ศึกษากระบวนการบริหารสถานศึกษาสู่การเป็นโรงเรียนพระราชทาน : กรณีศึกษาโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากระบวนการบริหารสถานศึกษาสู่การเป็นโรงเรียนพระราชทาน โดยใช้กรณีศึกษาโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ผู้ให้ข้อมูลสำคัญได้จากการเลือกแบบเจาะจง มีผู้ให้ข้อมูลสำคัญดังนี้ ผู้บริหารสถานศึกษาโรงเรียน 3 คน ประธานคณะกรรมการสถานศึกษาโรงเรียนจำนวน 3 คน ครู จำนวน 9 คน กลุ่มเป้าหมาย จํานวน 15 ท่าน เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง (Semi-structured Interview) แบบสัมภาษณ์มีองค์ประกอบ 5 ด้าน ตรวจสอบความถูกต้อง ความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา และความเหมาะสมของภาษาที่ใช้ โดยผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน ประเมินรายข้อหาค่าความสอดคล้อง 0.5 ขึ้นไป และนำข้อมูลที่ได้จากการสัมภาษณ์มาสังเคราะห์ตามแนวคิดการบริหารตามวงจรคุณภาพเดมมิ่ง PDCA
ผลการวิจัย พบว่า การศึกษากระบวนการบริหารสถานศึกษาสู่การเป็นโรงเรียนพระราชทาน โดยใช้กรณีศึกษาโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ องค์ประกอบทั้ง 5 ด้าน ตามแนวคิดการบริหารตามวงจรคุณภาพเดมมิ่ง PDCA พบว่า ด้านที่ 1 คุณภาพนักเรียน มีการแต่งตั้งคณะกรรมการพร้อมวิเคราะห์จุดอ่อนจุดแข็งร่วมกับภาคีเครือข่ายและชุมชน และตั้งเป้า ความเป็นเลิศ สร้างสื่อ ICT แบบครบวงจรเพื่อส่งเสริมครูใช้นวัตกรรมและเน้นการทำงานเป็นทีม นำผล การประเมินมาปรับการเรียนการสอน ด้านที่ 2 การบริหารหลักสูตรและงานวิชาการ เป็นผู้นำเชิงกลยุทธ์ ในการพัฒนาหลักสูตรสู่ความเป็นเลิศ มีการบริการที่ครอบคลุม มีการประกันคุณภาพภายในที่ชัดเจน คอยกำกับติดตามการใช้สื่อข้อมูลสารสนเทศที่เป็นปัจจุบัน นำข้อมูลที่ได้มาปรับปรุงพัฒนาระบบการบริหารจัดการ 3. การบริหารและการจัดการศึกษา ต้องบริหารที่มีส่วนรวมของภาคีเครือข่าย บริหารจัดการด้วยความโปร่งใส มีระบบดูแลนักเรียนที่เข้มแข็ง หมั่นตรวจสอบการเข้าถึงเทคโนโลยี มีการปรับปรุงแก้ไขทันที จัดทำข้อมูลให้เป็นปัจจุบัน 4. การจัดการเรียนรู้ที่เน้นนักเรียนเป็นสำคัญ มีการวิเคราะห์ผู้เรียนเป็นรายบุคคล จัดการเรียนการสอนแบบเชิงรุก ใช้สื่อ ICT เข้ามาช่วยในการจัดการเรียนการสอนบูรณาการในท้องถิ่นจัดซ่อมเสริมแกนักเรียนที่เรียนไม่ทันเพื่อน ประเมินเพื่อพัฒนาอยู่เสมอ พบจุดที่ต้องปรับปรุงต้องแก้ไขทันที 5. ความดีเด่นของสถานศึกษา พัฒนาอย่างต่อเนื่อง มีการสื่อสารกับผู้ปกครอง ร่วมกับ PLC กับเพื่อนครูทุกสัปดาห์
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 ที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2553. กรุงเทพฯ: องค์การ รับส่งสินค้าและพัสดุภัณฑ์ (ร.ส.พ.).
ชนิกานต์ เธียรสูตร. (2551). PDCA. กรุงเทพฯ: อินโนกราฟฟิกส์.
ธัญลักษณ์ ไกรสยาม. (2558). มาตรฐานโรงเรียนรางวัลพระราชทานของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา มัธยมศึกษา เขต 12. วารสารนาคบุตรปริทรรศน์, 7(1), 22-30.
ปรียานุช การสมธร, วิสูตร วิจิตรพัชราภรณ์, และ กานดา สกุลธนศักดิ์ มัวร์. (2565). แนวทางการบริหารงานวิชาการเพื่อนำไปสู่การเป็นโรงเรียนรางวัลพระราชทานของโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่ในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 9(1), 129–140.
พศวัต สาระอาวาส. (2564). การพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาสู่โรงเรียนพระราชทานขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. ใน ปริญญาการศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและพัฒนาการศึกษา. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. (2560, 6 เมษายน). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 134 ตอนที่ 40 ก. หน้า 14.
วีรวิชญ์ เลิศไทยตระกูล. (2557). วงจรคุณภาพ PDCA. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ประชาชน.
วีระพล บดีรัฐ. (2543). PDCA วงจรสู่ความสำเร็จ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ประชาชน.
สมาพร ลีภัยรัตน์. (2560). รูปแบบการบริหารจัดการสถานศึกษาเพื่อความเป็นเลิศ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ประชาชน.
สมศรี พิมพ์พิพัฒน์. (2559). การบริหารเพื่อความเป็นเลิศของสถานศึกษาขนาดเล็ก สังกัดกรุงเทพมหานคร. ใน วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยศิลปากร.
สมศักดิ์ สินธุระเวชญ์. (2559). มุ่งสู่คุณภาพการศึกษา. กรุงเทพฯ: ไทยวัฒนาพานิช.
สุมล ชุมทอง. (2558). การพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐานขนาดเล็กเพื่อเป็น สถานศึกษาในการขอรับรางวัลพระราชทาน สำนักงานเขตพื้นที่การ
ศึกษาประถมศึกษา ระดับกลุ่มจังหวัดที่ 3. วารสารวิจัยทางการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มศว., 9(2), 207-219.
สำนักทดสอบทางการศึกษา. (2555). การวิเคราะห์อิทธิผลของปัจจัยความสำเร็จของสถานศึกษาที่ได้รับรางวัลพระราชทาน ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.
สำนักทดสอบทางการศึกษา. (2560). คู่มือการสัมมนาเชิงปฏิบัติการสื่อสารสร้างความรู้ความเข้าใจเกณฑ์การประเมินใหม่โครงการคัดเลือกนักเรียนและสถาน
ศึกษาพระราชทานเพื่อรับรางวัลพระราชทาน ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน A.BET.OBEC. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักทดสอบทางการศึกษา. (2561). คู่มือการสัมมนาเชิงปฏิบัติการสื่อสารสร้างความรู้ความเข้าใจเกณฑ์การประเมินใหม่โครงการคัดเลือกนักเรียนและสถาน
ศึกษาพระราชทานเพื่อรับรางวัลพระราชทาน ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน A.BET.OBEC. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2557). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2558. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). คู่มือการประเมินนักเรียนเพื่อรับรางวัลพระราชทาน ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมชุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
Clack. (2008). Modernization: In Myron Wiener. New York: Basic Book.
Sakthivel. (2005). Dictionary of qualitative inquiry. (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage.