การพัฒนากลยุทธ์การสื่อสารเพื่อการยอมรับนวัตกรรมการเลี้ยงโค ในพื้นที่ชนบท
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการฉบับนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ปัญหาและแนวทางการพัฒนากลยุทธ์การสื่อสารเพื่อขับเคลื่อนการยอมรับนวัตกรรมการเลี้ยงโคในพื้นที่ชนบท อันเนื่องมาจากความสำคัญของอุตสาหกรรมโคเนื้อและโคนมต่อเศรษฐกิจชนบทไทยที่กำลังเผชิญกับความท้าทายในยุคเกษตรดิจิทัล ปัญหาหลักที่ศึกษาคือการยอมรับนวัตกรรมล่าช้า (Delayed Adoption) ของเกษตรกรผู้เลี้ยงโคในชนบท โดยประยุกต์ใช้ทฤษฎีการแพร่กระจายนวัตกรรมของ Rogers (2003) เป็นกรอบแนวคิดหลักในการวิเคราะห์ วิธีดำเนินการศึกษาเน้นการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงลึกและการสังเคราะห์วรรณกรรมจากงานวิจัยเชิงประจักษ์และเอกสารนโยบายที่เกี่ยวข้อง ผลการวิเคราะห์พบว่า การสื่อสารที่มีประสิทธิภาพส่งผลให้การยอมรับนวัตกรรมของเกษตรกรเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ โดยเฉพาะในกลุ่มที่ได้รับข้อมูลผ่านหลายช่องทางร่วมกัน ซึ่งมีอัตราการยอมรับนวัตกรรมสูงกว่ากลุ่มทั่วไปประมาณร้อยละ 25-40 นอกจากนี้ การยอมรับนวัตกรรม เช่น เทคโนโลยีอาหารสัตว์และพันธุ์โคปรับปรุง ส่งผลให้ผลผลิตเพิ่มขึ้นเฉลี่ยร้อยละ 15-30 และต้นทุนการผลิตลดลงร้อยละ 10-20 ขณะที่รายได้สุทธิของเกษตรกรเพิ่มขึ้นเฉลี่ยร้อยละ 20-35 เมื่อเปรียบเทียบกับการเลี้ยงแบบดั้งเดิม บทสรุปของการศึกษาชี้ให้เห็นว่าการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพต้องเปลี่ยนจากการส่งสารทางเดียวไปสู่การเป็นผู้อำนวยความสะดวกในกระบวนการเรียนรู้ที่เข้าใจพลวัตทางจิตวิทยาสังคมของเกษตรกรอย่างแท้จริง โดยมีข้อเสนอแนะเชิงนโยบายมุ่งเน้นการบูรณาการความร่วมมือระหว่างภาครัฐ เกษตรกร และภาควิชาการ เพื่อยกระดับเศรษฐกิจฐานรากในพื้นที่ชนบทอย่างยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรมปศุสัตว์. (2566). แผนยุทธศาสตร์กรมปศุสัตว์ พ.ศ. 2566-2570. กรุงเทพมหานคร: กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
Bandiera, O., & Rasul, I. (2006). Social networks and technology adoption in Northern Mozambique. The Economic Journal, 116(514), 869-902. https://doi.org/10.1111/j.1468-0297.2006.01115.x
Baumüller, H. (2012). Facilitating agricultural technology adoption among the poor: The role of information and communication technologies. ZEF Working Paper Series, No. 93. University of Bonn, Center for Development Research (ZEF).
Diederen, P., van Meijl, H., Wolters, A., & Bijak, K. (2003). Innovation adoption in agriculture: Innovators, early adopters, and laggards. Cahiers d'Économie et de Sociologie Rurales, 67, 29-50.
Feder, G., Just, R. E., & Zilberman, D. (1985). Adoption of agricultural innovations in developing countries: A survey. Economic Development and Cultural Change, 33(2), 255-298. https://doi.org/10.1086/451461
Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO). (2021). Transforming livestock systems for sustainable development. FAO. https://www.fao.org/3/cb3120en/cb3120en.pdf
Foster, A. D., & Rosenzweig, M. R. (1995). Learning by doing and learning from others: Human capital and technical change in agriculture. Journal of Political Economy, 103(6), 1176-1209. https://doi.org/10.1086/262015
Klerkx, L., & Rose, D. (2022). The politics and ethics of digital agricultural technologies. Sociologia Ruralis, 62(1), 3-15. https://doi.org/10.1111/ soru.12365
Leeuwis, C. (2004). Communication for rural innovation: Rethinking agricultural extension. (3rd ed.). Blackwell Science.
Long, T. B., Blok, V., & Coninx, I. (2016). Barriers to the adoption of sustainable innovations in the food sector: A systematic literature review. Journal of Cleaner Production, 112, 70-79. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2015. 06.044
Lubell, M., Cutts, B. B., Roche, L. M., Hamilton, M., Derner, J. D., George, M. R., & Tate, K. W. (2011). Networked governance for imperfect interactions: An agricultural rangeland management perspective. Policy Studies Journal, 39(4), 585-614. https://doi.org/10.1111/j.1541-0072.2011.00425.x
Meijer, S. S., Catacutan, D., Ajayi, O. C., Sileshi, G. W., & Nieuwenhuis, M. (2015). The role of knowledge, attitudes and perceptions in the uptake of agricultural and agroforestry innovations among smallholder farmers in sub-Saharan Africa. International Journal of
Agricultural Sustainability, 13(1), 40-54. https://doi.org/10.1080/14735903.2014.912447
Meunier, C., et al. (2024). Social media influence on the adoption of sustainable livestock practices: Evidence from smallholder farmers. Agricultural Systems, 214, 103820. https://doi.org/10.1016/j.agsy.2023.103820
Pannell, D. J., Marshall, G. R., Barr, N., Curtis, A., Vanclay, F., & Wilkinson, R. (2006). Understanding and promoting the adoption of conservation practices by rural landholders. Australian Journal of Experimental Agriculture, 46(11), 1407-1424. https://doi.org/10.1071/EA05037
Rogers, E. M. (2003). Diffusion of innovations (5th ed.). New York: Free Press.
Ruzzante, S., Labarta, R., & Bilton, A. (2021). Adoption of agricultural innovations in the semi-arid tropics: A systematic review. World Development, 140, 105333. https://doi.org/ 10.1016/j.worlddev.2020.105333
Sykuta, M. E. (2021). Determinants of agricultural technology adoption: A cognitive economics perspective. Journal of Agricultural and Applied Economics, 53(2), 163-176. https://doi.org/10.1017/aae.2021.2
Tsakiridis, A., et al. (2023). Digital divide in smart farming: A systematic review of determinants and social implications. Journal of Rural Studies, 100, 103011. https://doi.org/10.1016/j.jrurstud.2023.103011
Wauters, E., Bielders, C., Poesen, J., Govers, G., & Mathijs, E. (2010). Adoption of soil conservation practices in Belgium: An examination of the theory of planned behaviour in the agri-environmental domain. Land Use Policy, 27(1), 86-94. https://doi. org/10.1016/j.landusepol.2009.02.009
