ผลกระทบของการใช้กัญชาทางการแพทย์ต่อสมรรถนะการขับขี่ และข้อเสนอเชิงนโยบายเพื่อความปลอดภัยบนท้องถนน

Main Article Content

ดลชาย ไมเคิล จิรสันติ์
ศิริรัตน์ ชูสกุลเกรียง
ศุภชัย ศุภลักษณ์นารี

บทคัดย่อ

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาและประเมิน ผลกระทบ ของการใช้ กัญชาทางการแพทย์ ที่มีสัดส่วนสารสำคัญ แคนนาบิไดออลต่อเตตราไฮโดรแคนนาบินอล (CBD:THC) ที่แตกต่างกัน ต่อ สมรรถนะการขับขี่โดยเฉพาะด้านเวลาปฏิกิริยา และความสามารถในการควบคุมยานพาหนะ และ 2) ระบุ ช่วงเวลาที่มีผลกระทบสูงสุด และระยะเวลาคงอยู่ของฤทธิ์ หลังจากการใช้กัญชาทางการแพทย์ต่อการบกพร่องของสมรรถนะการขับขี่ การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงทดลอง โดยมีกลุ่มตัวอย่างเป็นอาสาสมัครผู้ใช้กัญชาทางการแพทย์จำนวน 6 คน ที่ถูกคัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือหลักที่ใช้คือ อุปกรณ์ทดสอบปฏิกิริยาทางเท้า และการทดสอบ การขับขี่จำลอง โดยมีเกณฑ์มาตรฐานอยู่ที่ 0.75 วินาที การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบ รวมถึงการประเมินเชิงคุณภาพเพื่อเสริมข้อมูล


ผลการวิจัย พบว่า 1) ผู้เข้าร่วมที่มีสัดส่วน THC ในปริมาณมาก (  60%) มีค่าเวลาตอบสนองสูงเกินเกณฑ์มาตรฐาน (0.85–1.20 วินาที) ทำให้เบรกไม่ทัน และแสดงข้อผิดพลาดในการควบคุมยานพาหนะเพิ่มขึ้น ซึ่งสอดคล้องกับหลักฐานเชิงสากลที่ชี้ว่า THC มีผลโดยตรงต่อการชะลอเวลาปฏิกิริยาและการลดความสามารถในการควบคุมรถ  ในทางตรงกันข้ามกลุ่มตัวอย่างที่มีสัดส่วน CBD สูงหรือใกล้เคียง THC ยังคงสามารถเบรกได้ทันเวลา 2) ช่วงเวลาที่มีผลกระทบต่อสมรรถนะการขับขี่มากที่สุดคือ 1–3 ชั่วโมงหลังการใช้ และฤทธิ์การบกพร่องยังคงอยู่แม้เวลาจะผ่านไปนานถึง 4–5 ชั่วโมง ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการคงอยู่ของฤทธิ์ THC ที่ยาวนาน

Article Details

ประเภทบทความ
บทความ

เอกสารอ้างอิง

Arkell, T. R., Vinckenbosch, F., Kevin, R. C., & et al. (2020). Effect of cannabidiol and Δ9-tetrahydrocannabinol on driving performance: A randomized clinical trial. JAMA, 324(21), 2177-2186.

Arkell, T. R., Lintzeris, N., Kevin, R. C., Ramaekers, J. G., Vandrey, R., Irwin, C., Haber, P. S., & McGregor, I. S. (2019). Cannabidiol (CBD) content in vaporized cannabis does not prevent tetrahydrocannabinol (THC)-induced impairment of driving and cognition. Psychopharmacology, 236, 2713–2724.

Compton, R. (2017). Marijuana-impaired driving: A report to Congress. National Highway Traffic Safety Administration (NHTSA), U.S. Department of Transportation.

Government of Canada. (2018). Drug-impaired driving: THC legal limits. Government of Canada Publications.

Government of Canada. (2019). Cannabis-impaired driving – Legal limits for THC. Ottawa: Government of Canada.

Hartman, R. L., & Huestis, M. A. (2013). Cannabis effects on driving skills. Clinical Chemistry, 59(3), 478–492.

Kosiba, J. D., Maisto, Hayaki, J., Abrantes, A. M., Anderson, B., & Stein, M. D. (2023). Chronic pain and cannabis use frequency, intensity, and severity in young adults. Substance Use & Misuse, 59(4), 576-582.

Downey, L. A., King, R., Papafotiou, K., Swann, P., Ogden, E., Boorman, M., & Stough, C. (2013). The effects of cannabis and alcohol on simulated driving: Influences of dose and experience. Accident Analysis and Prevention, 50, 879-886.

National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine. (2017). The health effects of cannabis and cannabinoids: The current state of evidence and recommendations for research. Washington, DC: National Academies Press.

National Highway Traffic Safety Administration (NHTSA). (2020). Marijuana- impaired driving: A report to Congress. Washington, DC: U.S. Department of Transportation.

Ramaekers, J. G., Mason, N. L., Toennes, S. W., Theunissen, E. L., & Amico, E. (2021). Spatial patterns in functional brain connectomes reflect acute and chronic cannabis use. BioRxiv.

Ramaekers, J. G., Berghaus, G., van Laar, M., & O'Hanlon, J. F. (2004). Dose-related risk of motor vehicle crashes after cannabis use. Drug and Alcohol Dependence, 73, 109-119.

Rogeberg, O., & Elvik, R. (2016). The effects of cannabis intoxication on motor vehicle collision revisited and revised. Addiction, 111(8),

-1359.

Solimini, R., Rotolo, M. C., Pichini, S., & Pacifici, R. (2017). Neurological disorders in medical use of cannabis: An update. CNS &

Neurological Disorders - Drug Targets, 16(5), 527-533.

Whiting, P. F., Wolff, R. F., Deshpande, S., & et al. (2015). Cannabinoids for medical use: A systematic review and meta-analysis. JAMA, 313(24), 2456-2473.