นวัตกรรมการจัดการในธุรกิจอาหารท้องถิ่นเพื่อรองรับการท่องเที่ยว เชิงประสบการณ์

Main Article Content

ปัณฑรีย์ หอมสกุล
กาญจนา พันธุ์เอี่ยม
สุนันทา เสถียรมาศ

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์และสังเคราะห์แนวคิดนวัตกรรมการจัดการในธุรกิจอาหารท้องถิ่น เพื่อรองรับการท่องเที่ยวเชิงประสบการณ์ในบริบทเศรษฐกิจร่วมสมัยที่ให้ความสำคัญกับคุณค่าเชิงประสบการณ์มากกว่าการบริโภคสินค้าและบริการในลักษณะดั้งเดิม การศึกษาครั้งนี้ใช้วิธีการวิเคราะห์เอกสารและการสังเคราะห์แนวคิดจากทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ แนวคิดนวัตกรรมการจัดการ แนวคิดการท่องเที่ยวเชิงประสบการณ์ และแนวคิดการท่องเที่ยวเชิงอาหาร เพื่ออธิบายกลไกการแปลงทรัพยากรอาหารท้องถิ่นไปสู่คุณค่าเชิงประสบการณ์อย่างเป็นระบบ ผลการวิเคราะห์พบว่า ธุรกิจอาหารท้องถิ่นมีศักยภาพในการสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจและวัฒนธรรม แต่ยังขาดการจัดการที่สามารถเชื่อมโยงทรัพยากรอาหารกับประสบการณ์การท่องเที่ยวได้อย่างมีประสิทธิภาพ บทความนี้จึงเสนอองค์ความรู้ใหม่ในรูปแบบกรอบแนวคิดเชิงระบบของนวัตกรรมการจัดการ ซึ่งประกอบด้วย 4 มิติ ได้แก่ นวัตกรรมผลิตภัณฑ์อาหาร นวัตกรรมประสบการณ์ นวัตกรรมกระบวนการบริการ และนวัตกรรมเครือข่ายและการตลาด โดยองค์ประกอบทั้งสี่ทำหน้าที่เป็นกลไกในการแปลงคุณค่าท้องถิ่นไปสู่ประสบการณ์การท่องเที่ยวที่มีความหมายและน่าจดจำ นอกจากนี้ กรอบแนวคิดดังกล่าวยังอธิบายความสัมพันธ์เชิงพลวัตขององค์ประกอบในลักษณะของระบบการสร้างคุณค่าแบบบูรณาการ ซึ่งนำไปสู่ผลลัพธ์ในรูปของความพึงพอใจของนักท่องเที่ยว ความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจ และความยั่งยืนของชุมชน ในเชิงการประยุกต์ใช้ ผลการศึกษาสามารถใช้เป็นแนวทางสำหรับผู้ประกอบการและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการพัฒนาธุรกิจอาหารท้องถิ่นให้สอดคล้องกับแนวโน้มการท่องเที่ยวเชิงประสบการณ์ รวมทั้งสามารถใช้เป็นกรอบแนวคิดสำหรับการวิจัยเชิงประจักษ์ในอนาคต เพื่อยกระดับศักยภาพของการท่องเที่ยวและเศรษฐกิจฐานรากอย่างยั่งยืน

Article Details

ประเภทบทความ
บทความ

เอกสารอ้างอิง

ณัฐพงษ์ พึ่งพิศ และคณะ. (2568). นวัตกรรมการส่งเสริมการตลาดธุรกิจร้านอาหารไทยในยุคสังคมดิจิทัล. วารสารนวัตกรรมการจัดการศึกษาและการวิจัย, 7(2), 159–172.

ดารณี อาจหาญ และเกิดศิริ เจริญวิศาล. (2565). การพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงอาหารภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจ BCG. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์, 12(2), 276–291.

ปฤณพร บุญรังษี และประสพชัย พสุนนท์. (2567). การท่องเที่ยวเชิงอาหารกับการสร้างประสบการณ์ที่น่าจดจำผ่านงานเทศกาลอาหาร: การวิจัยเชิงเอกสารเพื่อเสนอกรอบแนวคิด. Journal of Roi Kaensarn Academi, 9(11), 83–105.

เสงี่ยม บุญพัฒน์ และอรวรรณ บุญพัฒน์. (2566). การประเมินศักยภาพการท่องเที่ยวเชิงอาหารในจังหวัดเชียงรายภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจ BCG. วารสารศิลปศาสตร์ราชมงคลสุวรรณภูมิ, 5(3), 679–693.

Bessière, J. (2013). Heritagisation, a challenge for tourism promotion and regional development: An example of food heritage. Journal of Heritage Tourism, 8(4), 275–291.

Birkinshaw, J., Hamel, G., & Mol, M. J. (2008). Management innovation. Academy of Management Review, 33(4), pp. 825–845.

Cohen, E. (1979). A phenomenology of tourist experiences. Sociology, 13(2), 179–201.

Drucker, P. F. (1985). Innovation and entrepreneurship: Practice and principles. New York, NY: Harper & Row.

Hall, C. M., & Sharples, L. (2003). Food tourism around the world: Development, management and markets. Oxford: Butterworth-Heinemann.

Hall, C. M., & Williams, A. M. (2008). Tourism and innovation. London: Routledge.

Hjalager, A. M. (2010). A review of innovation research in tourism. Tourism Management, 31(1), 1–12.

Pine, B. J., & Gilmore, J. H. (1999). The experience economy: Work is theatre and every business a stage. Boston, MA: Harvard Business School Press.

Richards, G. (2015). Evolving gastronomic experiences: From food to foodies to foodscapes. Journal of Gastronomy and Tourism, 1(1), 5–17.

Schumpeter, J. A. (1934). The theory of economic development: An inquiry into profits, capital, credit, interest, and the business cycle. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Sims, R. (2009). Food, place and authenticity: Local food and the sustainable tourism experience. Journal of Sustainable Tourism, 17(3), 321–336.

Sundbo, J., & Gallouj, F. (1998). Innovation in services. SI4S Project Synthesis Paper. Oslo: STEP Group.

Tidd, J., & Bessant, J. (2018). Managing innovation: Integrating technological, market and organizational change (6th ed.). Hoboken, NJ: John Wiley & Sons.

Tung, V. W. S., & Ritchie, J. R. B. (2011). Exploring the essence of memorable tourism experiences. Annals of Tourism Research, 38(4), 1367–1386.