ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัลกับการปรับตัวเพื่อการประกอบอาชีพของผู้ค้าอาหารแผงลอย ในเขตกรุงเทพมหานคร
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยชิ้นนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา ปัจจัยที่มีผลต่อความสามารถในการปรับตัวเพื่อการประกอบอาชีพของผู้ค้าอาหารแผงลอย ในเขตกรุงเทพมหานคร ประกอบด้วย 1) ปัจจัยสถานภาพส่วนบุคคล ได้แก่ อายุ ระดับการศึกษา จำนวนสมาชิกในครอบครัว
2) กรอบความคิด (Mindset) 3) ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัล (Digital literacy) ดำเนินการวิจัยโดยการเก็บข้อมูลเชิงปริมาณ จากตัวอย่างทั้งหมด 208 คน ในพื้นที่จุดผ่อนผันทั้ง 6 เขต ของกรุงเทพมหานคร ได้แก่ เขตบางซื่อ เขตบางนา เขตพระนคร เขตคลองสาน เขตบางขุนเทียน เขตประเวศ โดยใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูลและวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติถดถอยพหุ ผลการศึกษาพบว่า 1) จำนวนสมาชิกในครอบครัว 3-5 คนขึ้นไป 2) กรอบความคิด (Mindset) และ 3) ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัล มีผลต่อความสามารถในการปรับตัวเพื่อการประกอบอาชีพของผู้ค้าอาหารแผงลอย ในเขตกรุงเทพมหานคร อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ซึ่งตัวแปรทั้ง 3 ตัว ร่วมกันทำนายการปรับตัวประกอบอาชีพของผู้ค้าอาหารแผงลอย ในเขตกรุงเทพมหานคร ได้ร้อยละ 58 โดยพบว่าตัวแปรทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัลมีผลต่อความสามารถในการปรับตัวเพื่อการประกอบอาชีพของผู้ค้าอาหารแผงลอย ในเขตกรุงเทพมหานคร มีขนาดอิทธิพลสูงที่สุด (β =0.659) รองลงมาคือตัวแปรกรอบความคิด (Mindset) (β =.131) และตัวแปรจำนวนสมาชิกในครอบครัว 3 – 5 คนขึ้นไป (β = 0.123) ดังนั้น เพื่อพัฒนาศักยภาพของผู้ค้าอาหารแผงลอย รัฐควรสนับสนุนให้มีการอบรมเพิ่มทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีสารเทศรวมทั้งสร้างกรอบความคิดแบบเติบโต (Growth Mindset) ซึ่งช่วยในการปรับทัศนคติในการรับมือกับสถานการณ์วิกฤตต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นโดยเฉพาะอย่างยิ่งกับกลุ่มผู้ค้าอาหารแผงลอยในเขตกรุงเทพมหานครที่อยู่ในครอบครัวขนาดเล็ก ซึ่งมีเครือข่ายทางสังคมในระดับครอบครัวที่น้อยกว่า
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กนกวรา พวงประยงค์. (2564). สถานการณ์ผลกระทบ ความต้องการการช่วยเหลือและการปรับตัวของคนวัยทำงานในช่วงการแพร่ระบาดของโรคโควิด-19: กรณีศึกษาเชิง ประจักษ์ในกรุงเทพมหานคร. วารสารสุทธิปริทัศน์, 35(1), 266–286.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2561). รายงานผลการสำรวจสำมะโนธุรกิจและอุตสาหกรรม พ.ศ. 2560. สำนักงานสถิติแห่งชาติ.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2563). รายงานสถิติรายปี ประเทศไทย 2563. สำนักงานสถิติแห่งชาติ.
_______. (2564). การสำรวจแรงงานนอกระบบ พ.ศ. 2564.
สำนักเทศกิจ. (2564). สถิติผู้ค้าแผงลอยในกรุงเทพมหานคร, เอกสารอัดสำเนา.
สุธีร์ นวกุล. (2553). เทคโนโลยีสารสนเทศเบื้องต้น. กรุงเทพมหานคร: ซีเอ็ดยูเคชั่น.
นฤมล นิราทร. (2557). การจัดการการค้าหาบเร่แผงลอยในกรุงเทพมหานคร: ข้อสังเกตและข้อเสนอแนะ. วารสารสังคมวิทยามานุษยวิทยา, 33(2), 47–72.
ภัทราพร เพ็ชรนิล. (2557). การปรับตัวของผู้ปกครองในการดูแลเด็กสมาธิสั้น. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต สาขาสังคมสงเคราะห์ศาสตร์. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ชุติมา เชยชุ่ม และคณะ. (2565). ความรู้ความเข้าใจ การรับรู้ประโยชน์ และการจัดการการ เปลี่ยนแปลงที่เกิดจากการใช้เทคโนโลยีและโมเดลธุรกิจแบบใหม่ (Digital Disruption) ให้ธุรกิจมีประสิทธิภาพ. วารสารรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.
ศุภณัฐ ศรีอุทัยสุข. (2560). กรอบคิดและสุขภาวะ: การวิเคราะห์อภิมาน. ใน วิทยานิพนธ์ ปริญญามหาบัณฑิต. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
วัณยรัตน์ คุณาพันธ. (2561). การศึกษากระบวนการปรับตัวที่มีประสิทธิผลสำหรับนักศึกษาในสถาบันอุดมศึกษาเอกชน. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยบูรพา.
อังศวีร์ เครือแก้ว. (2562). กรอบความคิด (mindset) กับผลสัมฤทธิ์การปฏิบัติงาน กรณีศึกษา บุคลากรสายสนับสนุนภายใต้สำนักงานมหาวิทยาลัย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ธนาคารแห่งประเทศไทย. (2562). รายงานภาวะเศรษฐกิจไทย ปี 2562. เรียกใช้เมื่อ 3 มกราคม 2568 จาก https://www.bot.or.th
สำนักงานข้าราชการพลเรือน. (2560). แนวทางการพัฒนาทักษะด้านดิจิทัลของข้าราชการและบุคลากรภาครัฐ. เรียกใช้เมื่อ 3 มกราคม 2568 จาก https://www.ocsc.go.th
ผู้จัดการออนไลน์. (2565). จาก “หาบเร่แผงลอย” เป็น “ผู้ค้ารายย่อย”. เรียกใช้เมื่อ 3 มกราคม 2568 จาก https://mgronline.com/greeninnovation/ detail/9650000056822
International Society for Technology in Education. (2018). ISTE standards for educators. Retrieved from https://www.iste.org/standards
Anderson, R. C., & Reeb, D. M. (2003). Founding-family ownership and firm performance: Evidence from the S&P 500. Journal of Finance, 58(3), 1301– 1328. https://papers.ssrn.com/sol3/Delivery.cfm/SSRN_ID2553507_code 1848498.pdf
Bara-Labitad, J. (2025). Street Vendors’ Stories: Informal Borrowing Practices and Implications on Business. American Journal of Social Development and Entrepreneurship. https://doi.org/10.54536/ajsde.v4i1.4552
Judge, T. A., & Bono, J. E. (2001). Relationship of core self-evaluations traits—self-esteem, generalized self-efficacy, locus of control, and emotional stability—with job satisfaction and job performance: A meta-analysis. Journal of Applied Psychology, 86(1), 80–92. https://doi.org/10.1037/ 0021-9010.86.1.80
Morgan, R. M., & Hunt, S. D. (1994). The commitment-trust theory of relationship marketing. Journal of Marketing, 58(3), 20–38. https://doi.org/10.1177/ 002224299405800302
World Bank. (2021). Thailand economic monitor: Restoring incomes; recovering jobs. https://www.worldbank.org
Kanter, R., Boza, S., & Acuña-Salazar, P. (2023). Pilot study of a digital literacy-based intervention to confront concomitant crises amongst key food system actors in Chile. Frontiers in Sustainable Food Systems, 7, 1244759. https://doi.org/10.3389/fsufs.2023.1244759
Prasad, S., Sharma, Y., & Suri, A. (2023). Dynamics of technology adoption during
street vendors’ acceptance of digital payment apps: An extension of UTAUT2 using PLS-SEM. Vision: The Journal of Business Perspective. https://doi.org/10.1177/09722629231187260