ศึกษาแนวทางการใช้หลักวุฒิธรรม 4 เพื่อพัฒนาโรงเรียนอุตตรทิศวิทยา วัดโพธิ์ชัยบ้านเหล่า ตำบลนาดี อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี

Main Article Content

สกาวเดือน กาบบัวงาม
พระมหาไพฑูรย์ สิริธมฺโม
สมเดช นามเกตุ

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาหลักวุฒิธรรม 4 ในพระพุทธศาสนา
2) ศึกษาสภาพปัจจุบันของการพัฒนาโรงเรียนอุตตรทิศวิทยา วัดโพธิ์ชัยบ้านเหล่า ตำบลนาดี อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี และ 3) เสนอแนวทางการใช้หลักวุฒิธรรม 4 เพื่อพัฒนาโรงเรียนอุตตรทิศวิทยา วัดโพธิ์ชัยบ้านเหล่า ตำบลนาดี อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยมีผู้ให้ข้อมูลสำคัญจำนวน 35 รูป/คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือแบบสัมภาษณ์ การวิเคราะห์ข้อมูลใช้วิธีการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา และนำเสนอผลการวิจัยด้วยวิธีพรรณนาวิเคราะห์


ผลการวิจัยพบว่า


1) ศึกษาหลักวุฒิธรรม 4 ในพระพุทธศาสนา พบว่า วุฒิธรรม 4 ได้แก่ สัปปุริสสังเสวะ สัทธัมมัสสวนะ โยนิโสมนสิการ และธัมมานุธัมมปฏิปัตติ เป็นกระบวนการพัฒนาปัญญาอย่างเป็นลำดับ เริ่มจากการเลือกสิ่งแวดล้อมที่ดี รับความรู้ที่ถูกต้อง คิดอย่างมีเหตุผล และนำไปปฏิบัติจริง ส่งผลให้บุคคลพัฒนาความรู้ คุณธรรม และการดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง


2) ศึกษาสภาพปัจจุบันของการพัฒนาโรงเรียนอุตตรทิศวิทยา พบว่า โรงเรียนมีการพัฒนาใน 4 ด้าน ได้แก่ การบริหาร การเรียนการสอน คุณธรรมจริยธรรม และสิ่งแวดล้อม โดยเน้นการมีส่วนร่วมของผู้บริหาร ครู วัด และชุมชน มีการบูรณาการหลักธรรมในกิจกรรมการเรียนรู้ แต่ยังมีข้อจำกัดด้านงบประมาณ บุคลากร และสื่อการเรียนรู้ที่ต้องพัฒนาเพิ่มเติม


3) แนวทางการใช้หลักวุฒิธรรม 4 เพื่อพัฒนาโรงเรียนอุตตรทิศวิทยา วัดโพธิ์ชัยบ้านเหล่า พบว่า การประยุกต์วุฒิธรรม 4 สามารถใช้พัฒนาโรงเรียนใน 5 ด้าน ได้แก่ วิชาการ การบริหาร คุณธรรม สิ่งแวดล้อม และการมีส่วนร่วม โดยส่งเสริมเครือข่ายการเรียนรู้ การรับฟังความรู้ที่ถูกต้อง การคิดวิเคราะห์ และการปฏิบัติจริง ช่วยยกระดับคุณภาพการศึกษาและสร้างความยั่งยืนแก่โรงเรียน                                                           

Article Details

ประเภทบทความ
บทความ

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

ชาย โพธิสิตา. (2552). ศาสตร์และศิลป์การวิจัยเชิงคุณภาพ. กรุงเทพมหานคร: อมรินทร์ พริ้นติ้ง.

ทิศนา แขมมณี. (2550). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ประเวศ วะสี. (2541). การศึกษาไทยในยุคโลกาภิวัตน์. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์หมอชาวบ้าน.

ปัทมพร ทรัพย์วโรบล. (2568). แนวทางการบริหารงานวิชาการในยุคดิจิทัลตามหลักวุฒิธรรม 4 ของโรงเรียนในสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอ่างทอง. ใน วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระเทพเวที (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2538). การศึกษาเพื่อความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์. กรุงเทพมหานคร: ธรรมสภา.

พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2546). พุทธธรรม. กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2551). การพัฒนาที่ยั่งยืน. กรุงเทพมหานคร: มูลนิธิ พุทธธรรม.

วิจิตร ศรีสอ้าน. (2549). การบริหารการศึกษา. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2554). แนวทางการพัฒนาคุณภาพการศึกษา. กรุงเทพมหานคร: สพฐ.

สุมน อมรวิวัฒน์. (2547). การปฏิรูปการเรียนรู้. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.