การพัฒนารูปแบบการนิเทศตามแนวคิดร่วมพัฒนาวิชาชีพกับการพัฒนาบทเรียนร่วมกันเพื่อเสริมความสามารถการจัดการเรียนรู้ที่ส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหาของนักเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐานและความต้องการในการพัฒนารูปแบบการนิเทศ และ 2) พัฒนาและหาคุณภาพของการพัฒนารูปแบบการนิเทศตามแนวคิดร่วมพัฒนาวิชาชีพกับการพัฒนาบทเรียนร่วมกัน เพื่อเสริมความสามารถการจัดการเรียนรู้ที่ส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหาของนักเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ครูผู้สอนระดับประถมศึกษาปีที่ 4-6 ปีการศึกษา 2567 โรงเรียนบ้านลำต้นกล้วย ในเครือข่ายโรงเรียนที่ 41 สำนักงานเขตหนองจอก 5 กลุ่มสาระการเรียนรู้ ได้แก่ ภาษาไทย คณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม และภาษาต่างประเทศ ที่ได้มาจากการอาสาสมัคร (Voluntary Selection) โดยเน้นการพัฒนาครูที่เป็นกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 5 คน และนักเรียนระดับประถมศึกษาปีที่ 4-6 ที่ได้มาจากเลือกแบบเจาะจง ปีการศึกษา 2567 จำนวน 147 คน ระยะเวลาที่ใช้ในการวิจัยภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 สถิติที่ใช้ ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า
- ผลการศึกษาข้อมูลพื้นฐานและความต้องการในรูปแบบการนิเทศ พบว่า สภาพที่คาดหวังและสภาพปัจจุบันมีค่าเฉลี่ยของความคาดหวังสูงกว่าสภาพปัจจุบัน ค่าเฉลี่ยรวมทั้งหมดเท่ากับ (4.61/3.96) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานรวมทั้งหมด เท่ากับ (0.03/0.06) เมื่อเปรียบเทียบเป็นรายด้าน พบว่า ค่าเฉลี่ยของความคาดหวังสูงกว่าสภาพปัจจุบันทุกด้าน
- รูปแบบการนิเทศตามแนวคิดร่วมพัฒนาวิชาชีพกับการพัฒนาบทเรียนร่วมกัน เพื่อเสริมความสามารถการจัดการเรียนรู้ ที่ส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหาของนักเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) หลักการ 2) วัตถุประสงค์ 3) กระบวนการนิเทศ 5 ขั้นตอน คือ ขั้นที่ 1 วางแผน (Plan : P) ขั้นที่ 2 ค้นคว้าหาความรู้ (Study : S) ขั้นที่ 3 ปฏิบัติการ (Act : A) ดังนี้ 3.1 วางแผน (plan) 3.2 ปฏิบัติการสอน (do) ได้แก่ ขั้นระบุปัญหา (Encountering the problem : E) ขั้นทำความเข้าใจกับปัญหา (Defining the problem : D) ขั้นดำเนินการศึกษาค้นคว้า (Data collection : D) ขั้นสังเคราะห์ความรู้ (Synthesis : S) ขั้นสรุปและประเมินผลความรู้ (Performance : P) และ 3.3 สะท้อนผล (see) ขั้นที่ 4 ประเมินผล (Evaluation : E) และขั้นที่ 5 สรุปผล (Conclude : C) 4) การวัดผลและประเมินผล และ 5) เงื่อนไขการนำรูปแบบไปใช้ ซึ่งผลการตรวจสอบคุณภาพของรูปแบบการนิเทศ พบว่าในภาพรวมอยู่ในระดับมาก
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ทิศนา แขมมณี. (2560). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. (พิมพ์ครั้งที่ 21). กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
บุญชม ศรีสะอาด. (2559). การวิจัยเบื้องต้น. กรุงเทพมหานคร: อภิชาติการพิมพ์.
ไพศาล สุวรรณน้อย. (2558). เอกสารประกอบการบรรยายโครงการพัฒนาการเรียนการสอน : การเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐาน (Problem-based Learning: PBL). เรียกใช้เมื่อ 4 พฤษภาคม 2565 จาก https://ph.kku.ac.th/thai/images/file/km/pbl-he-58-1.pdf
มาซาอากิ ซาโต เอสุเกะ ไซโต. (2561). เรียนรู้จากข้อเท็จจริงของเด็กและห้องเรียน การปฏิรูปโรงเรียนด้วย “ชุมชนแห่งการเรียนรู้” และการไตร่ตรอง. นนทบุรี: โรงพิมพ์ภาพพิมพ์
มาเรียม นิลพันธุ์. (2558). วิธีวิจัยทางการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 9). นครปฐม: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยศิลปากร
ไมตรี อินทร์ประสิทธิ์. (2557). คู่มืออบรมเชิงปฏิบัติการในโครงการพัฒนาวิชาชีพครูคณิตศาสตร์ด้วยนวัตกรรมการศึกษาชั้นเรียน (Lesson study) และวิธีการแบบเปิด (Open Approach). มหาวิทยาลัยขอนแก่น วันที่ 5-30 พฤษภาคม 2552
วัชรา เล่าเรียนดี. (2556). ศาสตร์การนิเทศการสอนและการโค้ช การพัฒนาวิชาชีพ : ทฤษฎีกลยุทธ์สู่การปฏิบัติ. (พิมพ์ครั้งที่ 12). นครปฐม: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยศิลปากร วิทยาเขตพระราชวังสนามจันทร์นครปฐม.
วัชรา เล่าเรียนดี, ปรณัฐ กิจรุ่งเรือง และอรพิณ ศิริสัมพันธ์. (2560). กลยุทธ์การจัดการเรียนรู้เชิงรุก เพื่อพัฒนาการคิดและยกระดับคุณภาพการศึกษาสำหรับศตวรรษที่ 21. (พิมพ์ครั้งที่ 12). นครปฐม: เพชรเกษมพริ้นติ้ง กรุ๊ป
ศิริวรรณ วณิชวัฒนวรชัย. (2562). วิธีสอนทั่วไป. (พิมพ์ครั้งที่ 4). นครปฐม: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ส่วนนโยบายและแผนการศึกษา สำนักยุทธศาสตร์การศึกษา สำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร. (2563). แผนพัฒนาการศึกษาขั้นพื้นฐานกรุงเทพมหานคร ฉบับที่ 3 (พ.ศ.2564 - 2569). กรุงเทพมหานคร: บริษัทวันไฟน์เดย์จำกัด.
สำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร. (2564). รายงานผลการนิเทศการศึกษาโรงเรียน. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์สำนักการศึกษา.
หน่วยศึกษานิเทศก์ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). แนวทางการนิเทศเพื่อพัฒนาและส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ตามนโยบายลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้. (ม.ป.ท.)
______. (2564). แนวทางการนิเทศการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning). (ม.ป.ท.)
Dick, W., Carey, L., & Carey, J. (1990). The systematic design of instruction. (5th ed.). New York: Addison, Wesley and Longman.
DuFour, R. & others. (2016). Learning by Doing : A Handbook for Professional Learning Communities at Work. 3rd ed. Bloomington: Solution Tree Press.
Joyce, B., Weil,M. (2004). Model of Teaching. 7th ed. Boston: Allyn and Bacon.