุตรไว้กับพ่อแม่หรือญาติเมื่อต้องเข้าร่วมกิจกรรมในชุมชน มีความต้องการศูนย์รับเลี้ยงเด็กเล็กอายุต่ำกว่าขวบครึ่ง และเครือข่ายครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวสำหรับปรึกษาและแลกเปลี่ยนประสบการณ์
4. ครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวได้รับผลกระทบด้านสุขภาพจิต ปรับตัวโดยการทำความเข้าใจกับปัญหาเพื่อยอมรับและปรับตัว หากิจกรรมทำเพื่อไม่ให้เกิดความฟุ้งซ่าน พูดคุยกับเพื่อนบ้าน ญาติ พี่น้อง และพึ่งธรรมะ
5. ครอบครัวเลี้ยงเดี่ยวได้รับผลกระทบด้านสุขภาพกายที่เกี่ยวเนื่องจากสุขภาพจิต ซึ่งเป็นผลกระทบมาจากปัญหาด้านเศรษฐกิจที่ต้องแบกรับภาระในการเลี้ยงดูบุตรตามลำพัง รักษาโรคที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบล ต้องการสวัสดิการด้านยารักษาโรค ยาบำรุง และบริการตรวจสุขภาพเคลื่อนที่